# Anayasa değişikliği

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Özlem Çerçioğlu (CHP, Aydın)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 59. Birleşim
- **Tarih:** 1 Nisan 2003
- **Gündem:** ANAYASA DEĞİŞİKLİĞİ
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/ozlem-cercioglu-22-2003-04-01-anayasa-degisikligi

> Özlem Çerçioğlu (CHP), 1 Nisan 2003 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 59. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: ANAYASA DEĞİŞİKLİĞİ); konuşma 389 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

ÖZLEM ÇERÇİOĞLU (Aydın) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; bir yanlışı düzeltmek adına, Sayın Komisyon Başkanı, benden önce konuşan hatibe "genç eleman" demiştir, yanlışlıkla; bunu düzeltmesini hatırlatmak istiyorum. (CHP sıralarından alkışlar)

Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının Bazı Maddelerinin Değiştirilmesi Hakkında Kanun Teklifinin 1 inci maddesi üzerinde söz almış bulunuyorum; hepinizi saygıyla selamlarım.

Teklifin 1 inci maddesi, Anayasanın milletvekili seçilme yeterliliğini düzenleyen 76 ncı maddesini değiştirmeyi amaçlamaktadır. Milletvekili seçilme yaşının 30'dan 25'e düşürülmesi teklif edilmektedir. 1995 yılında gerçekleştirilen, seçme ve siyasî partilere üye olma yaşını 21'den 18'e indiren anayasa değişikliklerine paralel olarak, milletvekili seçilme yaşının da 30'dan 25'e indirilmesi, gecikmiş olarak teklif edilme durumuna gelinmiştir. Bu şekilde, demokratik katılımı ve gelişmeyi engelleyen Anayasa maddelerinden biri daha değişmektedir.

Ülke nüfusunun en kalabalık, en dinamik ve en eğitimli kesimi olan gençler siyasetdışı bırakıldığında, hem bu kesimin beklentileri karşılama imkânı azalmakta hem de siyasal katılımın etkinliği azalmaktadır. Cinsiyet, yaş, meslek farkı gözetilmeksizin, yasal erginliği olan her vatandaşın seçme ve seçilme hakkı olması, siyasî faaliyete katılması ve kendi kendini yönetmesi demokratik rejimin bir gereğidir.

Değerli arkadaşlarım, gençlere karşı sorumluluğumuz, sadece seçilme yaşının düşürülmesiyle bitmemektedir. Atatürk'ün, laik cumhuriyeti, geleceği emanet ettiği gençlerin bulundukları her yerde, okulda, işyerinde, mahallede, siyasette etkin olmalarını sağlamalı ve yönetime katılma olanaklarını genişletmeliyiz. Gençlerin Türkiye siyasetinde daha etkili, daha ağırlıklı hale gelmesini desteklemeliyiz. Gençleri bilgi çağıyla buluşturmalıyız. Harç, barınma ve okuma koşullarındaki olumsuz şartların gençlerin eğitim haklarını elinden almasına izin vermemeliyiz. Gençlerin eğitim ve yeteneklerine göre iş bulabildikleri, geleceğe umutla bakabildikleri bir düzen kurmalıyız. Gençlere, iş bulma, iş kurma programı, proje ve finansman desteği vererek, TÜBİTAK, KOSGEB ve ihracatçı birlikleri gibi kuruluşların işbirliğiyle gerçekleştirmeliyiz. Yaratıcı, özgür düşünen, hoşgörülü, bilgili, Türkiye'ye sahip çıkacak gençliğe ihtiyacımız olduğunu unutmayalım.

Değerli arkadaşlar, mensubu bulunduğum Cumhuriyet Halk Partisi siyasetinin temelinde gençlik vardır, yenilik vardır, değişim vardır. Demokratik rejimin kökleşmesine dönük adımlardan biri olan seçme ve seçilme yaşının düşürülmesini programına koyan ilk partidir. Yasal sınırlamalara rağmen, 12 Eylülün yarattığı siyasal karanlığı delen, gençlik kolları çalışmaları ve gençlik kurultayını 1996 yılında ilk kez toplayan parti de Cumhuriyet Halk Partisidir. (CHP sıralarından alkışlar)

Tarihi boyunca ileri atılımlara kaynaklık eden Cumhuriyet Halk Partisinin, Atatürk'ün kurduğu böylesine büyük bir partinin ve Yüce Meclisin genç bir milletvekili olmaktan onur duyuyorum. (CHP sıralarından alkışlar)

Gençlerin siyasete katılımını genişleten bu anayasa değişikliğinin, en fazla genç milletvekiline sahip bu dönem Parlamentosunda gerçekleştirilmesini, çok anlamlı bulduğumu ifade ediyorum.

Dünün ve bugünün gençlerini selamlıyor; hepinize saygılar sunuyorum. (CHP sıralarından alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** Özlem Çerçioğlu (CHP, Aydın). “Anayasa değişikliği”. TBMM Genel Kurulu, 59. Birleşim tutanağı, 1 Nisan 2003. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/ozlem-cercioglu-22-2003-04-01-anayasa-degisikligi (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.