# Kentsel dönüşüm ve gelişim kanun tasarısı (s.s. 911) - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem) - **Konuşmacı:** Nusret Bayraktar (AK Parti, İstanbul) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 111. Birleşim - **Tarih:** 14 Haziran 2005 - **Gündem:** KENTSEL DÖNÜŞÜM VE GELİŞİM KANUN TASARISI (S.S. 911) - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/nusret-bayraktar-22-2005-06-14-kentsel-donusum-ve-gelisim-kanun-tasarisi-s-s-911 > Nusret Bayraktar (AK Parti), 14 Haziran 2005 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 111. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: KENTSEL DÖNÜŞÜM VE GELİŞİM KANUN TASARISI (S.S. 911)); konuşma 630 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) NUSRET BAYRAKTAR (İstanbul) - Sayın Başkan, saygıdeğer milletvekili arkadaşlarım; gecenin bu ilerleyen saatinde, tasarının tümü üzerinde şahsım adına söz almış bulunuyorum; hepinizi saygıyla selamlıyorum. Değerli arkadaşlar, Türkiye'nin gözbebeği İstanbul, İstanbul'un vitrini ve gözbebeği de, takdir edersiniz ki, tarihî yarımada ve Beyoğlu sınırlarını içine alan Eminönü, Fatih, Beyoğlu'dur. Aslında, tarihî eserler, kültürel zenginliklerimiz sadece İstanbul'la sınırlı değil; Türkiye'nin her tarafında, bahsedilen kanunu içine alan ve bu kanunu bekleyen onlarca il onlarca ilçe vardır. Denizli'den tutun, Kapadokya'dan, Sivas'tan, Kayseri'den, Amasya'dan, Yozgat'tan, Urfa'dan Van'a her yer, Ankara'nın Ulusuna kadar. Dolayısıyla, bu sıkıntıyı, önce, bizzat yaşayan yerel yöneticiler öne çıkaracaklar, altyapısını onlar hazırlayacaklar, istek ve arzuları onlar dile getirecekler; tabiî ki, yasama organı olarak, Türkiye Büyük Millet Meclisi de, eğer yasal bir düzenleme söz konusu olacaksa, bu konuyu Meclise taşıyacak. Elbette, bu işin sahibi de hükümettir; hükümet adına, Sayın Başbakan Yardımcımız da konulara cevap vermiş oldular. Ben, olayı çok fazla dallandırmadan, müşahhas örneklerle şekillendirmek istiyorum. Prag'dan bahsetti biraz önce Sayın Berhan Şimşek; doğrudur, 1,5 milyon nüfuslu Prag, kültürel ve tarihî mirası, değerleri koruyarak, bugün 15 - 16 milyon turist çekebiliyor. Paris'in merkezinden bahsediyoruz. Merkezde olan bu tip kültürel zenginliklerimizi yıllarca koruyamadık. Bakınız, örnek vermek istiyorum; Sayın Sözen, hem Beyoğlu'nda otururlar, evleri var hem de İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı yapmıştır. 1989 - 1994 yılları arasında belediye başkanlığı yapmış -İstanbul'da belediye başkanlığı yapmış- 1994'ten sonra ben de Beyoğlu Belediye Başkanı olmuştum. O dönemde, Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı olan Sayın Cindoruk bile, bizi ziyarete geldiklerinde, bu, metruk olan binaların koruması hususunda şikâyetlerimi dinlediler ve mutlaka, yasal düzenlemelerle yardımcı olacaklarını söylediler. Sekiz Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı gelip geçti, hâlâ, bu konularla ilgili ciddî adım atılamadı. 450 tane maili inhidam kararı almış olduğumuz binalar, maalesef, yıkılmaya maruz kaldığı halde, kültür ve tabiat varlıkları koruma kurullarının katı tavırları ve korunamaz, kullanılamaz ilkeleri dolayısıyla, mülkiyet sahiplerinin belli olmamaları, varislerinin belli olmamaları, yurt içinde, yurt dışında, maalesef, kimin, nerede, ne yaptığı belli olmayan yerler. İşte, örnekleri veriyorum: Bakın, bunlar, Fatih'te, Beyoğlu'nda, Eminönü'ndeki eserler, son derece kopmuş ve gayri meşru faaliyetlerin odağı noktasına gelmiş; tinerciler, kapkaççılar, hırsızlar, ayyaşlar mekân tutmuşlar. Koruyamadığınız bu eski eserleri, koruyamadığınız, kullanamadığınız takdirde, kent dediğimiz, İstanbul gibi, Türkiye'nin gözbebeği Beyoğlu, Fatih, Eminönü, ki, bakın, Fatih'te Zeyrek diye bir proje var, 1994'ten beri, UNESCO'nun desteği altında, aslında onarıma hazır; Zeyrek, Balat, Türk Mahallesi, Sulukule, Sahil Mahallesi, Süleymaniye'nin bir bölümü, Tarlabaşı, Galata… Bu bölgelerin nasıl olduğunu hepiniz biliyor, hepimiz biliyoruz. Niçin İstanbul'a kültürel zenginliklerimiz açısından turist getiremiyoruz, niçin İstanbul'da güvenlik sorunu bu kadar had safhalara girmiş… Evet, yeni Belediye Yasasının 73 üncü maddesinde kentsel dönüşümle ilgili bir pozisyon var, bir projeksiyon var; ama, 50 000 metrekarenin üzerindeki alanlarla ilgili bir proje ve onun uygulanması hususunda, yine, gerek kamulaştırılması gerek projelerin uygulanması gerekse Türkiye genelinde 20 tane olan kültür ve tabiat varlıklarını koruma kurullarının çalışma esas ve usulleri açısından tıkanıklıklar yaşanıyor. Bakın, İstanbul'un 12 ilçesi bir kurula bağlı; bir kurulun önündeki projeyle, altı ayda bir sıra geliyor, haftada birbuçuk gün çalışıyorlar, ayda altı gün. Dolayısıyla, sıra gelmeyen, çalışma düzenleri müsait olmayan bu koruma kurullarının ya çalışma esas ve usullerini değiştireceksiniz ya kurulların yine aynı ilkeler doğrultusunda sayısını artıracaksınız, sayısını artırarak çalışmalarını kolaylaştıracaksınız. Özellikle kamulaştırma hususunda, mülkiyet haklarına tecavüz etmeden, mülk sahipleri belli olan yerlere, ilgili proje sahibi belediye "şunu şu şekilde yaparsanız yapabilirsiniz, ama, siz yapmayacaksanız, ben, iki yıl içerisinde resen parasını falan yere bloke etmek suretiyle her türlü projeyi uygulattırabileceğim" maksadıyla olay gündeme gelmiştir ve bu olay enine boyuna tartışılmış; önce İçişleri Komisyonuna gelmiş, İçişleri Komisyonunda İçtüzük gereği Bayındırlık Komisyonumuza gelmiş ve Bayındırlık Komisyonunda da öncelikle bu isim değişikliği tartışılmış; yani, kentsel dönüşüm projesi İmar Kanunu tasarısı içerisinde var; yapı denetimi, İmar Kanunu, kentsel dönüşüm; ama, bu yıl da yetişmeyeceği kesin gözüken bu tasarıyı beklemek, aslında, birçok değerlerimizi kaybetmemize vesile olacağı için 10 maddelik bir kanun -biliyorsunuz belki, ben hatırlatıyorum- 1955 yılı 25 Nisanda… (Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı) --- **Kaynak gösterme:** Nusret Bayraktar (AK Parti, İstanbul). “Kentsel dönüşüm ve gelişim kanun tasarısı (s.s. 911)”. TBMM Genel Kurulu, 111. Birleşim tutanağı, 14 Haziran 2005. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/nusret-bayraktar-22-2005-06-14-kentsel-donusum-ve-gelisim-kanun-tasarisi-s-s-911 (erişim: 1 Kasım 2026). Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.