# İçtüzüğün 19 uncu maddesine göre grup önerileri hakkında - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem) - **Konuşmacı:** Nusret Bayraktar (AK Parti, İstanbul) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 24. Birleşim - **Tarih:** 1 Aralık 2010 - **Gündem:** İÇTÜZÜĞÜN 19 UNCU MADDESİNE GÖRE GRUP ÖNERİLERİ HAKKINDA - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/nusret-bayraktar-23-2010-12-01-ictuzugun-19-uncu-maddesine-gore-grup-onerileri-hakkinda > Nusret Bayraktar (AK Parti), 1 Aralık 2010 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 24. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: İÇTÜZÜĞÜN 19 UNCU MADDESİNE GÖRE GRUP ÖNERİLERİ HAKKINDA); konuşma 1.343 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) NUSRET BAYRAKTAR (İstanbul) – Teşekkür ediyorum Sayın Başkan. Saygıdeğer milletvekilleri, Cumhuriyet Halk Partisinin vermiş olduğu grup önerisi aleyhine söz almış bulunuyorum. Bu vesileyle, hepinizi saygıyla selamlıyorum. Elbette, üretim yaptığınız zaman, neticesiyle ilgili olumlu-olumsuz tartışmalar olacaktır. Gündeme getirilmesi, tartışılması, konuşulması, eleştirilmesi, demokrasinin ve demokratik geleneklerin bir gereğidir, faydalı da oluyordur. İlla araştırma ve soruşturma açılmasına gerek kalmadan, bu çalışmaların da etkili olduğunu ben düşünüyorum. Dile getirilen hususların büyük bir bölümü eksik ve yanlı ama bir bölümü doğru olan şeyler vardır. Bardağın boş tarafından da bahsedecek olursanız malzeme bulursunuz, dolu tarafından da bahsedecek olursanız malzeme bulursunuz. Ben sadece dolu tarafından bahsedecek olur isem on dakikaya bunları sığdırmam mümkün değildir ama özellikle ortaya atılan iddialarla ilgili birkaç sözü söylemeden de geçmenin mümkün olmayacağını düşünüyorum. Yani Toplu Konut İdaresi, 1984 yılında rahmetli Özal’ın önderliğinde kurulurken sadece sosyal konut üretmek üzere değil, Türkiye'nin şartlarına, bölgesel durumlara göre estetik yapılar, depreme mukavim olan sosyal konutlar ve depremle ilgili, kentsel dönüşümle ilgili projeleri üretmenin yanı sıra -1994 yılında belediye başkanı olan arkadaşlarımız hatırlayacaklar- uluslararası HABİTAT II toplantısını organize etmek suretiyle HABİTAT yerleşim birimleri ve huzurlu yerleşim alanlarıyla ilgili organizasyonlara da ev sahipliği yaptığını ve doğru olduğunu düşünüyorum, yani bunlar yanlış şeyler değildir. Bütün bunlara rağmen, 2002-2010 yılları arasında TOKİ’nin üretmiş olduğu 463 bin konut projesinin yüzde 86’sının sosyal proje olduğunu ama bu sosyal konutlar ve projelerin desteklenmesi için de elbette finansal desteği ortaya atacak olan bazı yatırımların İstanbul gibi, İzmir gibi, Ankara gibi büyük kentlerde üretilecek… Her şey öyle. İstanbul, Ankara, İzmit ve İzmir gibi büyük kentlerde üretilen yatırımların Türkiye'nin seksen bir vilayetinin kalkınmasına, seksen bir vilayetindeki afetlerin organize edilmesine, koordine edilmesine ve bunların dönüştürülmesine yönelik katkı sağladığını hepimiz biliyoruz. O hâlde finansal destek olmadan dönüşümün yapılması mümkün değil. 23 milyar TL’lik bir ödeme, karşılığında 463 bin konut. Bunu siz “peşkeş çekme”, “yandaşlarına ve yandaş müteahhitlere ihaleyi verme” diye adlandıracak olur iseniz bunu müşahhas olarak ortaya koymanızın ve savcılıklara şikâyette ve suç duyurusunda bulunmanızın gerekli olduğunu düşünüyorum. Kimlerdir bunlar? Hangi haksız kazancı elde etmişlerdir? Kaldı ki “Denetimden yoksun.” dediğiniz TOKİ’nin kendi iç denetimi vardır, kontrol mekanizmaları vardır. Kontrol mühendisleri görevlerini yapıyorlar. Eğer onlar yapmıyorlarsa Türkiye Büyük Millet Meclisinde grubu bulunan bütün siyasi partilerin vekillerinin temsil ettiği, en büyük denetim mekanizması olan KİT Komisyonu tarafından denetim yapılabiliyor. Başbakanlık Yüksek Denetleme Kurulu tarafından da denetim yapılıyor. Bütün bunların yanı sıra suç duyurusu yapıldığı takdirde -elbette cumhuriyet savcılarının da görevleri içerisinde- hukuki araştırmalar da yapılabiliyor ama bu arada hiç mi eksiklik olmuyor, hiç mi hata olmuyor? İnsanın olduğu ve yönetimin olduğu, finansın olduğu her yerde, maalesef, iyi niyetli olanlar olduğu kadar, art niyetli ve -buradan söylemeyi hicap duyarak arzu etmediğim- sütü bozukların da işin içerisine bazı yanlışlıkları kattığını biliyoruz. Bu, her kurumda, her yerde oluyor. İşte, denetimler de organizasyonlar da suçlularla ilgili tedbirler de bunlarla ilgili alınıyor. Bu konuşmalardan elde ettiğimiz bilgilerin de bu açıdan önemli olduğunu düşünüyorum. Söz konusu hususlarla ilgili ben şimdi birkaç rakamsal örnek vermek istiyorum: “Sayın Başbakanımız sekiz yıldan bu yana Türkiye’yi fakirleştirdi veyahut AK PARTİ İktidarı, OECD ülkeleri arasında en fakir ülke konumunda”. AK PARTİ iktidara gelmeden önce, yıllar yılı Türkiye'nin fert başına millî geliri 1.500 dolarla 3 bin dolar arasında seyretti. Görevi devraldığımız dönemlerde 2.850 dolardı fert başına millî gelir ama şimdi 15.300 dolara yükselmesini siz nasıl önemsemez de dile getirmezsiniz? ALİM IŞIK (Kütahya) – Bir gecede, bir kalemde 2.500 dolar artırdınız. NUSRET BAYRAKTAR (Devamla) – Olumsuz, sadece olumsuz yönleri söylemeyin. 15 bin dolara çıkışın da olumlu olduğunu ama yeterli olmadığını söyleyebilirsiniz. 30 bin dolara çıkmasını düşünüyoruz. BEYTULLAH ASİL (Eskişehir) – Rakamlarla oynayın biraz daha! NUSRET BAYRAKTAR (Devamla) – Elbette, Türkiye’de, bugüne kadar, yanlış hortumlamalar ve yanlış yatırımlar sonucu ülkenin kaynakları başka yerlere aktarılmak suretiyle hem ülke yatırımına hem de fert başına millî gelirin dağılımına yönelik adaletsizliklerden hepimiz şikâyetçiydik. Bu hızın daha da yükseleceği konusunda… Ulusal, yurt içi göstergeler ve yurt dışı göstergeler, açık ve net bir şekilde, Türkiye'nin notlarını yükseğe doğru… Uluslararası krizlere rağmen Türkiye’de ekonominin bu kadar dalgasız ve sağlam temeller üzerine oturmasını gıpta ile takip edenleri de unutmamak gerekir. OSMAN DURMUŞ (Kırıkkale) – Mal varlığı yok oluyor, sanayisi yok oluyor, fabrikası yok oluyor, hastanesi yok oluyor, yoksullaşıyor! NUSRET BAYRAKTAR (Devamla) – Hatta bu gelişmelere Toplu Konut İdaresi de dâhil. Toplu Konut İdaresi 1984 yılından 2002 yılına kadar 45 bin konut üretebilirken, 2002 yılından 2010 yılına kadar 463 bin… Hedef, 500 bindir. Bu kadar büyük rakamlara ulaşmanın öyle kolay bir şey olmadığını hepimiz biliyoruz. Ha, bunların arasında da şu konu dile getiriliyor: Kamuda haksız rekabet. Elbette Toplu Konut İdaresi kamu kuruluşu olduğu için bazı yetkilerle donatılmış, bunlar tartışılıyor, yetkiler fazla verildi, az verildi… Hızlı ve bölgenin, ülkenin sorunlarına cevap verebilecek adımları atabilme ve sürdürülebilir bir politikayı sürdürebilme açısından TOKİ’nin elbette yerel yönetimlerle iş birliği yapmak suretiyle plan değişikliği yapması gerekir. Belediyelere üç ay içerisinde imar mevzuatlarına yönelik teklifler tasdik edilmediği takdirde veyahut herhangi bir öneri getirilmediği takdirde TOKİ’ye resen yetki verilmesi bence doğrudur. Üç ay o belediye, o konuyla ilgili eğer gündemine almaz, dikkate almaz, lehte ve aleyhte karar almazsa o belediyenin ya düşünce yapısından ya kadrosundan veyahut imkânsızlığından dolayı bir sıkıntı olduğu ortada. O hâlde bu sıkıntının çözümüne yönelik Toplu Konut İdaresi resen karar alabilmekte, o da sıradan bir karar değil. Buna da itiraz etme imkânları vardır. Ulu orta imar planları ve plan ölçekleri dışında yerleşim şartlarına aykırı bir şekilde gelişmek mümkün değil ama… OSMAN DURMUŞ (Kırıkkale) – Dere yatağına hastane yapıyor Kırıkkale’de. NUSRET BAYRAKTAR (Devamla) – Ben arkadaşlarımızın olumlu önerilerini de söylemek istiyorum. OSMAN DURMUŞ (Kırıkkale) – Dere yatağına hastane yapıyor, uyardığımız hâlde yapıyor. NUSRET BAYRAKTAR (Devamla) – Toplu Konut İdaresi, evet, arsa üretiminde daha aktif… OSMAN DURMUŞ (Kırıkkale) – Devlet Su İşlerinin ıslah alanına hastane yapıyor. NUSRET BAYRAKTAR (Devamla) – Lütfen müsaade eder misiniz? Ben sonuna kadar sabırla dinledim, siz benim konuşmama dahi tahammül edemiyorsunuz, lütfen… OSMAN DURMUŞ (Kırıkkale) – Ediyoruz efendim ama doğruları söylüyoruz. NUSRET BAYRAKTAR (Devamla) – Lütfen… Sonra verirsiniz, söz alır cevap verirsiniz. OSMAN DURMUŞ (Kırıkkale) – Tamam, buyurun. NUSRET BAYRAKTAR (Devamla) – Söz alır cevap verirsiniz. Ben bakın arkadaşlarımı, sabırla, samimiyetle, nezaketle ve istifade etmek suretiyle… OSMAN DURMUŞ (Kırıkkale) – Hastane yapmak TOKİ’nin görevi değil. NUSRET BAYRAKTAR (Devamla) – Şimdi onlardan bahsedeceğim. OSMAN DURMUŞ (Kırıkkale) – Dere yatağına hastane yapılıyor, buradan uyardım kaç kez “yapmayın” diye... NUSRET BAYRAKTAR (Devamla) – Diyor ki değerli arkadaşım… Dere yatağına çarpık yapılaşmalar TOKİ tarafından yapılmamış, yaptırılmamıştır. OSMAN DURMUŞ (Kırıkkale) – …“Düzgün arsaya yapın.” diye… NUSRET BAYRAKTAR (Devamla) – Bugüne kadar popülist politikalarla… OSMAN DURMUŞ (Kırıkkale) – Popülizmi siz yapıyorsunuz. NUSRET BAYRAKTAR (Devamla) – …vatandaşa “Gel istediğin yerde istediğin konutu yap, ben sana elektriği, suyu getireceğim.” diyerek kaçak yapılaşmaları teşvik etmek suretiyle maalesef bugüne kadar sadece burada herhangi bir siyasi partiyi ve kişiyi suçlamak değil... OSMAN DURMUŞ (Kırıkkale) – Belediye Başkanınız adına Sayın Tayyip Erdoğan yaptı. NUSRET BAYRAKTAR (Devamla) – Ülkenin ve bugüne kadar ülkeyi yönetenlerin eksikliklerinden dolayı vatandaş devletten önde gittiği için, plansız programsız yerlerde… OSMAN DURMUŞ (Kırıkkale) – İstanbul’da olduğu gibi… NUSRET BAYRAKTAR (Devamla) – …başını sokacak bir bina yapma hususunda bulduğu kolaylığı, elde ettiği imkânı “Bir an önce kullanayım.” diyerek kaçak yapılaşma cenneti hâline gelerek Türkiye'nin yüzde 65’i kaçak yapılarla ilgili. Buna yönelik dönüşüm kanunlarını dile getirdiğimiz zaman “Vay elinizdeki imkânı ve mülkü, gecekonduyu başınıza yıkacaklar.” diyerek siyasi istismar yapanları da biliyoruz. “Kentsel dönüşüm uygulaması yapılacak, TOKİ gelecek, eyvah, elinizden evinizi de alacak.” diyerek aleyhte propagandalar yapıldığını da biliyoruz ama Değerli Arkadaşım çok güzel önerilerde bulundu. Toplu Konut İdaresi, özellikle deprem bölgelerinde dönüşüm projelerine yönelik faaliyetlerini hızlandırarak artırmalı; aynen katılıyorum. Arsa üretiminde daha etkin olmalı; aynen katılıyorum ve ayrıca fakir ve fukaralara yönelik faaliyetler ki bugüne kadar hangi iktidar veyahut hangi dönem, kim tarafından, nasıl yapıldığını bilmediğimiz şeyleri rakamsal olarak belirtmek istiyorum. 80 il ve 800 ilçede 1.827 şantiyede başlatılan konut sayısı 463 bindir. Bunların 341 bini sosyal donatıları ve çevre düzenlemesiyle birlikte tamamlanmıştır ve üretilen bu konutların yüzde 86’sı sosyal konut niteliğindedir. Alt gelir grubu ve yoksullara yönelik 125.277 konut, dar ve orta gelir grubuna yönelik 193.458 konut, gecekondu dönüşüm kapsamında 53.547 konut, afet konutları kapsamında 13.311 konut, tarım köy kapsamında 33 köyde 4.051 konut olmak üzere 390 bin konut, sosyal konut olarak üretilmiş. Kaynak geliştirme ve uygulamaları kapsamında ise sadece 73 bin konut… (Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı) --- **Kaynak gösterme:** Nusret Bayraktar (AK Parti, İstanbul). “İçtüzüğün 19 uncu maddesine göre grup önerileri hakkında”. TBMM Genel Kurulu, 24. Birleşim tutanağı, 1 Aralık 2010. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/nusret-bayraktar-23-2010-12-01-ictuzugun-19-uncu-maddesine-gore-grup-onerileri-hakkinda (erişim: 29 Ekim 2026). Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.