# Başbakan Yardımcısı Yıldırım Tuğrul Türkeş'in gündem dışı konuşmaya verdiği cevabın İç Tüzük'ün 59'uncu maddesinin ikinci fıkrası çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiği iddiaları sonucunda gruplara onar dakika söz hakkı verilip verilemeyeceği hakkında usul görüşmesi münasebetiyle - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 26. Dönem) - **Konuşmacı:** Özgür Özel (CHP, Manisa) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 111. Birleşim - **Tarih:** 12 Temmuz 2016 - **Gündem:** Başbakan Yardımcısı Yıldırım Tuğrul Türkeş'in gündem dışı konuşmaya verdiği cevabın İç Tüzük'ün 59'uncu maddesinin ikinci fıkrası çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiği iddiaları sonucunda gruplara onar dakika söz hakkı verilip verilemeyeceği hakkında usul görüşmesi münasebetiyle - **Tutanak (TBMM):** https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeGenelKurulKonusmalariDetay?eid=50732 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/ozgur-ozel-26-2016-07-12-basbakan-yardimcisi-yildirim-tugrul-turkes-in-gundem-disi-konusmaya-ve > Özgür Özel (CHP), 12 Temmuz 2016 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 111. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: Başbakan Yardımcısı Yıldırım Tuğrul Türkeş'in gündem dışı konuşmaya verdiği cevabın İç Tüzük'ün 59'uncu maddesinin ikinci fıkrası çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiği iddiaları sonucunda gruplara onar dakika söz hakkı verilip verilemeyeceği hakkında usul görüşmesi münasebetiyle); konuşma 307 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) ÖZGÜR ÖZEL (Manisa) – Sayın Başkanım, saygılar sunuyorum. Elbette bu konuda yerimizden söz haklarında da görüşlerimizi dile getireceğiz. Sayın Bakanın konuşması da içerik olarak son derece önemli, bir ortak acıya parmak basıyor. Ancak burada usul yönünden, hele hele konunun içeriğine bakıldığında iki haftadır yapılmaması gereken bir iş yapılıyor. Şimdi, Sayın Bakan, gündem dışı konuşmada 59’uncu maddenin ilk paragrafına göre söz aldı. Yani milletvekillerinden bir tanesinin gündem dışı konuşmasına Hükûmet cevap verme gereği duyarsa… Şimdi, konuşmanın içeriği ve cevap niteliğindeki konuşmanın özüne bakarsanız, İç Tüzük'ün verdiği böyle bir hakkın kötüye kullanımı anlamına gelir bu çünkü cevap niteliğinde bir konuşma değil. Oysa, Sayın Bakanın bu konuda söyleyecek sözü varsa, İç Tüzük onu düzenlemiş, 59’un ikinci paragrafı diyor ki: Böyle bir durumda Hükûmet söz talep ederse karşılanır, bu durumda tüm parti gruplarının da on dakikayı geçmemek üzere, takdir size ait olmak üzere cevap hakkı vardır. “Söz söyleme hakkı vardır.” diyor, cevap da değil. Şimdi, bu mesele kendi grubunun bir konuşmasına cevap veren bir parti ki, Adalet ve Kalkınma Partisi, her seferinde Hükûmete yapılan sataşmalarda “Grubumuz mensubudur.” diyerek illiyet, bağlılık, iç içelik bağını kuruyor ve genelde de Meclis başkan vekillerimiz de bu söz hakkını veriyorlar. Bu durumda, kendi kendisine cevap vererek birinci paragraftan yararlanma, eğer ikinci paragraf olmasaydı elbette kullandırılabilirdi ama bu durumda Sayın Bakana düşen, çıkıp ikinci paragrafa göre “Bosna meselesi son derece önemli, söz söyleyeceğim.” der, konuşur, sonra tüm partiler sizin takdir ettiğiniz sürede bu konuya katkı sağlarlar; yakışanı budur. Bu yüzden, ben özellikle de geçen hafta Sayın İçişleri Bakanının terör konusunda aynı şeyi yapıp diğer parti gruplarını dinlemeden ayrılmasının da tartışma konusu ve kamuoyunda bir rahatsızlık yarattığından da hareketle, sizin, Sayın Bakanın söz talebini 59’un ikinci fıkrası kapsamında değerlendirerek tüm siyasi parti gruplarına takdir edeceğiniz bir sürede bu konuda söz hakkı vermenizin İç Tüzük’ün lafzından ve ruhuna en uygun davranış olacağını düşünüyorum. Bu konuda bir yaklaşım bekliyoruz efendim. --- **Kaynak gösterme:** Özgür Özel (CHP, Manisa). “Başbakan Yardımcısı Yıldırım Tuğrul Türkeş'in gündem dışı konuşmaya verdiği cevabın İç Tüzük'ün 59'uncu maddesinin ikinci fıkrası çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiği iddiaları sonucunda gruplara onar dakika söz hakkı verilip verilemeyeceği hakkında usul görüşmesi münasebetiyle”. TBMM Genel Kurulu, 111. Birleşim tutanağı, 12 Temmuz 2016. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/ozgur-ozel-26-2016-07-12-basbakan-yardimcisi-yildirim-tugrul-turkes-in-gundem-disi-konusmaya-ve (erişim: 28 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeGenelKurulKonusmalariDetay?eid=50732 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.