# Belediyeler kanununda değişiklik yapılması hakkında (s.s.509)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem)
- **Konuşmacı:** Mustafa Kemal Cengiz (MHP, Çanakkale)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 118. Birleşim
- **Tarih:** 16 Haziran 2010
- **Gündem:** BELEDİYELER KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA (S.S.509)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/mustafa-kemal-cengiz-23-2010-06-16-belediyeler-kanununda-degisiklik-yapilmasi-hakkinda-s-s-509

> Mustafa Kemal Cengiz (MHP), 16 Haziran 2010 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 118. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: BELEDİYELER KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA (S.S.509)); konuşma 481 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

MUSTAFA KEMAL CENGİZ (Çanakkale) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; görüşülmekte olan 509 sıra sayılı kanun tasarısının 1’inci maddesi üzerine şahsım adına söz aldım. Yüce heyetinizi saygıyla selamlarım.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; bu kanun çalışmasının özünde gizli niyetleri örtmeye çalışan bir çaba sezilmektedir. Bu yasanın getirileri ile götürüleri, yasa yapma tekniği ve yasanın ruhu bakımından bakıldığında, büyükşehir belediye başkanları hariç, diğer belediye başkanlarımızın ve ilçe belediye başkanlarımızın ve belde belediye başkanlarımızın bu yasa tasarısıyla ilgili çalışmalar başkanlarımızın içine sinmemiştir. Özellikle dokuz yıl belediye başkanlığı yapmış ve Parlamentoda bulunan birisi olarak bu çalışmaya baktığımızda, yasa yapma tekniği olarak ve belediye başkanlarıyla da görüştüğümüzde böyle uzun bir maddenin algılanması ve belediye başkanlarımızın ifadesiyle de bu maddeyi okurken sonuna yaklaşıldığında baş kısmının unutulması ve bir anlam bütünlüğünün dağıtılması ve on dört paragraftan meydana gelmesi böyle bir yasa yapma teklifi pek parlamentolarda geçmişte görülmemiştir.

Şimdi, bu, yasa yapma ruhuna da aykırı olduğu gibi hem de belediye başkanlarımızı özellikle büyükşehir dışında kalan belediye başkanlarımızı yok sayma ve alınan kararla da özellikle büyükşehir belediye başkanlarımızın hinterlandında bulunan ilçe belediye başkanlarımızın elinden alınan çevre düzeni planları, elinden alınan nâzım imar planları ve bunun yanında kentsel ve gelişime dönüştürülen bu alanların büyükşehirlerin iznine tabi tutulması, büyükşehir belediye başkanlarının emriyle ancak ilçe belediyelerinin yapılması bu yetki gasbından dolayı da gelinen nokta büyükşehir belediye başkanlarımızın altında görev ifa eden belediye başkanlarımızın görevi mahalle muhtarlığı statüsüne düşürülmektedir, bu da sayın başkanlara haksızlıktır. Yani bu arkadaşlarımız kendi seçilmektedir, meclisler ayrı seçilmektedir ve kendilerinin de meclisi bulunmaktadır, encümeni bulunmaktadır ve bir de başkanlık makamı organı vardır. Üç organdan oluşur belediye meclisi, ama gelinen nokta itibarıyla, büyükşehir belediyelerimize özellikle verilen bu yetkilerle, alt belediyelerimizin statüsü âdeta büyükşehir belediye başkanlarımızın memuru konumuna indirgenmiştir.

Şimdi, tabii, belediye başkanlarımızla da görüşerek bu yasayı analiz ettiğimizde şu notları çıkardık arkadaşlar:

1) Bu tasarının sadece büyükşehir belediye başkanlarımıza özel hazırlanmış intibası herkes tarafından algılanmış.

2) Bu tasarının Belediye Kanunu içinde değil, 3194 sayılı İmar Kanunu içinde mütalaa edilmesi gerekirken Belediye Kanunu’nun içine konulmasını da hiçbir belediye başkanımız algılayamamış.

3) Bu elbise müstakil ilçe ve belde belediye başkanlarımıza âdeta uymamakta ve bu belediye başkanlarımız bu elbisenin içinden faydalanamamaktadır.

4) Özellikle büyükşehir belediye meclislerinin uygun görmesi hâlinde ilçe belediyelerimizin kendi sınırları içinde kentsel dönüşüm ve gelişim projelerini uygulayabilmesini getiren bu yasa tasarısı, tamamen büyükşehir belediye başkanlarımızın iki dudağı arasında, efendim, lütfederse, lütufları olursa ve uygun görürse, alt belediyelerimizin şehir gelişimlerine ve gecekonduların veya gerçekten böyle olan mahallerin plan içinde ıslahına ancak büyükşehir belediye başkanlarımızın şahsi izniyle alınabilir veya alt belediyeler büyükşehre mahkûm edilebilir anlamı çıkmaktadır.

Özellikle müstakil ilçe ve belde belediye başkanlarımızın 5 hektar veya 500 hektar kapsamına baktığımızda, müstakil belediye başkanlarımızın bu yasadan hiç yararlanma şansının kalmadığını görüyoruz.

Değerli milletvekili arkadaşlarım, gerçekten bu kanunun içine biraz daha nüfuz ettiğimizde, bu kanunla kişi hak ve hukukuna ve kişilerin gayrimenkul değerlerine doğrudan müdahale edildiği ve bunların gasbedilerek düzenlemeler yapıldığı, hem kişi hukukuna hem de Anayasa’mıza ve ilgili kanunlarımıza aykırıdır.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

---

**Kaynak gösterme:** Mustafa Kemal Cengiz (MHP, Çanakkale). “Belediyeler kanununda değişiklik yapılması hakkında (s.s.509)”. TBMM Genel Kurulu, 118. Birleşim tutanağı, 16 Haziran 2010. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/mustafa-kemal-cengiz-23-2010-06-16-belediyeler-kanununda-degisiklik-yapilmasi-hakkinda-s-s-509 (erişim: 29 Ekim 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.