# 2005 mali yılı bütçe kan.tas.( 6 ncı tur görüşmelerinde) milli savunma bakanlığı,sanayi ve tic.bakanlığı

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Nejat Gencan (CHP, Edirne)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 38. Birleşim
- **Tarih:** 23 Aralık 2004
- **Gündem:** 2005 MALİ YILI BÜTÇE KAN.TAS.( 6 NCI TUR GÖRÜŞMELERİNDE) MİLLİ SAVUNMA BAKANLIĞI,SANAYİ VE TİC.BAKANLIĞI
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/nejat-gencan-22-2004-12-23-2005-mali-yili-butce-kan-tas-6-nci-tur-gorusmelerinde-milli-savunma

> Nejat Gencan (CHP), 23 Aralık 2004 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 38. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: 2005 MALİ YILI BÜTÇE KAN.TAS.( 6 NCI TUR GÖRÜŞMELERİNDE) MİLLİ SAVUNMA BAKANLIĞI,SANAYİ VE TİC.BAKANLIĞI); konuşma 1.079 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

CHP GRUBU ADINA NEJAT GENCAN (Edirne) - Teşekkürler Sayın Başkanım.

Sayın Başkan, değerli milletvekili arkadaşlarım; Sanayi ve Ticaret Bakanlığının 2005 malî yılı bütçesiyle ilgili olarak Cumhuriyet Halk Partisi Grubu adına söz almış bulunuyorum; hepinizi, Grubum ve şahsım adına, saygıyla selamlıyorum.

Bütçesini görüşmekte olduğumuz Sanayi ve Ticaret Bakanlığının hizmet alanı sanayiciler, tacirler, esnaf ve sanatkârlar, KOBİ kuruluşları, sınaî nitelikli tarımsal ürün üreticileri, kooperatif ortakları, girişimciler ve yetmiş milyon tüketicidir. Reel sektörün ve geniş toplum kesimlerinin hizmet bakanlığı, ülkemiz sanayi ve ticaret hayatını dünyadaki yeni gelişmelere hazırlama bakanlığı olarak geçmektedir; fakat, bu bakanlığımızın hizmetlerini sıraladığım bu alanları hayata geçirmek o kadar da kolay değil. Geçen yılki bütçede söylediğimiz gibi, bu yılki bütçede de geçen yılki bütçeden çok farklı bir yatırım imkânı, Bakanlığımıza, sağlanmamış durumdadır. bakanımızın iyi niyetli olması ve gayretleri bulunması, bu bakanlığın yatırımlarını çok faydalı bir hale getirmesini sağlamıyor; fakat, bu yıl, 2005 yılı bütçesinde temel amacın, faizdışı fazla hedefini sağlamak ve kamu borçlarının sürdürülebilirliğini koruyarak borç stokunu azaltmak olarak belirlenmiş olması, belirttiğim gibi çok geniş bir alana dayalı olan bu bakanlığa da, bu kesimlere hizmet edecek olan bu bakanlığa da çok farklı bir hizmet alanı yaratmamıştır.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; bu konunun hafızalarda kalıcı olması adına, sizlere, Bakanlık bütçesinden bazı rakamlar vermek istiyorum. Organize sanayi bölgeleri için etüt çalışmalarına geçen yıl ayrılmış olan 131 milyar, bu yıl ayrılan 139 milyar; inşaat çalışmaları için geçen yıl ayrılan 38 trilyon, bu yıl ayrılmış olan ödenek 63 trilyon; küçük sanayi siteleri için geçen yıl ayrılan 35 trilyon, bu yıl 48 trilyon; el sanatları için geçen yıl ayrılan 75 milyar, bu yıl ayrılan 81 milyar; kamulaştırma için geçen yıl ayrılan miktar 1 trilyon 125 milyar, bu yıl ayrılan miktar 1 trilyon 75 milyar. Sanayi ve Ticaret Bakanlığının konsolide bütçe içindeki payı, 1994 ve 2004 yılları arasında ortalama binde 2'den yukarıya çıkmamış ve yıllar itibariyle de bakıldığında, buna yakın değerleri görmekteyiz. Bu Bakanlığın bütçeden aldığı çok düşük paya rağmen, sanayi sektöründeki gelişme hızı, daha iyi bir bütçe payıyla, daha yüksek büyüme hızını yakalayacak, sanayi sektöründeki büyüme, gayri safî millî hâsılayı ve gayri safî yurtiçi hâsıladaki büyümeyi de tetikleyecektir. Bu durum gözardı edilmemeli ve dikkate alınmalıdır.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; esnaf ve sanatkârlarımız, ülke ekonomisine önemli katkıları bulunan, ekonomik ve sosyal refahın dengeli dağılmasını sağlayan ve kurduğu küçük ve orta boy işletmelerle ülkenin ihtiyaç duyduğu sınaî mamulleri üreten, bu anlamda ülke ekonomisinin motoru durumunda bulunan bir kesimi oluşturmaktadır.

Bu kesimin finansal açıdan desteklenmesi, Halk Bankası aracılığıyla ve esnaf ve sanatkârlar kredi ve kefalet kooperatifleri vasıtasıyla verilen krediler yoluyla sağlanmaktadır. Verilen kredilere uygulanan kredi faizlerini de uygun düzeye çekmek zorundayız. 2004 yılında yüzde 25 olarak uygulanan kredi faiz oranı oldukça yüksektir.

Esnaf ve sanatkârların finans problemlerine çözüm bulmak ve bu kesimin kullandığı kredilerin toplam kredi hacmi içindeki payının artırılması yönündeki çalışmaları hayata geçirmek zorundayız. Enflasyonun yüzde 8'lerde olduğu, esnafa sağlanan kredi faizinin yüzde 25'lerde olduğu bir ülkede -hatta bu orana bu yıl indirilmiş- esnafa tam anlamıyla destek verildiği söylenemez. Takdiri sizlere ve esnafımıza bırakıyoruz.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; kamu bankalarının Kurumlar Vergisi matrahından KOSGEB'e aktarılan ödenek iptal edilmiş bulunmaktadır. İptal edilen bu tutar, KOSGEB'in toplam gelirinin yaklaşık yüzde 80'ine tekabül etmektedir. Bu, KOSGEB'in kapısına kilit vurmaktan farksız bir durumdur.

Sayın Bakanımıza sormak istiyorum: Şu andan itibaren bu konuyla ilgili olarak yapılan çalışmalardan netice alınabileceğine ihtimal veriyor musunuz? Şunu da eklemeden geçemeyeceğim: Hemşerim Sayın Maliye Bakanımın deyimiyle, aynı tutarda tiko parayı KOSGEB'e tahsis edecek misiniz?

KOBİ'ler, toplam ekonomideki kredi büyüklüğünün yaklaşık yüzde 5'ini kullanıyorlar. Gelişmiş ülkelerde bu oran yüzde 30-40 civarındadır. Kredilerin dağılımındaki rasyonellik, verimlilik ve bölgesel kalkınma kriterleri gözetilerek gerekli düzenlemelerin yapılması gerekmektedir.

Planlı kalkınma döneminde sanayiin geliştirilmesi amacıyla uygulamaya konulan organize sanayi bölgeleri ve küçük sanayi siteleri uygulamalarından hareketle, organize sanayi bölgelerini ve küçük sanayi sitelerini -ülkemiz ekonomisinin kalkınmasında taşıdığı önem dahilinde- destekleme ve teşvik yöntemlerinin ciddî bir şekilde gözden geçirilmesi gerektiği bir gerçek olarak karşımıza çıkmaktadır. Edirne Merkez Organize Sanayi Bölgesinden örnek vermek istiyorum. Ayrılan bu ödenek tutarıyla, Edirne Organize Sanayi Bölgesinin tamamlanarak sanayicinin hizmetine sunulması, istihdam desteği yaratılması pek mümkün gözükmüyor.

Ayrıca, 5084 sayılı Yasayla 36 ilin teşvik kapsamına alınmasının Türkiye genelinde çok dengesiz bir yapılanmaya sebep olduğu, hatta yatırımlarda bir artışı beraberinde getirmediği de ortadadır. Bu illerin sayısının artırılacağı duyumlarını alıyoruz. Bunu doğru bulmadığımızı belirtmek istiyorum.

Bu kanun kapsamının ilçeler bazında değerlendirilebilmesi, bir nebze de olsa daha uygun olacaktır. Buna örnek vermek için, ilimizi tekrar örnek göstereceğim. 9 ilçeye sahip olan ilimizde, merkez ilçemiz 30 uncu sırada; ama, diğer ilçelerimize baktığımızda çok farklılık görmekteyiz. Keşan İlçesi 135 inci sırada, Uzunköprü İlçesi 203 üncü sırada, Havsa İlçesi 258 inci sırada, Enez İlçesi 297 nci sırada, Süloğlu İlçesi 302 nci sırada, İpsala İlçesi 415 inci sırada, Lalapaşa İlçesi 472 nci sırada, Meriç İlçesi 643 üncü sırada. Yani, bu da şunu gösteriyor ki, il bazında, ilçeler arasındaki dengesizliğin ve gelir adaletsizliğinin gözönünde bulundurulması gerekiyor; fakat, il bazında da olsa, ilçe bazında da olsa desteklemelerin, teşviklerin sektörel bazda verilmesi gerektiğine de burada değinmeden edemeyeceğim. Ancak ve ancak göreceli üstünlüğü olan sektörlerin, makro düzeyde öncelikli sektörlerin belirlenerek desteklenmesiyle istihdam ve yatırımları artırabilir, gelir dağılımındaki adaletsizliklere çözüm bulabiliriz.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; üniversite-sanayi işbirliğini en üst düzeye çıkararak, ileri teknoloji kullanan ve üreten şirketlerin oluşumunu ve büyümesini desteklemek, yabancı sermayeyi çekmek, mevcut kaynakların daha verimli kullanılmasını sağlamak veya yeni kaynak yaratılması amacıyla, yenilikçi, ileri teknoloji ve yazılım geliştirme alanlarında faaliyet gösterecek şirketlere, araştırma-geliştirme çalışmalarını yürütebilecekleri ortamı ve desteği vermek üzere kurulan teknoloji geliştirme bölgelerini bir an önce faaliyete geçirerek, sanayi ve ekonomimizde istenen teknolojik atılımı gerçekleştirebilmeleri için gerekli olan maddî desteği vermeliyiz.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN - Buyurun; sözlerinizi tamamlar mısınız Sayın Gencan.

NEJAT GENCAN (Devamla) - Bitiriyorum Başkanım.

Teknoloji geliştirme bölgelerinde 2004 yılında 100 trilyon ödeneğe ihtiyaç duyulduğu halde, ayrılan 3 trilyon ödeneğin bile, ne hikmetse, tamamının kullanılmadığını görüyoruz. Bu şartlarda, teknoloji geliştirme bölgelerinin ayakta durması, var olması söz konusu değildir. Aynı zamanda, araştırma-geliştirme çalışmalarında, Lizbon Anlaşması çerçevesinde, gayri safî millî hâsılanın yüzde 3'ü oranına da ulaşmak zorunda olduğumuzu sizlerle paylaşmak istiyorum.

Öncelikli hedefimiz ne olmalıdır derseniz, teknolojik yenilikler olmalıdır. Teknolojik yenilik, ekonomik ve toplumsal yapıları bütünüyle değiştirmektedir. Gelişmiş ekonomilerde, ekonomik büyümenin üçte 2'si teknolojik yenilikten kaynaklanmaktadır. Bu gerçeklere sırt çevirmek gibi bir lüksümüz olmadığını hatırlatmak istiyorum.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; 280 trilyon bütçe büyüklüğüne sahip olan Sanayi ve Ticaret Bakanlığının hizmet alanının büyüklüğü gözönüne alındığında, kalıcı etkiler yaratacak adımların atılması mümkün değildir. Genç nüfusta işsizlik oranının yüzde 18,6'ya ulaştığı bir dönemde, gençlerimiz, gelecek endişesiyle karşı karşıya bırakılmamalıdır. Bu bütçe rakamlarının bedelini, ekonomimiz yatırımsızlık olarak, insanlarımız ise işsizlik olarak ödemektedir.

Beni dinleyen sayın milletvekili arkadaşlarıma ve sevgili halkıma teşekkür ediyor, Yüce Meclisi saygıyla selamlıyorum. (Alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** Nejat Gencan (CHP, Edirne). “2005 mali yılı bütçe kan.tas.( 6 ncı tur görüşmelerinde) milli savunma bakanlığı,sanayi ve tic.bakanlığı”. TBMM Genel Kurulu, 38. Birleşim tutanağı, 23 Aralık 2004. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/nejat-gencan-22-2004-12-23-2005-mali-yili-butce-kan-tas-6-nci-tur-gorusmelerinde-milli-savunma (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
