# Öneriler - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 28. Dönem) - **Konuşmacı:** Müzeyyen Şevkin (CHP, Adana) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 6. Birleşim - **Tarih:** 14 Ekim 2026 - **Gündem:** ÖNERİLER - **Tutanak (TBMM):** https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeGenelKurulKonusmalariDetay?eid=148875 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/muzeyyen-sevkin-2026-10-14-oneriler > Müzeyyen Şevkin (CHP), 14 Ekim 2026 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 6. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: ÖNERİLER); konuşma 721 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) CHP GRUBU ADINA MÜZEYYEN ŞEVKİN (Adana) - Teşekkür ederim Sayın Başkan. Öncelikle görevinizin hayırlı olmasını diliyorum. Değerli milletvekilleri, bugün maalesef, 4'üncü yılını tamamlamış olduğumuz ve 43 madencimizin hayatını kaybettiği Amasra maden faciasının yıl dönümü. Her seferinde ihmal, denetimsizlik sonucu madencilerimiz, yüzlerce madenci her yıl hayatını kaybetmeye devam ediyor. Bunun artık bir son olmasını diliyoruz. Yine, T24, Evrensel, Engelli TV, soL TV, Kısa Dalga, Tele1 gibi pek çok televizyon yayınına hem kayyum atandığı hem de bunların erişiminin engellendiği gibi bugün maalesef, Halk TV'ye de kayyum atandığı bir süreci yaşadık. Muhalefetin sesini kısarak hiçbir şey kazanmanız mümkün değil değerli iktidar milletvekilleri, gerçekten toplumda karşılığı yok ve artık buna bir son vermeniz gerekir diye düşünüyoruz. Evet, bugün, Türkiye'de narenciye üretiminin kalbi olan Çukurova'dan, Adana'dan, Hatay'dan, Mersin'den çiftçinin sesi, gözü kulağı olmak üzere buradan haykırıyoruz. Bakın, narenciye üreticimiz Adana'da kan ağlıyor arkadaşlar, bölgemizde, Çukurova'mızda kan ağlıyor. Ülkede yılda yaklaşık 6 milyon ton narenciye ve 2 milyon ton limon üretilirken ve bunların yüzde 50'si ihracata giderken, bu üretimin neredeyse yüzde 80'i de benim bölgem olan Çukurova'da gerçekleşirken bugün binbir emekle, gece gündüz demeden toprağı işleyen çiftçimiz çaresizlik içerisinde kıvranıyor. Bakınız, bir limon bahçesi yıllarca üretime geçemiyor arkadaşlar, yıllarca meyve vermiyor, bekliyor çiftçi bunu. Kiloda üretim maliyeti 20 lirayı aşmış durumda, dönüm başı maliyet 15 bin lirayı buluyor. Mazottan gübreye, elektrikten zirai ilaca kadar tüm giderler fahiş oranlarda zamlanırken üreticinin ürünü bahçede para etmiyor. Sezon başına 8-12 lira olan limonun kilogram fiyatı bahçede 5 liraya, erkenci mandalinanın fiyatı ise 5 ila 7 liraya kadar geriledi, hatta bazı türlerde 2 liranın altına düştü. Bahçeye işçi sokulsa -biliyorsunuz, o asit üretiyor ve onları toplamak gerekiyor, Adanalı hemşehrilerim bilir- yevmiyeye bile yetmiyor. Peki, soruyorum size: Bahçede 5 lira olan ürün şehirde, markette, pazarda ne kadar? Bugün aldırdım arkadaşlar, 30 ila 40 lira arasında. Pahalılıktan ne yazık ki tüketici de buna ulaşamıyor. Üretici de ucuza satamadığı için ürünü dalında çürümeye terk ediyor. Bu nasıl bir düzendir arkadaşlar? Biz, burada, gerçekten bunları binbir emekle üreten narenciye üreticisine sahip çıkmanızı bekliyoruz artık gerçekten. (CHP sıralarından alkışlar) Şimdi, tabii, burada Mersin Limanı'na da bir değinmek istiyorum. Mersin Limanı'nda elleçleme politikalarına bir göz atılması gerekiyor sayın iktidar milletvekilleri. Niye söylüyoruz? Buradaki fiyat uygulamalarında ne yazık ki Mersin Deniz Ticaret Odasının hiç görüşü alınmadan dolar üzerinden bir fiyat uygulaması yapılıyor. 27 çeşit kalemde ücret alınıyor; indirme, bindirme, fork-lift, konteyner kiralamasına varıncaya kadar pek çok kalemde ne yazık ki üreticiden, ihracatçıdan paralar alınıyor ve dolayısıyla Mersin Deniz Ticaret Odası da bunun dışında tutuluyor ve Çukurova'da narenciye üreticisi de dâhil ihracat yapan tüm üreticiler Mersin'deki bu uygulamadan zarar görüyor arkadaşlar, ihracatımız zarar görüyor bundan. Biz limanlar özelleştirilirken söylemiştik, sömürge limanları olmamalıydı bu ülkede ama maalesef, şu anda üreticiye yansıyan olay, hepimizin yaşadığı ve üreticinin zarar gördüğü bir olay. Tabii, yine, üreticimiz sadece iklim kriziyle, zirai don ve kuraklık felaketleriyle boğuşmuyor arkadaşlar, yanlış ekonomi ve dış ticaret politikalarının da bedelini ödüyor. İhracat oranımız -az önce de ifade ettim- yüzde 50 bandındayken Karadeniz'deki gemi trafiğinin kapalı olması ciddi bir lojistik krizi yaratmakta. 3 bin dolara gidecek olan sevkiyat, maalesef, tır başına 9-10 bin dolara kara yoluyla naklediliyor, bu da üreticiye ne yazık ki ödemek zorunda kaldığı ekstra bir ücret getiriyor. Bu devasa maliyet farkı doğrudan çiftçimizin ve üreticimizin cebinden çıkıyor. Arkadaşlar, ihracat tıkanınca iç piyasa çöküyor, bedelini yine bizim üreticimiz ödüyor. (Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı) BAŞKAN - Tamamlayın Sayın Şevkin. MÜZEYYEN ŞEVKİN (Devamla) - Yine, daha önce süt zeytin, zeytinyağı fiyatında baskılandığında ne olduysa bugün narenciyede de aynı şeyleri yaşıyoruz. Narenciye üreticisi zarar ettiği için yılların emeği olan ağaçlarını sökmek zorunda arkadaşlar; seneye herhâlde limon bulamayacağız, narenciye bulamayacağız. Tabii, sadece eleştirmiyoruz, somut önerilerimiz de var: Narenciye üreticisine ton başına en az 5 bin lira doğrudan destek olmalı arkadaşlar. Üreticilerimizin Ziraat Bankası ve Tarım Kredi Kooperatiflerine olan borçları en az iki yıl süreyle faizsiz olarak ertelenmeli. İç tüketimi artırmak adına mutlaka kamu kurumlarında, fabrikalarda en azından haftada bir narenciye meyve suyu verilmeli ve en önemlisi, Karadeniz hattında tıkanıklığa karşı Hatay Erzin-Dörtyol demiryolu güzergâhları mutlaka devreye alınmalı; Çin, Uzak Doğu ve Orta Doğu pazarlarında ihracat kanalları zorlanmalıdır. (Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı) MÜZEYYEN ŞEVKİN (Devamla) - Çiftçiyi desteksiz bırakmayın. Ülke ekonomisini bu şekilde büyütemezsiniz. Üreticinin sesini duyun, eğer çiftçi desteklenirse tüketici de nefes alır, ülke ekonomisi de rahat eder. Bu nedenle, Meclisimizin sayın vekillerinin bu araştırma önergesine onay vermesini diliyor, hepinize saygılar sunuyorum. (CHP, Yeni Parti ve YENİ YOL sıralarından alkışlar) --- **Kaynak gösterme:** Müzeyyen Şevkin (CHP, Adana). “Öneriler”. TBMM Genel Kurulu, 6. Birleşim tutanağı, 14 Ekim 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/muzeyyen-sevkin-2026-10-14-oneriler (erişim: 14 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeGenelKurulKonusmalariDetay?eid=148875 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.