# Turizm haftası nedeniyle

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Mustafa Ilıcalı (AK Parti, Erzurum)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 91. Birleşim
- **Tarih:** 28 Nisan 2005
- **Gündem:** TURİZM HAFTASI NEDENİYLE
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/mustafa-ilicali-22-2005-04-28-turizm-haftasi-nedeniyle

> Mustafa Ilıcalı (AK Parti), 28 Nisan 2005 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 91. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: TURİZM HAFTASI NEDENİYLE); konuşma 888 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

MUSTAFA ILICALI (Erzurum) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Uluslararası Karayolu Trafik Güvenliği Günü ve Trafik Haftası konusunda gündemdışı söz almış bulunmaktayım. Bu konuşmamı yapmama vesile olan AK Parti Grubumuza, bana söz veren Başkanlığımıza teşekkür ediyor, hepinizi saygılarımla selamlıyorum.

Bilindiği üzere, dünyanın her ülkesinde olduğu gibi, bizim ülkemizde de, her yıl, mayıs ayının ilk cumartesi günü Uluslararası Karayolu Trafik Güvenliği Günü, bunu takip eden hafta da Karayolu Trafik Haftası olarak kabul edilmiştir. Bu münasebetle, siz değerli milletvekillerimize bu çok önemli konuda bazı bilgileri verip, bazı çarpıcı rakamlar verip, bunları sizlerle paylaşacağım. Karayolu trafik güvenliği konusuna iktidarımızın ve muhalefetimizin çok hassas olduğunu biliyorum. Bu konuşmama da, bu 5 dakikalık kısa konuşmama da ilgi göstereceğinizden hiçbir şüphem yok.

Değerli milletvekilleri, dünyada ilk trafik kazası üzerinden yaklaşık 100 yıl geçmiş, o zamandan bu zamana yaklaşık 25 000 000 insan trafik kazalarında hayatını kaybetmiştir. Dünya savaşları hariç, hiçbir savaşta bu kadar insan ölmemiştir. Ülkemizde, her 55 dakikada, 1 vatandaşımızı trafik terörüne kurban etmekteyiz.

1 000 nüfusa düşen araç sayısı Türkiye'de 136, Almanya'da 616'dır. 100 000 000 taşıt/kilometre uluslararası bir standart. Ölüm oranı Almanya'da 1,2; Türkiye'de 9,20; yani, 9 kat daha fazla.

Trafik kazaları, dünya genelinde bir sorun olup, her yıl 700 000'den fazla kişi ölmekte, 6 000 000 kişi ise yaralanmakta veya sakat kalmaktadır. Dünya Bankasının yapmış olduğu araştırmalara göre, bu kazaların maddî boyutunun da, gayri safî millî hâsılanın yüzde 2'si oranında olduğu tahmin edilmektedir.

Ülkemizde, trafikte kaybettiğimiz maddî değerlerin yanında, bizim bu çatı altında yaşamış olan bakanlarımızı, milletvekillerimizi, birçok değerimizi trafik kazalarında kaybetmiş bulunuyoruz. Bu vesileyle, tüm, trafik kazasında hayatını kaybedenleri rahmetle anıyor, Allah'tan rahmet diliyoruz.

Değerli milletvekilleri, son 15 yıl içerisinde 30 000 yurttaşımızı bölücü terör olayında, son 50 yıl içerisinde 50 000 yurttaşımızı deprem felaketinde kaybettik, buna karşılık, 10 yılda trafik kazasında kaybettiğimiz vatandaşlarımızın sayısı 100 000'lere yaklaşmıştır.

Yine, Dünya Bankasınca Harward Üniversitesine yaptırılan bir araştırmada, trafik kazaları, ölüm sebeplerinin üçüncü sırasında yer almaktadır.

Geçtiğimiz yıl, karayollarımızda 407 247 trafik kazası neticesinde 3 082 vatandaşımız kaybedilmiş, 109 681 kişi yaralanmış, 652 trilyon liralık bir maddî zarar meydana gelmiştir.

Ülkemizdeki yolcu ve yük taşımacılığında karayolunun payının yüzde 90'ların üzerinde olması, karayollarına binen yükün fazlalaşmasıyla trafik kazaları olumsuzluk olarak karşımıza çıkmaktadır. Halbuki, diğer bazı ülkelere baktığımız zaman, Amerika Birleşik Devletlerinde karayolunun taşımadaki payı yüzde 27, Almanya'da ise yüzde 58 dolaylarındadır.

Türkiye karayollarımızdaki diğer bir olumsuz durumumuz, taşıtların yüzde 50'den fazlasının ağır taşıt olması. Diğer taraftan, karayolunun demiryoluna göre 18 kat, havayoluna göre 27 kat daha riskli olduğu da düşünülürse, bu kadar önemli bir sorunu nasıl çözeceğiz? Şimdi, bu sorunun çözülmesi için biz milletvekillerine çok önemli görev düşmektedir.

Bizden önceki dönemde, 21 inci Dönemde bir araştırma komisyonu kurulmuş ve Sayın Ahmet Tan Başkanlığında şu rapor hazırlanmıştır. Her yaptığım benzer konuşmada bu rapordan bahsediyorum; çünkü, oldukça önemlidir; içerisine, birçok bilim adamının, bu konuyla ilgili sivil toplum temsilcisinin görüşü alınmıştır. Bakın, şu rapor içerisinde, öneriler, buradaki değerlendirmeler geniş bir şekilde yapılmıştır.

Şimdi, peki, bizim ne yapmamız lazım da, bu trafik kazalarındaki olumsuzluğu ortadan kaldıracağız? Meclis olarak neler yapacağız? hükümetimizden neler bekliyoruz? Şimdi, açık ve net olarak belirtmem gerekir ki, Ahmet Tan'ın Başkanlığındaki araştırma komisyonunca belirtilen önerilerin birçoğunu 58 inci ve 59 uncu hükümetlerimizin yerine getirdiğini büyük bir memnuniyetle görüyoruz. Nedir bu? Burada belirtilen, işte, bir yılın trafik yılı ilan edilmesi...

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN - Buyurun Sayın Ilıcalı, tamamlayın efendim.

MUSTAFA ILICALI (Devamla) - Başbakan Sayın Recep Tayyip Erdoğan tarafından 2004 yılı "Trafik Yılı" olarak ilan edilmiştir.

Bunun haricinde, yine, bu raporda, taşıma sistemleri arasında dengenin kurulmasından bahsedilmiştir. Bu manada da, 58 inci hükümetimiz zamanında başlamış, şu anda da tamamlanmak üzere olan ulaşım anaplanı stratejisi çalışması son noktaya gelmiştir.

Diğer taraftan, denetim konusunda önemli mesafeler elde edilmiş. Diğer taraftan -tabiî, çok boyutlu bir sistem- sağlık konusunda, ilkyardım konusunda, yine, önemli mesafeler alınmış.

Konuşmamın bundan sonraki kalan kısmında, karayollarındaki standardın artırılmasından, getirilen önemli faydaları sizlerle paylaşmak istiyorum. Bu raporda da standartların, geometrik, fizikî standartların iyileştirilmesi önerilmiş.

Hükümetimiz, göreve başladığında, 15 000 kilometrelik bölünmüş yol projesini gündeme getirmişti. Bugün, şu ana kadar, Karayolları Genel Müdürlüğü kurulduğundan 58 inci hükümet göreve başlayıncaya kadar 3 859 kilometre bölünmüş yol yapılmışken, şu anda Karayolları Genel Müdürlüğümüzün yürütmekte olduğu proje 4 800 kilometre olup, bunun 3 600 kilometresi hizmete açılmıştır. Diğer kalan kısmın da yüzde 80'i tamamlanmış vaziyettedir. 3 000 kilometrenin de bu yıl tamamlanacağı düşünülürse, 15 000 kilometre hedefinin, 2005 yılı itibariyle, 11 500 kilometresi gerçekleşmiş olacaktır.

Değerli milletvekilleri, şurada çok az bir rakam kaldı, bunlar çok önemli, bunları da sizlerle paylaşmak istiyorum:

2004 senesinde Türkiye'deki büyüme yüzde 9,9; bunun trafiğe artışı... 2004 yılında -bu rakam son derece önemli; ben de Karayolları Genel Müdürlüğünden aldığım zaman oldukça etkilendim daha önce bu konularda çalışan bir öğretim üyesi olarak- trafikteki artış yüzde 20. Bu, çok muazzam bir rakam; yani, bizim trafik tahminleri yaparken yüzde 3-4 olarak aldığımız rakam yüzde 20 artmış. Bunu nereden biliyoruz; akaryakıt artışından çıkarıyoruz.

Diğer taraftan, değerli milletvekilleri, yolun standardını artırıyorsunuz; bölünmüş hale getirdiğiniz zaman bunun çektiği trafik artıyor; yani, üreyen trafik ve saptırılan trafik. Bunun da yaklaşık yüzde 30 olduğu tahmin edildiğinde, yüzde 20 doğal artıştan, yüzde 30 da yolun standardındaki artıştan dolayı, yıllık ortalama günlük trafik değerlerinde yüzde 50'lik bir artış olmuştur. Bu çok önemli bir rakamdır; yüzde 50, önemli bir rakam. Şu ana kadar hizmete giren bölünmüş yollarımızda 5 000 ile 50 000 arasında değiştiğini görüyoruz YOGT değerinin; fakat, şimdi hemen size şunu söyleyelim: Trafik kazalarında bu bölünmüş yolun önemini vurgulamak için, yaklaşık olarak...

---

**Kaynak gösterme:** Mustafa Ilıcalı (AK Parti, Erzurum). “Turizm haftası nedeniyle”. TBMM Genel Kurulu, 91. Birleşim tutanağı, 28 Nisan 2005. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/mustafa-ilicali-22-2005-04-28-turizm-haftasi-nedeniyle (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
