# Plan ve Bütçe Komisyonu toplantısındaki konuşma - **Tür:** Komisyon konuşması (TBMM 28. Dönem) - **Konuşmacı:** Mustafa Kalaycı (MHP, Konya) - **Yer:** TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu - **Tarih:** 4 Kasım 2026 - **Gündem:** Tutanak Metni - **Tutanak (TBMM):** https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeKomisyonKonusmaTutanakDetay?tutanakId=91300 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/mustafa-kalayci-2026-11-04-tutanak-metni > Mustafa Kalaycı (MHP), 4 Kasım 2026 tarihinde TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu oturumunda konuştu (gündem: Tutanak Metni); konuşma 953 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) MUSTAFA KALAYCI (Konya) - Sayın Başkan, Sayın Bakan, değerli milletvekilleri, Bakanlığımızın ve kurumlarımızın değerli temsilcileri, sayın basın mensupları; hepinizi saygıyla selamlıyorum. Türkiye ekonomisi güçlü üretim kapasitesi, çeşitlenmiş ihracat, ürün ve pazar yapısı sayesinde küresel zorluklara ve belirsizliklere rağmen dayanıklılığını korumaktadır. Bölgemizde yaşanan savaş ve gerilimin enerji ve emtia piyasalarında yol açtığı arz şokları ile başlıca ticaret ortaklarımızdaki ekonomik zayıflama dış talep koşullarını olumsuz etkilemiştir. Zayıf dış talep koşullarına rağmen ihracatçılarımız rekorlar kırmaya devam etmektedir. Mal ihracatında aylık, on aylık ve yıllık rekorlara ulaşılmıştır. Bu yıl Ocak-Ekim döneminde ihracat yüzde 5,5 artışla 236,8 milyar dolara, 12 aylık yıllıklandırılmış mal ihracatı da yüzde 5,8 artışla 285,6 milyar dolara yükselmiştir. Bu yıla dair 282 milyar dolar mal ihracatı hedefi aşılmıştır. Yıllıklandırılmış hizmetler ihracatı ekim ayı itibarıyla 127,4 milyar dolar olup mal ve hizmet ihracatı toplamında da 413 milyar dolara yükselerek hedefi aşmıştır. Zorlu bir dönemde ekonomimize büyük katkı sağlayan ihracatçılarımızı ve elbette Ticaret Bakanlığımızı kutluyorum. Son dönemde ihracattaki artışta orta ve yüksek teknolojili ihracatın katkısı öne çıkmaktadır. 2025 yılında 2,4 puan artışla yüzde 43,4 düzeyinde gerçekleşen yüksek ve orta ileri teknolojili sektörlerin toplam imalat sanayi ihracatından aldığı pay 2026 Ekim ayı itibarıyla yüzde 44,3'e yükselmiş, 2027 yılında ise yüzde 48,5'a yükselmesi öngörülmektedir. Ülkemizin yüksek katma değerli ihracat yapısına ve sürdürülebilir ihracat artışına ulaşması amacı çerçevesinde, ihracatçımızın desteklenmesinde, gelişen ve değişen ihtiyaçlar doğrultusunda yeni politika araçları oluşturulmaya ve mevcut destek unsurlarında iyileştirmeler yapılmaya devam edilmelidir. Türk sanayisi ve ihracatçısı güçlü üretim kapasitesine rağmen artan maliyetler ve uyuşmayan döviz kuru nedeniyle küresel pazarlarda rekabet gücünü kaybetmektedir. Sanayici ve ihracatçımız Asya'nın düşük maliyetli üreticileri ile Avrupa'daki yakın rakipleri arasında sıkışmıştır. Girdi maliyet artışlarının döviz kurlarındaki artışın üzerinde seyretmesi nedeniyle maliyet artışları ihracat fiyatlarına yansıtılamamaktadır. Sanayicimizin kârlılıkları erimiş, yatırım yapma kabiliyeti zayıflamıştır. Sanayicimizin ve ihracatçımızın yeniden rekabet gücü kazanabilmesi için destek mekanizmalarının bu doğrultuda yeniden şekillendirilmesi gerekmektedir. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından yürütülen ihracatta döviz dönüşüm desteği 31 Ocak 2027 tarihine kadar uzatılmıştır. Bununla birlikte, ihracatta döviz dönüşüm desteği sistemi 1 Ekim 2026 tarihi itibarıyla kapsamlı bir şekilde yenilenmiştir. Son günlerde döviz dönüşüm desteğinin ihracatçı firmalarca yaklaşık bir aydır alınamadığı konusunda şikayetler gelmektedir. Sayın Bakanım, Bakanlığınızca verilen bir destek olmamakla birlikte Ticaret Bakanı olarak yakından takibiniz gerekmektedir. İhracatçılarımızın döviz dönüşüm desteğinde aksaklıkların giderilmesi ve hızla ödenmesi gerekmektedir. Ayrıca, ihracatçıların rekabet gücünü korumak ve artırmak için döviz dönüşüm desteği 2 katına, yani yüzde 6'ya çıkarılmalıdır. Sanayici ve ihracatçımıza yönelik erişilebilir ve uygun maliyetli fonlama mekanizmaları geliştirilmeli ve kredi tahsis süreçleri iyileştirilmeli, verimliliği artırıcı ve maliyetleri düşürücü tedbirler alınmalıdır. Serbest bölgeler, ihracata dayalı yatırım ve üretimi teşvik etmek, doğrudan yabancı yatırımlar ve teknoloji girişini hızlandırmak, işletmeleri ihracata yönlendirmek ve uluslararası ticareti geliştirmek amacıyla oluşturulan özel ekonomik alanlardır. Bu bölgelerde firmalara çeşitli vergi istisna ve muafiyet kolaylıkları sağlanmaktadır. Ülkemizde 19 serbest bölge bulunmaktadır, Konya'da henüz yok. Konya, sanayi üretimi, ihracatı ve yatırım iştahıyla Türkiye'nin yükselen şehirlerinden biri hâline gelmiştir. Konya Sanayi Odamızın Konya'nın sanayi altyapısını güçlendirmek, ihracatını artırmak ve uluslararası rekabet gücünü yükseltmek amacıyla belirlediği 5 öncelikli hedefin ilk sırasında Konya'ya serbest bölge kazandırılması yer almıştır. Konya'da serbest bölge kurulmasıyla ilgili çalışmalar devam etmekte olup, bu konuda destekleri için Ticaret Bakanlığımıza teşekkür ediyoruz. Konya serbest bölgesinin yakın zamanda kurulmasını bekliyoruz. Sayın Başkan, Sayın Bakan, değerli milletvekilleri; piyasada fiyatlama davranışlarında bozulma ve fahiş fiyat konusundaki sıkıntılar devam etmektedir. Vatandaşlarımızın mağduriyetine yol açan kontrolsüz fiyat artışlarının önüne geçmek amacıyla piyasa denetiminin daha etkin hâle getirilmesi gerekmektedir. Ticaret Bakanlığımızca özverili bir şekilde denetimler sürdürülmektedir. Sayın Bakanım, fahiş fiyat artışıyla mücadele kapsamında bu yıl 37.351 firma ve 413.999 ürün denetlenerek 506,3 milyon lira idari para cezası uygulandığı sunumunuzda yer almaktadır. İdari para cezaları tümüyle tahsil edilebilmekte midir? Tahsilat oranı ne düzeydedir? İdari para cezalarının etkili olmadığı, caydırıcılık sağlamadığı görülmektedir. Ayrıca, idari para cezalarının etiketlere yansıtılarak bir anlamda tüketici vatandaşlara ödettirildiği iddia edilmektedir. Bu konuda bir araştırmanız ve tespitiniz var mıdır? Fahiş fiyat artışı yapanlara mutlaka teşhir ve geçici iş yeri kapatma cezaları getirilmelidir. Vatandaşlarımızın ekmeğinden aşıranlara kesinlikle göz açtırılmamalıdır. Yapılan denetimlere denetim nosyonuna sahip müfettişlerin, özellikle vergi müfettişlerinin de aktif bir biçimde dâhil edilmesi isabetli olacaktır. Sırf daha ucuz algısı oluşturmak için yapılan gramaj hilelerine karşı cezalar artırılmalı, başta gıda ürünleri olmak üzere belli başlı paketli ürünlerde tüm markaların uyacağı gramaj standardı getirilmelidir. Piyasa ekonomisi anlayışına uygun olarak tüketicilerin piyasayı gözetebilmesine yönelik uygulamaların yaygınlaştırılması gerekmektedir. Ayrıca, tüketici temsilcilerinin de yönetimde yer aldığı bağımsız bir Piyasa Gözetimi ve Denetimi Kurumu kurulması uygun olacaktır. Sayın Başkan, Sayın Bakan, değerli milletvekilleri; TESK verilerine göre bu yıl Ocak-Eylül döneminde tescil sayısı yüzde 7,3 azalırken, sicilden terkin sayısı yüzde 13,5 oranında artmıştır. Milliyetçi Hareket Partisi olarak esnafımızın ticari faaliyetinin yanında Türk kültüründe önemli bir yer tutan Ahilik geleneğinin devam ettirilmesi suretiyle vatandaşlarımız arasındaki dayanışma ve kaynaşmanın, birliğin, dirlik ve düzenin teminatı olarak görüyoruz. Esnaflar ticari hayatın yapı taşlarıdır. Tescil sayısındaki azalma ve terkin sayısındaki artış da dikkate alınarak Anayasa’nın 170'inci maddesinde de belirtildiği gibi, esnaf ve sanatkârı koruyucu tedbirler vakit geçirilmeden alınmalıdır. Esnafı korumak ve rekabet gücünü artırmak için perakende sektörüne yönelik düzenleme artık yapılmalı, AVM ve zincir marketlerin şehir merkezinde şube açmaları adil rekabet şartlarını bozmayacak şekilde kurallara bağlanmalıdır. Ayrıca, sebze ve meyve ticaretinde aracılık maliyetinin düşürülmesi, kayıt dışılığın önlenmesi, üreticimizin alın terinin karşılığını alabilmesi ve tüketicinin ucuz ve kaliteli mal tüketebilmesi esas alınarak hal kanunu yeniden düzenlenmelidir. E-ticaret yapan şirketlerin esnafımızdan çok yüksek oranda komisyonlar aldığına yönelik şikâyetler söz konusudur. Esnafın dükkanına âdeta ortak olmuşlar, esnafımız için oldukça ciddi bir maliyet olan fahiş komisyonların mutlaka üzerine gidilmelidir. Ayrıca banka, kredi kartı, POS komisyonları da düşürülmelidir. Küçük esnafın ve çiftçinin vergi ve prim yükünün azaltılması, sübvansiyonlu krediye kolay ulaşımının sağlanması ve BAĞ-KUR prim gün sayısının 7200'e düşürülmesi uygun olacaktır. Bazı girdiler yüzde 1 KDV'ye tabi iken satışta yüzde 10 KDV'yle... (Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı) OTURUM BAŞKANI ORHAN ERDEM - Mustafa Bey, teşekkür ediyorum. MUSTAFA KALAYCI (Konya) - Tekrar hayırlı olsun. --- **Kaynak gösterme:** Mustafa Kalaycı (MHP, Konya). “Plan ve Bütçe Komisyonu toplantısındaki konuşma”. TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu tutanağı, 4 Kasım 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/mustafa-kalayci-2026-11-04-tutanak-metni (erişim: 4 Kasım 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeKomisyonKonusmaTutanakDetay?tutanakId=91300 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.