# 2006 merkezi yönetim bütçe kan.tas.(başbakanlık,mit müsteşarlığı,mgk genel sekreterliği,atatürk kültür,dil ve tarih yüksek kurumu başkanlığı)ikinci tur

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Osman Nuri Filiz (AK Parti, Denizli)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 32. Birleşim
- **Tarih:** 15 Aralık 2005
- **Gündem:** 2006 MERKEZİ YÖNETİM BÜTÇE KAN.TAS.(BAŞBAKANLIK,MİT MÜSTEŞARLIĞI,MGK GENEL SEKRETERLİĞİ,ATATÜRK KÜLTÜR,DİL VE TARİH YÜKSEK KURUMU BAŞKANLIĞI)İKİNCİ TUR
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/osman-nuri-filiz-22-2005-12-15-2006-merkezi-yonetim-butce-kan-tas-basbakanlik-mit-mustesarligi-mgk-g

> Osman Nuri Filiz (AK Parti), 15 Aralık 2005 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 32. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: 2006 MERKEZİ YÖNETİM BÜTÇE KAN.TAS.(BAŞBAKANLIK,MİT MÜSTEŞARLIĞI,MGK GENEL SEKRETERLİĞİ,ATATÜRK KÜLTÜR,DİL VE TARİH YÜKSEK KURUMU BAŞKANLIĞI)İKİNCİ TUR); konuşma 1.032 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

AK PARTİ GRUBU ADINA OSMAN NURİ FİLİZ (Denizli) - Sayın Başkan, sayın milletvekilleri; Millî İstihbarat Teşkilatı Müsteşarlığı üzerinde Grubum adına söz almış bulunuyorum; hepinize saygılar sunarım.

Daha önceki yıllarda Başbakanlık bütçesi içerisinde yer alan Millî İstihbarat Teşkilatı bütçesi, Başbakanlık bütçesi görüşülürken ele alınıyordu. Bilindiği üzere, 5018 sayılı Kamu Malî Yönetim ve Kontrol Kanunu uygulamaya konulmuş bulunmaktadır. Söz konusu kanunun 12 nci maddesiyle, Millî İstihbarat Teşkilatı bütçesinin de, Başbakanlığa bağlı diğer kuruluşlar gibi ayrı bütçelendirilmesi öngörülmektedir. Millî İstihbarat Teşkilatı Müsteşarlığının 2006 yılı bütçe tasarısı da bu doğrultuda hazırlanmıştır.

Millî İstihbarat Teşkilatı Müsteşarlığı bütçesi tasarısının rakamlarını açıklamadan önce, sizlere, Teşkilatın tarihçesi hakkında kısaca bilgi vermek istiyorum.

Ülkemizde, cumhuriyet döneminde ilk istihbarat teşkilatı 1927 yılında Millî Emniyet Hizmetleri adıyla kurulmuştur. 1965 yılında 644 sayılı Kanunla Millî İstihbarat Teşkilatı, 1.11.1983 ve 2937 sayılı Kanunla da günümüzde görev yapan Millî İstihbarat Teşkilatı Müsteşarlığı kurulmuştur.

Sayın Başkan, sayın milletvekilleri; amacı, Türkiye Cumhuriyeti Devletinin millî güvenliğine içeriden ve dışarıdan yönelik mevcut ve muhtemel tehditler hakkında önceden bilgi sahibi olabilmek, alınacak tedbirler yönünden, gelişmeleri ilgili makamlara zamanında bildirmektir.

Millî İstihbarat Teşkilatının görevleri ise;

1- Türkiye Cumhuriyetinin ülke ve milletiyle bütünlüğüne, varlığına, bağımsızlığına, güvenliğine, anayasal düzenine ve millî gücü meydana getiren bütün unsurlara karşı içten ve dıştan yöneltilen mevcut ve muhtemel faaliyetler hakkında millî güvenlik istihbaratını devlet çapında oluşturmak ve bu istihbaratı ülke bütünlüğünü sağlayan makam ve kuruluşlara ulaştırmak,

2- Devletin millî güvenlik siyasetiyle ilgili planların hazırlanması ve yürütülmesinde Cumhurbaşkanı, Başbakan, Genelkurmay Başkanı, Millî Güvenlik Kurulu Genel Sekreteri ile ilgili bakanlıkların istihbarat, istek ve ihtiyaçlarını karşılamak,

3- Kamu kurum ve kuruluşlarının istihbarat faaliyetlerinin yönlendirilmesi için Millî Güvenlik Kurulu ve Başbakanlığa teklifte bulunmak,

4- Kamu kurum ve kuruluşlarının istihbarat ve istihbarata karşı koyma faaliyetlerine teknik konularda müşavirlik yapmak ve koordinasyonun sağlanmasında yardımcı olmak,

5- Genelkurmay Başkanınca Silahlı Kuvvetler için lüzumlu görülecek haber ve istihbaratı, yapılacak protokole göre, Genelkurmay Başkanlığına ulaştırmak,

6- Millî Güvenlik Kurulunda belirlenecek diğer görevleri yapmak, istihbarata karşı koymaktır.

Millî İstihbarat Teşkilatına bu görevlerin dışında görev verilemez ve bu teşkilat, devletin güvenliğiyle ilgili istihbarat hizmetlerinden başka hizmet istikametlerine yöneltilemez.

Devlet istihbaratının oluşturulmasında bakanlıklar ve diğer kamu kurum ve kuruluşlarının da görevleri vardır. Bakanlıklar ve diğer kamu kurum ve kuruluşlarının kendilerine düşen görevlerini şöyle sıralayabiliriz:

Görevlerinin gerektirdiğinde istihbaratı oluşturmak, Millî İstihbarat Teşkilatı tarafından istenecek haber ve istihbaratı elde etmek, istihbarata karşı koymaktır.

Bunun yanında, bakanlıklar ve diğer kamu kurum ve kuruluşları, elde ettikleri, millî güvenliğe ilişkin sorumlulukları yanında, haber ve istihbaratı, anında Millî İstihbarat Teşkilatına ulaştırmakla görevlidir.

Millî İstihbarat Teşkilatının mensupları, hizmetlerin yerine getirilmesi sırasında, bakanlıklar ile diğer kamu kurum ve kuruluşları, gereken her türlü yardım ve kolaylığı göstermekle yükümlüdür. Bakanlıklar ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının yukarıda belirtilen görev ve yükümlülüklerinin yerine getirilmesiyle ilgili koordinasyonunun sağlanması, istihbarat çalışmalarının yönlendirilmesi, temel görüşleri oluşturmak üzere, Millî İstihbarat Teşkilatı Müsteşarlığı başkanlığında, Millî İstihbarat Koordinasyon Kurulu oluşturulmuştur.

Millî İstihbarat Teşkilatı Müsteşarı, kanunlarda belirtilen görevlerin yerine getirilmesinden Başbakana karşı sorumlu olup, Başbakanın dışında herhangi bir kişi veya makama karşı sorumlu değildir.

Sayın Başkan, sayın milletvekilleri; yukarıda ifade ettiğim görevleri ve fonksiyonları yürüten Millî İstihbarat Teşkilatının 2006 yılı bütçe tasarısı şu şekilde belirlenmiştir: 2006 yılı toplam bütçe ödeneği 352 570 000 Yeni Türk Lirası olup, bunun 255 000 000 Yeni Türk Lirası personel giderlerine, 23 000 000 Yeni Türk Lirası sosyal güvenlik kurumları prim ödemelerine, 44 570 000 Yeni Türk Lirası mal ve hizmet alımlarına, 30 000 000 Yeni Türk Lirası ise sermaye giderleri olarak ayrılmıştır.

Millî İstihbarat Teşkilatı bütçesinin son dört yıllık dönemde genel bütçe içerisindeki payı ise, 2002 yılında binde 1,76; 2003 yılında binde 1,78; 2004 yılında binde 2 olmuştur. 2005 yılında ise, binde 1,93 olmuştur. Teşkilatın, 2006 yılı tasarısına göre, bütçe rakamlarının merkezî bütçe tasarısı içerisindeki payı binde 1,93; 2006 yılı genel bütçe içerisindeki payı ise binde 2 olacaktır. Teşkilatın 2006 yılı içerisinde öngörülen bütçe rakamı 2005 yılına göre yüzde 19 artmıştır.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; MİT denince ve hizmetleri dolayısıyla, hep gizlilik akla gelir ve öteden beri spekülasyon yapılır. Hepimizin bilmesi gereken şunlardır:

Bir; ülkenin iç ve dış güvenliği bakımından en önemli hizmet istihbarat birimidir. İstihbarat hizmetleri olmadan bir ülkenin güvenliği sağlanamaz ve karşı tehdit oluşturan faaliyetlerle ilgili konularda tedbir alınamaz.

Millî İstihbarat Teşkilatı, kuruluşundan beri, Türkiye'nin güvenliği bakımından son derece iyi hizmetleri ifa etmiş önemli bir devlet kuruluşudur.

İkinci olarak; Millî İstihbarat Teşkilatının görevleri dolayısıyla gizli bir hüviyet taşıması, onun kanundışı, gayrimeşru faaliyette bulunması anlamına gelmez. Demokratik dönemlerde, Türk İstihbarat Teşkilatı, kanunların kendisine verdiği yetkiler çerçevesinde hizmetlerini sürdürmüştür; ancak, ararejim dönemlerinde bazı devlet birimlerinin olağandışı görevler yüklendiği ileri sürülebilmiştir. MİT'in, kendi görevleri dışında, şahsın özel hayatıyla ilgili istihbaratta bulunduğu şeklindeki iddialar söylentilerden ibarettir ve hiçbir zaman da geçerli olmamıştır.

Üçüncü olarak; bazen, kamuoyunda, Millî İstihbarat Teşkilatı denilince derin devlet akla gelmektedir ve böyle itham edilmektedir. Elbette, devlet birimlerinin, kendi görevi dışında, gayrimeşru, kanunsuz ve antidemokratik faaliyetlerde bulunması kabul edilemez, bu mümkün de değildir. Bu tip soyut ithamlarla, ülkenin güvenliğinin ve bölünmez bütünlüğünün teminatı olan kuruluşları ve bu arada Millî İstihbarat Teşkilatını yıpratmaktan kaçınmak gerekir.

Dört; Millî İstihbarat Teşkilatının, dünyadaki sayılı istihbarat teşkilatlarından biri olarak değer taşıması ve kabul görmesi gurur duyulacak bir husustur; ancak, uluslararası münasebetler ve küreselleşen dünyamızda, dış istihbaratın yoğun bir şekilde yapılabilmesi için, Millî İstihbarat Teşkilatının kadrosunun genişletilmesi ve bütçe imkânlarının artırılması Türkiye'nin güvenliği bakımından son derece önemlidir.

Beş; Başbakana bağlı olarak faaliyette bulunan Millî İstihbarat Teşkilatı, Türk demokrasisinin yürütülmesinde herhangi bir aksamaya sebebiyet verecek iç ve dış müdahaleler konusunda istihbarat çalışmalarına önem verilmesi, demokratik rejimin devamı bakımından değerli bir teminat olacaktır.

Ortadoğu'daki karışıklık ve huzursuzluk sebebiyle, özellikle, demirperdenin yıkılmasından sonra, dünya istihbaratının da Türkiye ve Ortadoğu üzerinde yoğunlaştığını görüyoruz. Bu çerçevede Millî İstihbarat Teşkilatının karşı istihbarat hizmetlerinin genişletilmesine ihtiyaç duyulduğunu düşünüyoruz.

Globalleşen dünyamızda iç ve dış güvenlik istihbaratımız dışında, ekonomik ve yeni icatlar konusunda istihbaratlar önem kazanmaya başlamıştır. Amerika'da NSA denilen kuruluş, dünya bilim adamlarını davet edip, onlardan tebliğler almakta, onların fikirlerinden faydalanmaktadır. Bu bilgileri değerlendirdikten sonra ülkesinin istihbarat kuruluşlarına aktarmaktadır.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Millî İstihbarat Teşkilatının faaliyetlerinin temeli gizlilik ilkesine dayanmaktadır. Teşkilat gücünü toplumumuzdan alacağı destekle artıracaktır. Günün şartları içinde ortaya çıkan sorunları değerlendirerek, kendisini yenileme ve genişleme çabaları içinde olan Millî İstihbarat Teşkilatı, Türkiye Cumhuriyeti Devletinin devamı ve gelişmesi için hukukun üstünlüğüne ve insan hakları ilkelerine bağlı bir anlayışla geleceğe ışık tutmaya devam edecektir.

Bu anlayışla, 2006 yılı Millî İstihbarat Teşkilatı Müsteşarlığı bütçesinin hayırlı, uğurlu olmasını diler; hepinize saygılar sunarım. (AK Parti sıralarından alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** Osman Nuri Filiz (AK Parti, Denizli). “2006 merkezi yönetim bütçe kan.tas.(başbakanlık,mit müsteşarlığı,mgk genel sekreterliği,atatürk kültür,dil ve tarih yüksek kurumu başkanlığı)ikinci tur”. TBMM Genel Kurulu, 32. Birleşim tutanağı, 15 Aralık 2005. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/osman-nuri-filiz-22-2005-12-15-2006-merkezi-yonetim-butce-kan-tas-basbakanlik-mit-mustesarligi-mgk-g (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
