# Konut edindirme yardımı hak sahiplerine ödeme yapılmasına dair kanun tasarısı hakkında (s.s.1216) - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem) - **Konuşmacı:** Orhan Sür (CHP, Balıkesir) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 109. Birleşim - **Tarih:** 22 Mayıs 2007 - **Gündem:** KONUT EDİNDİRME YARDIMI HAK SAHİPLERİNE ÖDEME YAPILMASINA DAİR KANUN TASARISI HAKKINDA (S.S.1216) - **Tutanak (TBMM):** https://www5.tbmm.gov.tr/tutanaklar/TUTANAK/TBMM/d22/c158/b109/tbmm221581090131.pdf - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/orhan-sur-22-2007-05-22-konut-edindirme-yardimi-hak-sahiplerine-odeme-yapilmasina-dair-kanun-t-2 > Orhan Sür (CHP), 22 Mayıs 2007 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 109. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: KONUT EDİNDİRME YARDIMI HAK SAHİPLERİNE ÖDEME YAPILMASINA DAİR KANUN TASARISI HAKKINDA (S.S.1216)); konuşma 1.209 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) CHP GRUBU ADINA ORHAN SÜR (Balıkesir) - Teşekkür ediyorum Sayın Başkanım. Sayın Başkan, değerli arkadaşlarım; görüşülmekte olan tasarının 1'inci maddesi üzerinde Cumhuriyet Halk Partisi Grubu adına söz almış bulunuyorum. Yüce Meclisi saygıyla selamlıyorum. Çok değerli arkadaşlarım, gerek benden önce konuşan arkadaşımız gerekse iktidar partisi adına konuşan arkadaşımız, bu yasayla bir ödeme yapılacağından, hakkın teslim edileceğinden bahsetti. Aslında halkımız şunu bilmeli ki, bu yasa, halkımızın, burada hak sahibi olan kişilerin, normalde hakkını teslim etmiyor; bence hakkını gasp edecek bir yasa. Neden derseniz, burada belgeler var. Tabii, bazı arkadaşlarımız belgeleri çok severler, "o belgeler nedir" diye sorarlar. Ben KİT Komisyonunda çalışan bir arkadaşınızım. Geçtiğimiz hafta içinde de Emlak Konut Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı AŞ'nin üst komisyon denetimi vardı; elimdeki belgeler bu anonim şirketin üst düzey yetkililerinin konuşmaları ve bize sundukları raporlar. Aynı zamanda, Başbakanlık Yüksek Denetleme Kurulunun bize sunduğu raporlar. Öncelikle şunu söyleyelim: Emlak Gayrimenkul Yatırım Ortaklığının yüzde 60,9'u bu KEY hesaplarından oluşuyor, yüzde 39'u TOKİ'ye ait, geride binde 1 kalıyor, o da 5 kişiye ait. Böyle bir şirket. 1/8/1996'da 4160 sayılı Kanun ile KEY ödemelerinin durdurulduğunu biliyoruz. 588 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameyle hak sahiplerinin belirlenmesi için bir çalışma yapılmış ve hak sahipleri listelerinin gönderilmesi -kuruluşlar tarafından gönderilmesi- 17/8/2001 tarihinde dolmuş. Şimdi, bugün gündüz burada konuşan AKP Grup Başkan Vekili arkadaşımız, "İşte, biz bir yıldan beri şöyle çalışma yaptık, biz bir yıldan beri böyle çalışma yaptık." diye burada bir şeyler ifade etmeye çalıştı. Ama, sormak lazım: AKP bir yıldan beri mi iktidarda? Dört buçuk yıldan beri iktidarda değil misiniz? "Dört buçuk yıldır ne yaptınız?" diye sormak gerekiyor. Aslında hiçbir şey yapmadınız. SALİH KAPUSUZ (Ankara) - Allah Allah! ORHAN SÜR (Devamla) - Hiçbir şey yapmadığınızın belgelerini, "Allah Allah"ı burada göstereceğim size şimdi. Hiçbir şey yapmadınız. SALİH KAPUSUZ (Ankara) - Vatandaşa anlat bunu, vatandaşa! ORHAN SÜR (Devamla) - Evet, vatandaşa değil, size takıyorum. SALİH KAPUSUZ (Ankara) - Vatandaşa anlat, oy alırsın! ORHAN SÜR (Devamla) - Evet. Siz, vatandaşa sanki bir şeyler veriyormuşsunuz gibi seçim yatırımı yapmaya çalışıyorsunuz, ama, aslında vatandaşın cebinden bir şeylerin götürülme çalışması bu. Bakın, değerli arkadaşlarım... MEHMET ÇERÇİ (Manisa) - Merih'ten mi geldin sen! ORHAN SÜR (Devamla) - Ben Merih'ten gelmedim de senin herhalde bu konuda bilgili olmadığını çok iyi biliyorum. Biraz okuyup da geleceksin. Biraz okuyup da geleceksin. MEHMET ÇERÇİ (Manisa) - Düzgün konuş! BAŞKAN - Sayın Çerçi, lütfen... Sayın Çerçi... ORHAN SÜR (Devamla) - Biraz okuyup da geleceksin. BAŞKAN - Sayın Sür, lütfen karşılıklı konuşmayalım. MEHMET ÇERÇİ (Manisa) - Düzgün konuş o zaman! ORHAN SÜR (Devamla) - Ben çok düzgün konuşuyorum. Sen önce öğren, öyle gel. MEHMET ÇERÇİ (Manisa) - Ne dediğini bil de konuş! ORHAN SÜR (Devamla) - Sen önce öğren, öyle gel. MEHMET ÇERÇİ (Manisa) - Ağzından çıkana dikkat et! BAŞKAN-Sayın Çerçi... ORHAN SÜR (Devamla) - Benim ağzımdan çıkanı duyuyorum da, senin başka yerinden çıkanları bilmiyorum. MEHMET ÇERÇİ (Manisa) - Aydan geldin o zaman! ORHAN SÜR (Devamla) - Evet. Şimdi, değerli arkadaşlarım... MEHMET ÇERÇİ (Manisa) - Terbiyeli konuş! Terbiyemi bozma! AHMET YENİ (Samsun) - Orhan Bey, oldu mu bu iş! Ayıp oldu Orhan Bey, yakışmadı! ORHAN SÜR (Devamla) - Evet, siz oradan müdahale ederseniz... Şimdi, değerli arkadaşlarım, bakın, rakamlarınız bile yanlış, yöneticilerinizin verdiği rakamlar bile yanlış. Yöneticileriniz Başbakanlık Yüksek Denetleme Kuruluna rakamlar veriyorlar. 2006 Nisan ayı sonu itibarıyla -pembe kitapçıklardan okuyorum- aktarım yapılan kurum sayısı 4.494, aktarım yapılan kayıt sayısı 3 milyon 630 bin 98, aktarım yapılan hak sahibi sayısı 1 milyon 593 bin 806. Nisan 2006 rakamını verdim size. Şimdi, Emlak Gayrimenkul Yatırım Ortaklığının bizlere gönderdiği 18 Mayıs 2007 rakamını veriyorum: KEY Değerlendirme Özet Raporu. Toplam aktarım yapılan kurum sayısı 3.501, aktarım yapılan kayıt sayısı 2 milyon 637 bin 659, aktanm yapılan hak sahibi sayısı 1 milyon 577 bin 265. Yani, Nisan 2006'da 1 milyon 593 bin, Mayıs 2007'de 1 milyon 577 bin. Yani, kendi aralarında bile uyuşamayan yönetimleriniz var. Kimin nerede ne söylediği, ne yaptığı belli değil. "Bu nedendir?" diye sorduğunuzda "Mükerrerlik var." diyorlar ve işin ilginci, bu ödemeler, şu rakamlar sadece memurları kapsıyor. Yaklaşık 3 milyon civarında, 4 milyon civarındaki işçilere ait KEY hesapları ödemeleriyle ilgili hiçbir kayıt şu anda bu şekilde bir arama ve tarama işlemine tabi tutulmamış durumda. 1,5 milyon kişi bu, 1,5 milyon. KEY hesaplarından faydalanması gereken kişi sayısı kaç kişi? Tam 5,5 milyon kişi. 4 milyon kişi ortalıkta yok. Peki, sonuçta ne olacak, ben size söyleyeyim: Bakın, KEY hesapları ödenmeye başlanmış, o zaman Emlak Bankasında bu paralar toplanmaya başlanmış, yağma Hasan'ın böreği gibi orada bu paralar resmen paylaşılmış. Sonuçta ne olmuş? İBRAHİM KÖŞDERE (Çanakkale) - Kim paylaşmış? ORHAN SÜR (Devamla) - Geçtiğimiz dönemden bahsediyorum, Emlak Bankasından. Sizin döneminizde Emlak Bankası yok. Arkasından ne yapılmış? Emlak Bankasının hesaplarını kapatabilmek için daha sonra buradaki araziler Emlak Konuta aktarılmış. Emlak Konuta aktarılırken yapılan ekspertiz değerlerinde gerçekten büyük şişirmeler var. Emlak Konut da tabii daha sonra Emlak Gayrimenkul Yatırım Ortaklığına dönüşmüş ve TO- Kİ'nin denetiminde -elbette bu nedenle de 2002'den beri sizin denetiminizde- TOKİ burayı -biraz önce grubumuz adına konuşan arkadaşımızın ifade ettiği gibi- müteahhitlere önce yüzde 25'lerden peşkeş çekmeye başlamış bu arazileri. Şimdi bu olay yetmedi, bu olayı sonuçlandıracaksınız. Üç aylık bir süre içinde 4 milyon kişiye ulaşma olanağınız yok. Çok az sayıda kişiye ulaşacaksınız, çok az sayıdaki ulaştığınız kişilerin sonucunda da bu olayı kapatacaksınız. En azından 4 milyon insanımızın veya 3 milyon insanımızın hakkını hazineye devredeceksiniz. Şimdi, bu mu hakkını vermek? Artı, hazineye devretmediğiniz, hakkını ödeyeceğiz dediğiniz kişilere hangi değerler üzerinden ödeyeceksiniz? Bu meçhul. Meçhul... Çünkü, SPK mevzuatından dışarı çıkarıyorsunuz. Şu anda SPK mevzuatında olmasına rağmen Emlak Konutun hesaplarını incelediğinizde, Gayrimenkul Yatırım Ortaklığının hesaplarını incelediğinizde Başbakanlık Denetleme Kurulunun çok sayıda eleştirisi var. Özellikle arsa karşılığı gelir paylaşımı yöntemiyle verilen ihalelerde, sadece arsa ekspertizleri üzerinden bu ihalelerin verildiği açık ve net bir şekilde belirtilmiş, üzerinde yapılacak yapıların değerlendirilmesi hiçbir zaman göze alınmadığı, dikkate alınmadığı açık ve net bir şekilde belirtilmiş ve maalesef, bazı arsalar da satılmış. Şimdi, burada gerçekçi bir değerlendirme yapılamayacağının, yapılmayacağının size belgesini sunmak istiyorum. Burada, bundan bir hafta önce Emlak Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı yetkilisinin bize sunduğu bir rapordan bir değer size okumak istiyorum. 2005 yılında otuz dört tane arsa sa- tılıyor değerli arkadaşlarım. Kuruluşun, bu arsalar için yaptırdığı ekspertiz değeri 10 milyon 839 bin 365 yeni Türk lirası. Dikkat edin, 10 milyon YTL veya 11 milyon YTL diyelim. Peki kaça satılmış otuz dört tane arsa? Tam 45 milyon YTL'ye satılmış. Yani, ekspertiz değerleriniz normal değerin yüzde 25'i. Şimdi, siz, KEY hak sahiplerine böyle ekspertizlerle mi paylarını vereceksiniz? Böyle ekspertizlerle mi hakkını vereceksiniz o insanların? Sadece ekspertizde bile o insanların hakkının dörtte 3'ünü yok ediyorsunuz, sadece ekspertizde bile. Yıllarca bugüne kadar yağma Hasan'ın böreği olarak bu paylaşılan KEY hesaplarında gerçek payın çok çok üzerinde olması gerekir. Vereceğiniz paranın en az 10 misli, 20 misli ödemeniz gerekir gerçek hak sahiplerine. Onu bile ödemeyeceksiniz. Bırakın onu ödemeyi, seçim öncesi bir yatırım olarak getiriyorsunuz, seçime kadar hiçbir şey yapamayacaksınız, çünkü üç aylık süre veriyorsunuz daha, daha üç aylık süre veriyorsunuz. Hiçbir şey yapılamayacak, ama seçimde çıkacaksınız, diyeceksiniz ki: "Sizin KEY hesaplarınızı biz ödüyoruz." Bunlar tamamen aldatmaca değerli arkadaşlarım. Aslında, halkımızın, bu hak sahiplerinin hakkını gasbediyorsunuz. Bu bir hak gasbetme yasasıdır. Bu bir hak gasbetme yasasıdır. Zaten, siz, her şeyde, böyle, söyledikleriniz ile yaptıklarınız farklı. Ne söyleseniz farklısını yapıyorsunuz veya insanlarımızı yanıltmak için elinizden geleni yapıyorsunuz, ama insanlarımız artık bu gerçekleri görecekler ve bu gerçeklere göre de 22 Temmuzda gereken değerlendirmeyi yapacaklardır diye düşünüyorum. Yüce Meclisi saygıyla selamlıyorum. Teşekkür ediyorum Sayın Başkanım. (CHP sıralarından alkışlar) --- **Kaynak gösterme:** Orhan Sür (CHP, Balıkesir). “Konut edindirme yardımı hak sahiplerine ödeme yapılmasına dair kanun tasarısı hakkında (s.s.1216)”. TBMM Genel Kurulu, 109. Birleşim tutanağı, 22 Mayıs 2007. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/orhan-sur-22-2007-05-22-konut-edindirme-yardimi-hak-sahiplerine-odeme-yapilmasina-dair-kanun-t-2 (erişim: 1 Kasım 2026). TBMM kaydı: https://www5.tbmm.gov.tr/tutanaklar/TUTANAK/TBMM/d22/c158/b109/tbmm221581090131.pdf Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.