# 2006 MERKEZİ BÜTÇE KAN.TAS.(ENERJİ VE TABAİİ, ENERJİ PİYASASI, ULUSAL BOR ARAŞTIRMA, ELEKTRİK İŞLERİ ETÜT İDARESİ, MADEN TETKİK VE ARAMA , PETROL İŞLERİ, DEVLET SU İŞLERİ, BAYINDIRLIK VE İSKAN, KARAYOLLARI GENEL, TAPU VE KADASTRO GENEL ) xI. TUR

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Orhan Sür (CHP, Balıkesir)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 37. Birleşim
- **Tarih:** 20 Aralık 2005
- **Gündem:** 2006 MERKEZİ BÜTÇE KAN.TAS.(ENERJİ VE TABAİİ, ENERJİ PİYASASI, ULUSAL BOR ARAŞTIRMA, ELEKTRİK İŞLERİ ETÜT İDARESİ, MADEN TETKİK VE ARAMA , PETROL İŞLERİ, DEVLET SU İŞLERİ, BAYINDIRLIK VE İSKAN, KARAYOLLARI GENEL, TAPU VE KADASTRO GENEL ) xI. TUR
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/orhan-sur-22-2005-12-20-2006-merkezi-butce-kan-tas-enerji-ve-tabaii-enerji-piyasasi-ulusal

> Orhan Sür (CHP), 20 Aralık 2005 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 37. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: 2006 MERKEZİ BÜTÇE KAN.TAS.(ENERJİ VE TABAİİ, ENERJİ PİYASASI, ULUSAL BOR ARAŞTIRMA, ELEKTRİK İŞLERİ ETÜT İDARESİ, MADEN TETKİK VE ARAMA , PETROL İŞLERİ, DEVLET SU İŞLERİ, BAYINDIRLIK VE İSKAN, KARAYOLLARI GENEL, TAPU VE KADASTRO GENEL ) xI. TUR); konuşma 1.006 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

CHP GRUBU ADINA ORHAN SÜR (Balıkesir)- Sayın Başkan, değerli milletvekili arkadaşlarım; görüşülmekte olan bütçe tasarısının Bayındırlık ve İskân Bakanlığı Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü bütçesi üzerinde Cumhuriyet Halk Partisi Grubu adına söz almış bulunuyorum. Yüce Meclisi, çalışmalarımızı umutla izleyen çalışanlarımızı ve halkımızı saygıyla selamlıyorum.

Değerli arkadaşlarım, Tapu Kadastro bütçesine geçmeden önce bugünkü gazetelerde yer alan ve Bayındırlık Bakanlığımızı ilgilendiren bir konu hakkında, her ne kadar Sayın Bakanımız yerine yeni geliyorsa da, bir konuyu dile getirmek istiyorum. Evet, herhalde bizim çıktığımızı görünce o da geldi.

Değerli arkadaşlarım, bugünkü Milliyet Gazetesinde manşetten bir haber var. Konu, Karadeniz otoyolundaki kamulaştırma bedelleri. Bir teknik eleman olarak o haberi okuduğumda, inanın, tüylerim diken diken oldu. Böyle bir olay nasıl yaşanıyor, bir türlü anlayamadım; aslında anladım da, bunların çok gerilerde kaldığını düşünüyordum; çünkü, bu ülkede otoyol kamulaştırmalarında devletin nasıl soyulduğunu bundan önceki dönemlerde çok görmüştük; ama, sanırım, bir yenisiyle karşı karşıyayız.

Değerli arkadaşlarım, şimdi öyle rakamlar var ki, insan beyni almıyor. Şimdi, kadastro mühendisi olarak, takdir işleminin nasıl yapıldığını gayet iyi bilen bir arkadaşınızım. Karayollarının takdir komisyonu gidiyor, örneğin, Giresun'da Erik Limanı bölgesinde bir fındık bahçesinin dönümüne 19 milyar lira değer biçiyor, dönümüne. Arkasından, vatandaşımız mahkemeye gidiyor ve birden bire bu değer, dönümü 495 milyar lira oluyor bir fındık bahçesinin. Değerli arkadaşlarım, 25 kat artıyor değer, 25 kat!

Şimdi, listeler halinde verilmiş. Öyle rakamlar var ki, 10 kat, 15 kat, 20 kat. Yani, bu, devletin soyulmasından başka nedir; sayın Bakanım, bu konuda ne yapıyoruz, ne yapacağız? Birlikte bu ülkeyi bu durumdan nasıl kurtaracağız? Bunu size sormak istedim, bunu sizlerle paylaşmak istedim.

Değerli arkadaşlarım, gelelim Tapu Kadastromuzun bütçesine. Geçtiğimiz yıl yine bu kürsüde Tapu Kadastronun bütçesi görüşülürken, Cumhuriyet Halk Partisinin görüşlerini ve Tapu Kadastro personelinin sıkıntılarını sizlerle paylaşmaya çalıştım, onların sıkıntılarını sizlere anlatmaya çalıştım. Aradan bir yıl geçti. Bu konuşmayı yapmadan önce, acaba, geçen yıl neler demişim diye, geçmiş arşivi şöyle bir inceledim, gördüm ki, değişen pek bir şey yok. Sorunlar aynı sorun, yaşananlar aynı dert.

Aslında, belki bu hükümetten, ülkenin emeğiyle geçinen işçisine, köylüsüne, emeklisine, dul ve yetimine, yaşam koşullarının iyileştirilmesi için bir şeyler beklemek gafletinde bulunan insanlar olarak hayal kırıklığını yaşıyoruz; ama, bu aksaklıkları size anlatmak zorundayız. Belki, biz bunları anlatınca bazı şeyler değişir umudundayız. Belki, çalışanlarımızın temsilcileri kısıtlı imkânlarıyla sizlere sorunlarını anlatıyorlar; dinliyor gibi görünüyorsunuz; ama, sonuçta geldiğimiz noktada, hiç dinlemediğiniz ortaya çıkıyor; çünkü, çalışanlarımızın yaşamlarında hiçbir iyileşme yok. Belki, biz burada bunları dile getirince şunu düşünürsünüz: Biz bunlardan sandıklar dolusu oy aldık, biz bunlar sayesinde iktidar olduk, milletvekili olduk, bakan olduk; hiç olmazsa, verdiğimiz sözleri yerine getirelim dersiniz de, insanlarımızın dertleri biraz azalır, biraz daha mutlu yaşarlar. Elbette, bu sözlere kulak tıkayabilirsiniz; bunun hesabını da, elbette, sonuçta sandık başında verirsiniz.

Değerli arkadaşlarım, Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü, yasaların kendisine verdiği görevi merkezde ve Anadolu'nun dörtbir yanına dağılmış 1 003 tapu sicil müdürlüğünde çalışan 1 098, 325 kadastro müdürlüğünde çalışan 488 mevcut personeline geçtiğimiz günlerde alınan 1 000 sözleşmeli arkadaşımızı da katarak yerine getirmeye çalışmaktadır.

Kurumun halen personel açığı, 4 000'in üzerindedir. Aslında, kurumda çalışanların bir kısmı, başka kurumlardan bu kuruma nakil yoluyla gelen arkadaşlarımızdır. Maalesef, başka kurumlardan bu kuruma nakil yoluyla gelen arkadaşlarımız, hiçbir hizmetiçi eğitimden geçirilmeden hemen kurumda göreve başlamaktalar ve Tapu Kadastroda çalışmaya devam etmekteler. Örnek olarak, geçtiğimiz günlerde, burada Kadastro Yasası görüşülürken de ifade etmiştim, köy imamları, tapu dairelerine tayin ediliyorlar ve ertesi gün göreve başlayıp, tapucu olarak işlem yapıyorlar. Değerli arkadaşlarım, tapu ve kadastro, ihtisas gerektiren bir alandır, öyle her önüne gelenin işlem yapacağı bir alan değil.

Ülkemizin tamamında kadastroya başlanması için, son yıllarda, gerek bütçe kaynaklarından, gerek dönersermayeden, gerekse dış kaynaklı kredilerden büyük paralar ayrılmakta, hükümet, hedef olarak, üç yıl içinde kadastronun başlanmadığı nokta bırakmamaya çalışmaktadır. Bu amaçla da, özel sektörümüzden faydalanma düşünülmüş ve özel sektörümüz de çok sayıda ihale yapılarak bu olayın içine çekilmiştir. Bugüne kadar çalışmaların başlanmadığı 10 000-10 500 civarındaki köy biriminde bu çalışmalar başlatılarak, ilk tesis kadastrosu tamamlanmaya çalışılmaktadır. 2005 yılı içinde 4 032 köy biriminde çalışmalar devam etmektedir.

Kadastro Genel Müdürlüğümüz, bu çalışmalarına, 1 603 birimde, ARİP projesi altında kaynak bulmuştur, 1 665 birime dönersermayeden kaynak aktarmıştır, 764 birimde ise kendi olanaklarıyla çalışma yapmaktadır; ama, bu çalışmalar bazı aksaklıkları da bugünlere taşımaktadır değerli arkadaşlarım. Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü bu aksaklıkları çözmeye çalışmakta; ama, sorunların büyük bir bölümü ortada durmaktadır. Özellikle, orman kadastrosunun tamamlanmamış olması ve orman kadastrosu yapılan bazı birimlerde yapılan orman kadastrosunun bugünkü teknik düzeyinin çok altında kalması nedeniyle tescil edilemeyecek konumda olması, Tapu Kadastro Genel Müdürlüğünün işlemleri tamamlamasına, sonuçlandırmasına engel olmaktadır. Bu nedenle, orman kadastrosu acilen bitirilmeli ve bugüne kadar yapıldığı halde tescil edilemeyen orman kadastrosu alanlarındaysa yeni tekniğe ve teknolojiye uygun iyileştirmeler yapılmalıdır.

Yıllarca kendi çalışanlarının özlük hakları üzerine iyileştirme için bir kaynak bulamayan Tapu Kadastro Genel Müdürlüğümüz, milyonlarca dolar harcayarak bu işlemi sonuçlandırmaya çalışıyor. Elbette bunun sonuçlandırılması ülkemiz için yararlı. Ama, kadastro çalışanları, bu çalışmalar yapılırken, kendi istemleri dışında geçici görevlere gönderilmektedir değerli arkadaşlarım. Ancak, zaten kıt kanaat geçinmekte olan kadastro çalışanları, geçici görevlere giderken yolluklarını zamanında alamamaktalar.

Müteahhitlerin sağlaması gereken yatacak yer ve şantiyeler, maalesef, sağlık koşullarına uygun değildir. Sözleşmeli personelin bir kısmı bazı müteahhitlerin baskısı altında çalışmaktadır. Bazı çalışma birimlerinde 3402 sayılı Kadastro Yasasının bazı maddelerinin dikkate alınmadan çalışmaların sürdürüldüğü rapor edilmektedir.

ARİP projesi kapsamında çalışmaların yapıldığı doğu ve güneydoğu bölgelerinde görevlendirilen personelin can güvenliği yoktur değerli arkadaşlarım. Çalışmaların yapıldığı bölgelerde çatışmalar sürmekte ve arazinin bazı yerlerinde mayınlar bulunmaktadır. 19 Eylül 2005 tarihinde mayın patlaması sonucu kadastro teknisyeni Fehmi Doğan yaşamını yitirmiş, Furkan Yazgan ve Ayhan Ağırbaş yaralanmışlardır. Yaşamını kaybeden değerli arkadaşımıza Allah'tan rahmet diliyor, yaralılarımıza da acil şifalar dileklerimi sunuyorum. Geçici görevdeki personelin yaşam koşullarının ve can güvenliklerinin acilen sağlanmasının, özveriyle çalışan bu arkadaşlarımıza borcumuz olduğunu düşünüyorum.

Değerli arkadaşlarım, Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü çalışanlarının ortalama aylık geliri 600-750 YTL arasındadır. Kasım ayı itibariyle, 4 kişilik bir ailenin yoksulluk sınırının 1 950 YTL olduğunu düşünürsek, Tapu Kadastro çalışanlarının tamamının yoksullardan oluştuğunu buradan söyleyebiliriz. Bu bütçeyle bu arkadaşlarımıza sunacağımız 15-20 YTL'lik maaş artışlarıyla, bu arkadaşlarımızı, çağdaş, uygar bir yaşama yönlendirdiğimiz düşünüyorsak, gerçekten yanılıyoruz.

Değerli arkadaşlarım, bir taraftan övünerek gelir seviyemizin yükseldiğini söyleyeceksiniz, bir taraftan da çalışanlarınızı açlığa mahkûm edeceksiniz. Bunu nasıl içinize sindiriyorsunuz bilemiyorum, ama, ben, buna isyan ediyorum değerli arkadaşlarım.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

---

**Kaynak gösterme:** Orhan Sür (CHP, Balıkesir). “2006 MERKEZİ BÜTÇE KAN.TAS.(ENERJİ VE TABAİİ, ENERJİ PİYASASI, ULUSAL BOR ARAŞTIRMA, ELEKTRİK İŞLERİ ETÜT İDARESİ, MADEN TETKİK VE ARAMA , PETROL İŞLERİ, DEVLET SU İŞLERİ, BAYINDIRLIK VE İSKAN, KARAYOLLARI GENEL, TAPU VE KADASTRO GENEL ) xI. TUR”. TBMM Genel Kurulu, 37. Birleşim tutanağı, 20 Aralık 2005. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/orhan-sur-22-2005-12-20-2006-merkezi-butce-kan-tas-enerji-ve-tabaii-enerji-piyasasi-ulusal (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
