# Özel çevre koruma kurumu hakkında

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Osman Pepe (AK Parti, Kocaeli)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 112. Birleşim
- **Tarih:** 15 Haziran 2005
- **Gündem:** ÖZEL ÇEVRE KORUMA KURUMU HAKKINDA
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/osman-pepe-22-2005-06-15-ozel-cevre-koruma-kurumu-hakkinda

> Osman Pepe (AK Parti), 15 Haziran 2005 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 112. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: ÖZEL ÇEVRE KORUMA KURUMU HAKKINDA); konuşma 752 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

ÇEVRE VE ORMAN BAKANI OSMAN PEPE (Kocaeli) - Sayın Başkan, değerli milletvekili arkadaşlarım; hepinizi saygıyla selamlıyorum.

Muğla İlindeki özel çevre koruma alanlarıyla alakalı, planlamayla alakalı, köylerimizin sıkıntılarıyla alakalı söz almış olan değerli milletvekili arkadaşım bölgedeki tabloyu ortaya koydu. Bakanlığımızın ve Özel Çevre Koruma Kurumu Başkanlığının buradaki geliştirmiş olduğu inisiyatifi de bizlerle birlikte paylaştı. Biz, çözümden yana olduğumuzu... Talimatlarımıza uyan Özel Çevre Koruma Kurumu Başkanı arkadaşımız bugüne kadar bölgedeki çözümsüzlüklerin kaynağına inerek, olayın tam özüne parmağını basmış ve de meseleyi -değerli milletvekili arkadaşımın da ifade ettiği gibi- önemli ölçüde çözüme kavuşturmuştur.

Sayın Başkan, değerli milletvekili arkadaşlarım; Muğla il sınırları içerisinde kalan özel çevre koruma bölgelerinde 383 sayılı Kanun Hükmünde Kararname uyarınca, kurum tarafından onaylanan 1/25 000 ölçekli çevre düzeni planları doğrultusunda hazırlanan alt ölçekli planların uygulanması aşamasında aşağıdaki sebeplerden dolayı uygulama sorunları yaşanmaktadır:

Kıyı Kanunu ve kanunun uygulanmasına dair yönetmelik hükümleri gereğince, sahil şeridinin ilk 50 metresinde herhangi bir yapılaşma söz konusu olamamaktadır. İkinci 50 metre içerisinde kalan, günübirlik kullanımlar için yapılması zorunlu olan alan içinde kalan mevcut köy yerleşiminde de, buralarda, ancak, konut yapılarına mevzuata uygun olması halinde müsaade edilmektedir. Bölge içindeki kırsal yerleşimlerin büyük kısmının doğal arkeolojik ve kentsel SİT alanları olmasıyla... Bu doğal SİT'lerle alakalı birkaç şeyi ifade etmek istiyorum. Değerli milletvekili arkadaşım da bu konunun üzerinde durdular.

Saygıdeğer milletvekilleri, Türkiye'nin önemli sorunlarından biri de doğal SİT'lerdir. Bu doğal SİT'lerin, şu anda Kültür ve Turizm Bakanlığının tasarrufunda olan doğal SİT'lerin doğal SİT olarak ilan edilmesi sürecine baktığımızda, işin uzmanlarının yeterince bu işin içerisinde olmadığının, kararlarının verilmesi aşamasında gerekli incelemelerin yapılmadığının, konunun ihtisasını yapmış insanlar olmaması münasebetiyle de çok ciddî sıkıntıların ülkemizin dörtbir tarafında olduğunun, burada değerli milletvekili arkadaşlarım ve kamuoyu tarafından bilinmesinde fayda vardı.

Bu, son derece hassas bir konudur; çünkü, bu konuyla alakalı o kadar şikâyet alıyoruz ki, doğal SİT'lerle alakalı, bilhassa, ülkemizin güney sahilleri ve Ege sahillerinde bu konuyla alakalı o kadar yoğun bir sıkıntı var ki, bu, öyle zannediyorum ki önümüzdeki uzun olmayan bir süre içerisinde, yapmış olduğumuz çalışmalarla kalıcı bir çözüme kavuşacaktır.

Ancak, burada, Özel Çevre Koruma Kurumunun Muğla'da yapmış olduğu uygulamalarla alakalı birkaç hususu sizlerle daha geniş olarak paylaşmak istiyorum.

Geçiş dönemi yapılanma koşullarına göre verandalar ve müştemilat hariç, en fazla TAKS'ın 0,20; en fazla bina yüksekliğinin 6,50 olması ve 2 kat koşulunun sağlanması şartıyla, bir parselde her bir yapı taban alanı maksimum 85 metrekare olmak üzere, en fazla 2 yapıya izin verilecektir.

Bununla şunu hedefliyoruz... Müteaddit defalar bölgeye gittiğimizde görüyorduk ki, köydeki tarlasını ekerek, biçerek, çoluk çocuğunun nafakasını kazanmak durumunda olan yöre halkının, askerden gelen çocuğunu evlendirmesi için, evinin penceresinin doğraması çürümüş olmasına rağmen değiştirmek istediği halde, koruma kurulları müdahale ediyor ve vatandaş -yeni bina yapmayı şöyle bir tarafa koyun- eskimiş, çürümüş penceresinin çerçevesini dahi değiştiremiyordu. Mahalline gittiğimizde, gördüğümüzde, incelediğimizde, vatandaşın taleplerinin son derece yerinde olduğunu gördük.

İşte, bu, yerinde yapmış olduğumuz tespitler doğrultusunda da, bugün burada, Özel Çevre Koruma Kurumunun, öncelikli olarak Muğla bölgesinde ve de diğer illerimizde, benzer sıkıntılarla halkımızın daha fazla boğuşmaması için böyle önemli bir kararı aldık. Ancak, özel çevre alanlarıyla alakalı size birkaç hususu daha bu vesileyle ifade etmek istiyorum.

Özel çevre alanları, gelişmiş ülkelerin üzerinde hassasiyetle durmuş oldukları bir husustur. Çünkü, biyolojik çeşitliliğin sürdürülmesi açısından, endemik türlerin korunması ve gelecek kuşaklara sağlıklı bir şekilde intikal ettirilmesi açısından, mutlaka ve mutlaka korunması gereken alanların sürekliliğinin temin edilmesi açısından, özel çevre alanları son derece önemlidir. Bu konuda Bakanlığımızın, ülkemizin dörtbir tarafında yapmış olduğu çalışmalar, elbette ki, tek başımıza sorunun bizde başlayıp bizde bitmediğini, bizim dışımızda kurullardan geçmesi gerektiğini, planların belli bir süreci takip etmesi gerektiğini, bu sürecin de bizi, doğrusu, zorladığını… Çünkü, bizim dışımızda çözümün adresi olan kurumlarda tasdik süresinin uzaması, vatandaş ile kurumumuzu ve Bakanlığımızı çoğu kez karşı karşıya getirmektedir.

Elbette ki, burada kurumu da suçlayacak değilim; ancak, şu realiteyi de ifade etmekte fayda görüyorum: Gelişmişliğin önemli bir parametresi, ülkenin yüzde kaçının korunan alanlardan ibaret olduğuyla çok yakından alakalıdır. Dünyanın gelişmiş ülkelerinde... Millî parklar, tabiat parkları veyahut da özel çevre alanlarıyla korunan alanlar ülkenin yüzde 2, yüzde 3, yüzde 5'lerini buluyorsa, o ülkenin endemik türlerini ve biyolojik çeşitliliğini sürdürmesi açısından gelişmiş bir ülke formatına sahip olduğunun, aksi halde, bu imkândan mahrum olacağının da herkes tarafından bilinmesini arzu ederim. Ancak, öyle zannediyorum ki, kalıcı bir çözüm için önümüzdeki yasama döneminde… Çünkü, şu anda bu yasama dönemine yetiştiremediğimiz bir kanun hazırlığımız vardı; kanunu önümüzdeki yasama döneminde çıkararak çok daha kalıcı ve köklü bir çözümü, inşallah, gerçekleştireceğiz.

Ben bu vesileyle bu konuyu bilhassa Muğla özelinde gündeme getiren değerli milletvekili arkadaşımı ve bizlere bu fırsatı veren Değerli Başkanı ve siz değerli milletvekili arkadaşlarımı saygıyla selamlıyor, hepinize başarılı çalışmalar diliyorum. (AK Parti sıralarından alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** Osman Pepe (AK Parti, Kocaeli). “Özel çevre koruma kurumu hakkında”. TBMM Genel Kurulu, 112. Birleşim tutanağı, 15 Haziran 2005. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/osman-pepe-22-2005-06-15-ozel-cevre-koruma-kurumu-hakkinda (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
