# Kırıkkale ili ve mke.sorunları hk. - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem) - **Konuşmacı:** Ramazan Can (AK Parti, Kırıkkale) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 36. Birleşim - **Tarih:** 25 Şubat 2003 - **Gündem:** KIRIKKALE İLİ VE MKE.SORUNLARI HK. - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/ramazan-can-22-2003-02-25-kirikkale-ili-ve-mke-sorunlari-hk > Ramazan Can (AK Parti), 25 Şubat 2003 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 36. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: KIRIKKALE İLİ VE MKE.SORUNLARI HK.); konuşma 592 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) RAMAZAN CAN (Kırıkkale)- Sayın Başkan, değerli vekiller; Makine ve Kimya'nın dünü ve bugünü ve Kırıkkale üzerine gündemdışı söz almış bulunuyorum; bu vesileyle, hepinizi saygılarımla selamlarım. Bu arada, Kırıkkale Milletvekilimiz Sayın Murat Yılmazer kalp krizi geçirmiştir; zatıâlilerine geçmiş olsun dileklerimi iletiyorum. Sayın Başkan, değerli arkadaşlar; Makine ve Kimya, evvelemirde, Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ün talimatlarıyla, Kırıkkale'nin değerli büyüğü Hüseyin Kâhya'nın arazisini devlete bağışlamasıyla, 1920'li yıllarda, henüz bir köyken, bu fabrikaların kurulmasıyla birlikte, tabiri caizse, hormonlu büyümüştür. 1920'lerde küçük bir köy olan Kırık Köyü, 1935'lerde 5 500 nüfuslu bir bucak, 1939'da belediye, 1941'de ilçe ve 1989'da il olmuştur. Askerî fabrikaların, 1950 yılında, 5591 sayılı özel bir yasayla "Makine ve Kimya Genel Kurumu" tüzelkişiliği altında birleşmesiyle, askerî fabrikalar yeni bir hüviyete bürünmüştür. Makine ve Kimya Endüstrisi Kurumunun genel amacı, Türk Silahlı Kuvvetlerinin silah, mühimmat, araç ve gereç ihtiyaçlarını karşılamak ve bu amaçla, tesis, personel ve malzemeyi hazır bulundurmaktır. 17.6.2000 tarihine kadar Sanayi ve Ticaret Bakanlığına bağlı olan Makine ve Kimya Endüstrisi Kurumu, bu tarihten sonra Millî Savunma Bakanlığına bağlanmıştır. Kırıkkale Şehrinin, fabrikalar kurulmazdan evvel 25 haneli bir köy olan Kırık Köy'ünden ibaret olduğundan bahsetmiştik. 1980'li yılların ortasına kadar Makine ve Kimya Endüstrisi Kurumunda yaklaşık 20 000 personel istihdam edilmesi ve siparişlerin Makine ve Kimya'ya verilmesinden dolayı Kırıkkale Şehri de büyümüştür. Bu tarihten sonra, siyasî kaygılar nedeniyle kadrolaşmaların politize olması ve ihalelerin, Makine ve Kimya'nın yapabileceği, çözebileceği, savunma sanayiine müteallik ihale ve projelerin, Türkiye'de millî savunmaya müteallik Makine ve Kimya'ya verilmemesi, maalesef, yurtdışına, özellikle, İsrail'e verilmesi düşündürücüdür. Makine ve Kimya Endüstrisi Kurumu, takım tezgâhı, dişli kutusu, elektrik sayacı, ağır mühimmat ve emniyet güçlerimizin silah ve belirli ihtiyaçlarını karşılamasının yanında, Türk sanayiine nitelikli insan yetiştiren bir okul olma özelliğini dün de korumuştur, bugün de korumaktadır. Makine ve Kimya aleyhindeki her hareketi, Kırıkkale aleyhindeki bir hareket olarak, millî savunma aleyhindeki bir hareket olarak değerlendirmek gereklidir. Makine ve Kimya Endüstrisi Kurumu siyasîlerin arpalığı olmamalı; ancak, hükümetten ziyade, devlet politikasıyla ayakta duran bir kurum olmalıdır. Mevcut sorunlar ve çözümler üzerinde kısaca durmak istiyorum. Makine ve Kimya Endüstrisi Kurumu, eski teknolojiye dayalı tezgâh ve tesislerde üretim yapmaktadır. Gerekli modernizasyon sağlanmalıdır. 1997'de imla tesisi infilak etmiş, tesis tamamen yok olmuş; yaklaşık 80 trilyonluk bir servet kaybolmuştur. Kırıkkale Bedesten Mevkiine acilen bu tesisin kurulması gerekmektedir. 1990'dan itibaren, yanlış politikalar nedeniyle, Makine ve Kimya'da çalışan 38-40 yaşındaki kalifiye elemanlar, maalesef, resen emekliye sevk edilmişlerdir. Kalifiye elemanların millî ekonomimize kazandırılması gerekmektedir; bunlar da kazandırılacağı günü beklemektedirler. Savunma sanayiinde talepler hızla ilerlemektedir. Bu itibarla, ar-ge faaliyetleri önem kazanmaktadır. Maalesef, ar-ge faaliyetleri formaliteden öteye gidememektedir. Çeliksan ve Mühimmatsan'a bağlı 105 ve 155 mm'lik top mermileri mühimmatları hattı atıl vaziyette bekletilmektedir; işletmeye açılmalıdır. 1991 yılından sonra politik atamalarla kadrolaşmaya gidilmesi, kurumu iyice zarar eder hale getirmiştir. Gelişen teknolojiye ayak uydurabilmek ve gerekli modernizasyonu sağlayabilmek için, Millî Savunma Bakanlığı ve Savunma Sanayii Müsteşarlığının, Makine ve Kimya'ya gerekli ilgiyi göstereceğine inanıyoruz. Savunma Sanayii Müsteşarlığının, siparişlerini Makine ve Kimya'ya vermesi dışında, personeldeki fiilî durumun da yüzde 100'e çıkarılması gerekmektedir. Makine ve Kimya Endüstrisi Kurumunun yan ürünleri sanayiinin kurulması, hükümet ve devlet tarafından desteklenmelidir. Makine ve Kimya'nın önemli bir bölümü Kırıkkale'de olduğundan, müdürlükler arasındaki iletişimin daha iyi kurulabilmesi için, Makine ve Kimya bölge müdürlüğünün Kırıkkale'de kurulması şarttır. Yüksek Planlama Kurulunun yeniden düzenlemesinden dolayı, Makine ve Kimya fabrika müdürlükleri, her ne kadar şirket statüsünde tüzelkişiliklerini ihtiva etmişse de bu tüzelkişilikler lağvedilmiştir; şu an fabrika müdürlüklerine geçme durumu vardır. Sayın Bakanımız da burada; biz, fabrika müdürlükleri olarak eski düzenin gitmesinden yanayız, işletme olmasından yana değiliz. Top fabrikası müdürlüğü ile çelik fabrikası müdürlüğü, önceden, Asçelsan tüzelkişiliğinde faaliyete devam etmekteydi. Top fabrikası Müdürlüğünün Çelik Fabrikası Müdürlüğünden ayrılarak eski haline getirilmesini talep ediyoruz. (Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı) --- **Kaynak gösterme:** Ramazan Can (AK Parti, Kırıkkale). “Kırıkkale ili ve mke.sorunları hk”. TBMM Genel Kurulu, 36. Birleşim tutanağı, 25 Şubat 2003. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/ramazan-can-22-2003-02-25-kirikkale-ili-ve-mke-sorunlari-hk (erişim: 1 Kasım 2026). Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.