# Ek bütçe

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Oğuz Oyan (CHP, İzmir)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 16. Birleşim
- **Tarih:** 26 Aralık 2002
- **Gündem:** EK BÜTÇE
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/oguz-oyan-22-2002-12-26-ek-butce-4

> Oğuz Oyan (CHP), 26 Aralık 2002 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 16. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: EK BÜTÇE); konuşma 462 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

OĞUZ OYAN (İzmir) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; ilgili maddenin (b) fıkrasının 1 inci bendinde "2001 ve 2002 yıllarında, "Bütçeden Mahsup Edilecek Ödemeler Hesabına" borç yazılmak suretiyle ödenmiş bulunan sosyal güvenlik kuruluşlarına yapılan transferler karşılığı ile faiz ödemeleri için kurumların ilgili tertiplerine ödenek eklemeye Maliye Bakanı yetkilidir" denilmektedir.

Bu uygulama 1999 yılından itibaren bir âdet haline getirilmiştir. Burada yeni bir âdetle karşı karşıyayız. Burada, sadece 2002 yılı için değil, 2001 yılı -bir önceki yıl- için de ödenek kaydetmeye yetki verilmektedir. Bu bir ilktir; hayırlı olsun.

Şimdi, bu tür, bütçeden mahsup edilecek ödemeler hesabı, eskiden, ödeneksiz gider için bir sonraki yılın bütçesine ödenek koymaya tahsis edilen bir istisnaî durumdu. Oysa, biz, şimdi, burada, eködenek bakımından yetersiz kalan 2002 bütçesindeki; yani, 98 katrilyon olarak oylanmış -ekbütçesiyle beraber de ulaşamayacağı büyüklük- 118 katrilyon dolayında bir büyüklüğe ulaşacak bir bütçedeki bu sapmaları, bir şekilde, yeni, geçici bütçeye yedirmeye çalışıyoruz.

Sapma nedir; sapma şudur: Geçen yıl bütçeyi yapanlar 42,8 katrilyonluk bir faiz ödeneği koymuşlardır. Bu ödenek, 11 inci ay itibariyle aşılmıştır. 12 nci ayı da kattığımız zaman, gerçekleşme tahmini faiz ödemesi 52 katrilyon 100 trilyon civarında olacaktır; yani, burada, faiz ödemelerinde 9 katrilyon 300 trilyonluk bir ödenek aşımı söz konusudur. Faiz harcamalarında bir aşım söz konusu ve önemli; 9 katrilyondan bahsediyorum...

Sosyal güvenlik kuruluşları açısından da, 2002 bütçesine 7 katrilyon 900 trilyonluk bir ödenek konulmuşken, gerçekleşmenin 10 katrilyon 200 trilyon dolayında olacağı tahmin edilmektedir. Dolayısıyla, burada da, yine 2,3 katrilyonluk bir ödenek aşımı söz konusudur.

Şimdi, burada ne yapılıyor; geçen yılın bütçesine ilişkin bir eködenek, ekbütçe çıkarmak yerine... Ki, biz, Hükümet Programını eleştirirken şunu söylemiştik: "Sizin şu an ihtiyacınız olan, bir geçici bütçeden önce, bir ekbütçe çıkarmaktır."

Niye ekbütçe çıkarmalısınız: Türkiye, bir kere, bu yıl, bu bütçe kalıpları içine sığmıyor. Ayrıca, sizin sözleriniz var; çiftçiye sözünüz var, işçiye sözünüz var, memura sözünüz var. Bunları gerçekleştirmek için ne yapmalısınız; ekbütçe çıkarmalısınız.

Şimdi, yılın son günlerine gelmişsiniz; siz, bunu, geçici bütçeyle kamufle etmeye çalışıyorsunuz; yani, kamuoyunun bilgisinden, Meclisin bilgisinden kaçırıyorsunuz. Bu doğru bir tutum değildir.

Bakınız, çok ilginç bir şeyden de bahsedeyim. 2002 yılında birçok ödenek aşılmıştır, bir tek ödenek yeteri kadar kullanılmamıştır. "Hangisi" diyeceksiniz; tarımla ilgili ödenek; yani, 2002 yılı bütçesinde tarımla ilgili 2 katrilyon 125 trilyon liralık bir ödenek vardır. Bu yıl sonu itibariyle, aralık ayı sonu itibariyle, bu bütçeden ödenek kullanımı 2 katrilyon liranın altında kalmıştır; 1 katrilyon 859 trilyon lira dolayında kalması beklenmektedir; yani, ödenek varken, elde imkân varken, tarıma yeterli destek; yani, örneğin, doğrudan gelir desteğiyle ödemeleri hızlandırmak gibi bir uygulamaya gidilmemiş; ama, diğer faiz ödeneklerinde, ödenek aşımına rahatlıkla girilebilmiştir. Bunun, sosyal bir uygulama olmadığını, dolayısıyla, toplumun güçsüz kesiminden oy alan bir iktidar partisine yakışmadığını özellikle söylemek istiyorum.

Burada 11.6 katrilyon liralık ekbütçe çıkarmak yerine, bunu geçici bütçeyle kamufle etmenin doğru bir tutum olmadığını bir kez daha belirtmek isterim.

Saygılar sunarım. (CHP sıralarından alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** Oğuz Oyan (CHP, İzmir). “Ek bütçe”. TBMM Genel Kurulu, 16. Birleşim tutanağı, 26 Aralık 2002. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/oguz-oyan-22-2002-12-26-ek-butce-4 (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
