# Türkiye cumhuriyeti anayasasının bazı maddelerinin değişiklik yapılması hakkında (s.s.497)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem)
- **Konuşmacı:** Osman Özçelik (Barış ve Demokrasi Partisi, Siirt)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 93. Birleşim
- **Tarih:** 24 Nisan 2010
- **Gündem:** TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASASININ BAZI MADDELERİNİN DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA (S.S.497)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/osman-ozcelik-23-2010-04-24-turkiye-cumhuriyeti-anayasasinin-bazi-maddelerinin-degisiklik-yapilmas-2

> Osman Özçelik (Barış ve Demokrasi Partisi), 24 Nisan 2010 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 93. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASASININ BAZI MADDELERİNİN DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA (S.S.497)); konuşma 438 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

OSMAN ÖZÇELİK (Siirt) – Sayın Başkan, sayın milletvekilleri; vermiş olduğumuz önerge üzerine söz aldım. Hepinizi saygıyla selamlıyorum.

12 Eylül Anayasa’sı bu toplumda büyük travmalar yaratmıştır. 12 Eylül darbesinden sonra Meclis kapatılmış, siyasi partiler kapatılmış, sivil toplum örgütleri kapatılmış, meslek kuruluşları kapatılmış, yüz binlerce insan sorgudan, işkenceden geçirilmiş ve toplum ağır bir yara almıştır. Bunun izlerinin silinmesi yeni bir anayasayla mümkündür. Toplumdaki bu haksızlıkların giderilmesi yine bu Meclisin görevi olmalıdır. Bu haksızlıkların giderilmesi için yeni bir anayasa şarttır.

Bakın, Devrimci İşçi Sendikaları (DİSK) kapatıldığında birçok mal varlığı vardı, binaları, araçları vardı ve bütün bunlara el konuldu; uzun yıllar sonra bunların bir bölümü geri alınabildi, bir bölümü çarçur edildi. Yine, Türkiye Öğretmenler Birliğinin mal varlığına el konulmuştu, yöneticileri cezaevlerine konulmuş, doksan gün sorgudan geçirilmişlerdi, büyük acılar yaşatılmıştı. Öğretmenlerin mal varlıkları hâlâ sürüncemede, tamamını geriye alabilmiş değiller, onun hukuksal mücadelesini sürdürüyorlar. Bu Meclisin yapacağı bir katkı var, bu tür haksızlıkların giderilmesi.

Yine, “Sosyal Haklar” bölümünde söyleyeceğimiz şu var: Bütün insanlar Türkiye'de sosyal güvence altında olmalıdır. Yeşil kart bir tür sosyal güvence ama yeşil kart diğer adıyla “yoksulluk belgesi” özellikle bizim seçim bölgelerimizde, Diyarbakır’da, Urfa’da, Siirt’te, Mardin’de, Muş’ta 10 binlerce, 100 binlerce insanın yeşil kartla tedavi giderlerini karşılama ihtiyacında olmaları söz konusu ancak iktidara bağlı kimi -tümünü tabii kastetmiyorum- valiler bunu bile vatandaşın üzerinde bir baskı aracı olarak kullanıyor. Çok yakından şahit olduğumuz, özellikle Siirt’te, bağımsız adaylara, yani bizlere veya AK PARTİ dışında partilere oy verilmesi hâlinde yeşil kartların iptal edileceği, hatta çok sayıda yeşil kartın iptal edildiğine şahit olduk.

Siirt Valisi, herhangi bir toplantıda alınan fotoğraflarda ağzı açık görünen kişilerin sorgulanmasında, tabii ki Emniyet Müdürlüğü tarafından sorgulanmasında en ufak bir tereddüt yaşamazken, hatta çoğu zaman atılan sloganlara tefle eşlik etti diye sanatçılar sorgulanırken, insanlar böylesi takibat altındayken sosyal güvenceden yoksun bırakılması ciddi bir sorundur.

Yine, son günlerde büyük bir üzüntüyle yaşadığımız bir skandal olay var. Ahlaki çöküntünün işareti olan bir olay var. Burada fazla dile getirmeyeceğim. Bunun da temelinde yatan nedenlerin bir tanesi, en azından bir tanesi ve en önemlisi belki yoksulluktur. Bu Meclisin görevi yoksullukla mücadele etmektir. Sosyal hakların herkese eşit ve adil dağılımını sağlayıcı önlemler almaktır. Anayasa, bu anlamda yeniden yapılanmalı diyoruz. 12 Eylül mağdurlarının itibarlarının geri verilmesi, haksız yere aylarca, günlerce işkenceden geçip beraat eden insanların itibarlarının geri verilmesi gerekmektedir. Toplumdaki yaraları bu şekilde belki yeniden sarabiliriz.

Bu nedenle, tekrar ve ısrarla söylüyoruz ki, yeni bir anayasa, sivillerin hazırladığı bir anayasa gibi anlaşılıyor. Hayır, sivil bir mantıkla, devleti merkeze alan değil, vatandaşı merkeze alan, devleti koruyan değil, devleti vatandaştan koruyan değil, vatandaşı devletin baskısından, haksızlıklarından koruyacak, demokratik, gerçek demokratik, eksiksiz bir demokrasiye yanıt verebilecek bir anayasaya ihtiyaç vardır. Umarım, böyle bir anayasayı gerçekleştirebiliriz.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

---

**Kaynak gösterme:** Osman Özçelik (Barış ve Demokrasi Partisi, Siirt). “Türkiye cumhuriyeti anayasasının bazı maddelerinin değişiklik yapılması hakkında (s.s.497)”. TBMM Genel Kurulu, 93. Birleşim tutanağı, 24 Nisan 2010. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/osman-ozcelik-23-2010-04-24-turkiye-cumhuriyeti-anayasasinin-bazi-maddelerinin-degisiklik-yapilmas-2 (erişim: 29 Ekim 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.