# İl özel idarelerine ve belediyelere genel bütçe vergi gelirlerinden pay verilmesi hakkında kanun teklifi ile plan ve bütçe komisyonu raporu (s.s.:248)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem)
- **Konuşmacı:** Murat Özkan (MHP, Giresun)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 122. Birleşim
- **Tarih:** 25 Haziran 2008
- **Gündem:** İL ÖZEL İDARELERİNE VE BELEDİYELERE GENEL BÜTÇE VERGİ GELİRLERİNDEN PAY VERİLMESİ HAKKINDA KANUN TEKLİFİ İLE PLAN VE BÜTÇE KOMİSYONU RAPORU (S.S.:248)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/murat-ozkan-23-2008-06-25-il-ozel-idarelerine-ve-belediyelere-genel-butce-vergi-gelirlerinden-pa-2

> Murat Özkan (MHP), 25 Haziran 2008 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 122. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: İL ÖZEL İDARELERİNE VE BELEDİYELERE GENEL BÜTÇE VERGİ GELİRLERİNDEN PAY VERİLMESİ HAKKINDA KANUN TEKLİFİ İLE PLAN VE BÜTÇE KOMİSYONU RAPORU (S.S.:248)); konuşma 527 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

MURAT ÖZKAN (Giresun) – Sayın Başkanım, değerli milletvekilleri; görüşülmekte olan kanun teklifinin 2’nci maddesinde köy tüzel kişiliklerine de bir pay verilmesi için bir önerge vermiş bulunuyoruz.

Öncelikle önergemizin gerekçesini arz etmek istiyorum. Anayasa’nın 127’nci maddesi mahallî idareleri, il özel idareleri, köyler ve belediyeler olarak bir cüz şeklinde saymaktadır. Bu yasayla köy idareleri yine ayrı tutulmuş ve bir ayrımcılık yapılmıştır. Gerçi Sayın Bakan “Köy kanunu çıkaracağız.” dedi ama bu düzenlemeyle, köy kanunuyla köylerin öz gelirlerinin düzenlenmesi gerekir, aynen Belediye Kanunu’nda olduğu gibi.

Eğer kanuni sistematik açısından bakacaksak, “il özel idareleri, belediyelere ve köylere genel bütçeden pay verilmesi” diye bir kanun içerisinde almak gerekir. Aksi takdirde sistematiği bozmuş oluruz. Nasıl Özel İdare Kanunu’nda özel idareye genel bütçeden pay verilmesine dair bir hüküm yok ise ve Belediye Kanunu’nda ya da Büyükşehir Belediye Kanunu’nda böyle bir hüküm yok, kendi öz gelirleriyle, belediye gelirleriyle ilgili ayrı bir kanun varsa, genel bütçeden mahallî idarelere pay ayrılması da özel bir düzenlemeyle şu anda karşımızda. Bu özel düzenlemeye Anayasa’nın 127’nci maddesinin amir hükmü gereğince bir fıkraya maddi bir ekleme yaparak köylerin de dâhil edilmesini öneriyoruz.

Hâlen 12 milyon yurttaşımız köylerde yaşamaktadır ve bu insanlar da vergi mükellefidir. Bu insanlar doğrudan ya da dolaylı olarak ödemiş oldukları vergilerle belediyelerin ve özel idarelerin almış oldukları paya katkı sağlamaktadırlar. Ancak, bu insanlar kendi köylerine bu vermiş oldukları vergilerden herhangi bir pay ayırmayarak, köyde yaşayan yurttaşlarımıza farklı bir muamele, kamu hizmetlerinde eşitlik ilkesine de aykırı bir uygulamayla karşı karşıya olduklarını da burada ifade etmek istiyorum.

Ayrıca şu bir gerçek ki, köyler, maalesef, diğer bölgelerimize göre asgari yaşam standardına ulaştırılamamış yerlerdir; yani, moda tabiriyle, pozitif ayrımcılığın yapılması gereken yerlerdir. Biz şuna inanıyoruz ki, gerçekten köy ve köylü olmadan Türk milletinin beslenmesi, gelecekteki gıdanın en önemli unsur olacağını vurgulayan bizler, köy ve köylüyü yaşadığı ortamda tutmak ve belli oranda üretime katkıda bulundurmak mecburiyetindeyiz. Çünkü büyüme hızımız normal nüfusumuzu istihdam edecek seviyede değilken, köyden kente akışı durduramadığımız takdirde sosyal problemlerin de önüne geçemeyeceğiz.

Bu arada, bir önceki madde hakkında, 2’nci madde hakkında bir önceki konuşmamda, büyükşehir belediyelerine ya da özel idarelere yetki konusuyla ilgili konuştuğumu iddia etti AKP Grubundan bir değerli hatip. Ancak, herhâlde benim konuşmamı yeterince dinlemedi. Tutanakları alıp bir daha okumasını istirham ediyorum. Çünkü tutanaklarda belediyelerin yetki devriyle ilgili herhangi bir husus olmamıştır. Konuya da buradan açıklık getirmek istiyorum.

Şimdi, köy idareleriyle ilgili yeni bir kanuni düzenlemenin yapılması çok önem arz etmektedir. 1924 yılında çıkartılmış bir yasa vardır. Şunu da belirteyim hemen: Bu yasa, cumhuriyeti kuran iradenin ilk yaptığı yasalardan biridir, cumhuriyeti kuran insanların köye ve köylüye vermiş olduğu önemin göstergesidir. Ancak, ondan sonra gelişen şartlara uyum sağlamayan ve köyün öz gelirlerini toplanamaz hâle getiren bir durum ortaya çıkmıştır. Ancak, bir kez daha ifade etmek istiyorum sayın Bakanlık yetkilileri de buradayken, kanun sistematiği açısından Köy Kanunu’na genel bütçe gelirlerinden pay aktarılmasına ilişkin hüküm konulmasının yanlış olacağını, eğer köy idarelerine genel bütçeden pay aktaracaksak bu kanunla tanzim etmemiz gerektiğini, bu hususun da yerel yönetimler özerklik şartına da uygun olacağını, en ufak mahallî demokratik birimimiz olan köylerin de bir noktada mali özerkliğe kavuşturulması gerektiğini düşünüyor ve önergemizi destekleyeceğinizi umuyorum. 12,5 milyon insanımız bu düzenlemenin yapılmasını bekliyor.

Bu vesileyle, hepinize şahsım ve Milliyetçi Hareket Partisi adına saygı ve sevgilerimi sunuyorum. (MHP sıralarından alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** Murat Özkan (MHP, Giresun). “İl özel idarelerine ve belediyelere genel bütçe vergi gelirlerinden pay verilmesi hakkında kanun teklifi ile plan ve bütçe komisyonu raporu (s.s.:248)”. TBMM Genel Kurulu, 122. Birleşim tutanağı, 25 Haziran 2008. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/murat-ozkan-23-2008-06-25-il-ozel-idarelerine-ve-belediyelere-genel-butce-vergi-gelirlerinden-pa-2 (erişim: 28 Ekim 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.