# Hukuk usulü muhakemeleri kanunda değişiklik yapılması (s.s.152) ve (152'ye 1inci ek)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Orhan Eraslan (CHP, Niğde)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 106. Birleşim
- **Tarih:** 15 Temmuz 2003
- **Gündem:** HUKUK USULÜ MUHAKEMELERİ KANUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI (S.S.152) VE (152'YE 1İNCİ EK)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/orhan-eraslan-22-2003-07-15-hukuk-usulu-muhakemeleri-kanunda-degisiklik-yapilmasi-s-s-152-ve-15

> Orhan Eraslan (CHP), 15 Temmuz 2003 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 106. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: HUKUK USULÜ MUHAKEMELERİ KANUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI (S.S.152) VE (152'YE 1İNCİ EK)); konuşma 336 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

CHP GRUBU ADINA ORHAN ERASLAN (Niğde) - Sayın Başkan, Türkiye Büyük Millet Meclisinin saygıdeğer üyeleri; Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun Tasarısının 1 inci maddesi üzerinde Cumhuriyet Halk Partisi Grubu adına söz almış bulunuyorum; hepinizi saygıyla, sevgiyle selamlıyorum.

Değerli arkadaşlarım, bilindiği üzere, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun Tasarısının görüşülmesine ara verilmişti; tümü üzerinde görüşme yapılmıştı. 1 inci maddede söz almamın gerekçesi, özellikle 1 inci maddeyi müzakere etmek değil; ama, bu değişiklikler neleri içeriyor, kısaca hafızalarımızı tekrar yoklamak amacıyladır.

Değerli arkadaşlarım, daha önce yürürlük maddesine kadar görüşülen bölge adliye mahkemelerinin kuruluşuyla ilgili yasa tasarısına bağlı olarak usul yasalarında da değişiklik yapılması gerekiyor idi. Hukuk usulündeki değişikliklerin temel nedeni, bölge adliye mahkemelerinin kuruluşuyla ilgili yasa tasarısı, yani, bilinen, teknik adıyla istinaf mahkemelerinin kuruluşuyla ilgili yasa tasarısıdır.

Benim, buradaki temel eleştirilerimden bir tanesi şudur: Yazın bu sıcağında "acil yasaları çıkarıyoruz" diyoruz; acil çıkarmamız gereken yasalar varken, yürürlük maddesine kadar getirip bırakacağımız yasalarla uğraşıyoruz. Bakın, bölge adliye mahkemeleriyle ilgili yasa tasarısını yürürlük maddesine kadar getirdik ve bıraktık; kurulma şansı var mı şu aşamada; hayır, bunun ne kaynağı var ne bütçe karşılığı var ne de altyapısı oluşturulmuş durumdadır. Buna bağlı, hukuk usulünü görüşeceğiz, buna bağlı, ceza usulünü görüşeceğiz, buna bağlı, icra iflası görüşeceğiz sırasıyla, hepsi gelecek, istinafa bağlı.

Değerli arkadaşlarım, henüz, istinaf mahkemelerinin kuruluşuyla ilgili yasa yürürlüğe girmemiştir. Buna bağlı olarak, yürürlüğe girmeyen bir yasayla, belki de yürürlüğe girmeyecek bir yasayla ilgili olarak, usul yasalarındaki değişikliğin, yürürlük maddelerine kadar da olsa, görüşülmesini doğru bulmamaktayız.

Şimdi, daha önce de anlattığımız gibi, bu değişiklik neleri getiriyor, kısaca bir özetleyelim.

Değerli arkadaşlarım, Hukuk Usulü Muhakemeleri Yasasında değişiklik yapan tasarı, 22 yeni madde getiriyor; bu 22 yeni maddenin tamamı istinafla ilgilidir; 21 maddede de değişiklik yapıyor, bu değişikliklerin de ana noktası istinafla ilgilidir. O zaman, istinaf mahkemelerinin görüşmeleri sırasında konuştuğumuz, görüştüğümüz hususa yeniden bir değinelim. İstinaf nedir?

Değerli arkadaşlarım, istinaf, yeniden başlama anlamına geliyor. Yani, yargıdaki biçimiyle, bitmiş bir yargıya yeni baştan başlayarak, yeniden, bir derece daha yargılama yapma demektir.

Sayın Başkan, eğer, uğultu kesilebilirse daha yararlı bir görüşme olacak.

---

**Kaynak gösterme:** Orhan Eraslan (CHP, Niğde). “Hukuk usulü muhakemeleri kanunda değişiklik yapılması (s.s.152) ve (152'ye 1inci ek)”. TBMM Genel Kurulu, 106. Birleşim tutanağı, 15 Temmuz 2003. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/orhan-eraslan-22-2003-07-15-hukuk-usulu-muhakemeleri-kanunda-degisiklik-yapilmasi-s-s-152-ve-15 (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.