# HDP Grubu önerisi münasebetiyle

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 27. Dönem)
- **Konuşmacı:** Rıdvan Turan (Halkların Demokratik Partisi, Mersin)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 71. Birleşim
- **Tarih:** 24 Mart 2022
- **Gündem:** HDP Grubu önerisi münasebetiyle
- **Tutanak (TBMM):** https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeGenelKurulKonusmalariDetay?eid=105651
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/ridvan-turan-27-2022-03-24-hdp-grubu-onerisi-munasebetiyle

> Rıdvan Turan (Halkların Demokratik Partisi), 24 Mart 2022 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 71. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: HDP Grubu önerisi münasebetiyle); konuşma 521 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

HDP GRUBU ADINA RIDVAN TURAN (Mersin) – Genel Kurulu saygıyla selamlıyorum.

AKP’nin son dönemlerde çok gerekçelendirdiği bir şey var: “Mazot fiyatları…” diyoruz, “Ya, dünyada böyle.” diyorlar; “Tarımsal girdiler…” diyoruz, “E, doğal gaz şu hâle geldi, bu hâle geldi falan.” diye bir gerekçe; sağlam bir çıpa bir yanıyla. Şimdi “Bizim memlekette emeklilerin, yaşlıların hâli niye böyle?” diye soracak olsak muhtemelen diyecekler ki: “Vallahi dünyada da böyle.” Dünyada öyle değil, hepimiz görüyoruz. Nereden emekli olduğu belli olmayan, büyük kısmı olasılıkla daha alt gelir grubuna dâhil olan pek çok pinpon insan gelip bizim memlekette tatil yapıyor; böyle 80’li yaşlarda, 90’lı yaşlarda, Uzak Doğu'dan ve Batı Avrupa'dan gelenler çok fazla. Buna karşın bizim emeklilerimiz ve yaşlılarımız büyük bir sefaletle karşı karşıya kalmış durumda. Bu niye böyle? Hani kadim kültürde kocalara, pirlere büyük önem verilir, AKP de bunu sıklıkla dile getirir falan ama iş kapitalizmin kurallarına geldiğinde ve Türkiye gibi son derece çarpık işleyen, ahbap çavuş ilişkilerinin belirleyen hâle gelmiş olduğu yani liberalizmin olağan ilişki biçiminin değil de, piyasa ilişkilerinin değil de iktidara yakın olmanın her şeyi belirlediği yerlerde ne yazık ki bu kocalık, pirlik kültürü de kapitalizm tarafından yok edilmiş, deyim yerindeyse kapitalizm bunları galebe çalmış durumda. Diyeceğim şeyin özeti şu: İnsanlar büyük bir sefalet içerisinde yaşıyorlar. Yani biraz şöyle bakılıyor: Ya, zaten işi bitmiş, zaten üretim alanının dışına çıkmış, zaten artık hayatının son zamanlarında yaşayan bu insanların ekonomiye ekstra yük olması kabul edilmiyor ya da belli ki doğru görülmüyor.

AKP iktidara geldiğinde aşağı yukarı asgari ücretin 2 katı kadar maaş alan emekliler, şu anda aşağı yukarı asgari ücretin yarısı kadar maaş alır hâle gelmişler. Bu bile bir durumu gösteriyor, bir durumu gösteriyor. Yıllarca bu ülkenin değerlerinin artması için, biraz daha kalkınması için saçını süpürge etmiş insanlar, günün sonunda kendi hâllerine terk edilmiş durumdalar ve içine düşmüş oldukları açmazda bir sosyal hak çerçevesinde mütalaa edilerek desteklenmek ve sorunları ortadan kaldırılmak yerine, AKP'nin klasik olarak bu alanlara yönelik yaklaşımı olan yardım mantığıyla, sadaka mantığıyla, bir biçimiyle siyasetin mücavir alanı hâline getirilmiş oluyor. Değerli arkadaşlar, bunu kabul etmek mümkün değil. Bu sıralarda oturanlar, büyük olasılıkla, emekli olduklarında bu sıkıntıyı çekmeyecekler çünkü milletvekili emekli maaşları onlarda böyle bir tedirginlik yaratmayacak ama velev ki olmasalardı, bu vahşi durumla herhâlde ciddi biçimde karşılaşacaklardı.

Şimdiye kadar iktidarlar, emeklileri ölmeden gömmek için pek çok çalışma yaptılar doğrusu yani bu sadece AKP'ye has bir şey değil. Hatırlanacaktır “mezarda emeklilik” önceki iktidarlar döneminde geldi. Buna itiraz ettik “İnsanlar biyolojik kapasiteleri, mental kapasiteleri gereğince çalışma süresini bitirdiklerinde emekli olmalıdır ve insan onuruna yakışır bir emekli ücretine sahip olmalıdır, sosyal olarak devlet onları desteklemelidir.” demiştik ama o mezarda emeklilik çıkarıldı. AKP’nin icadıysa bir adım daha ileriye götürerek “emeklilikte yaşa takılanlar” diye bir icat oldu ve bu sayede de milyonlarca insan emeklilik hakkından faydalanamadı. Hani, faydalansa ne olacaktı? Evet, önemli bir şey olacaktı ama bu emeklilik maaşlarıyla, faydalanılsaydı dahi insanların huzur içerisinde ve refah içerisinde yaşaması ne yazık ki mümkün olmayacaktı. O sebeple, şunu söylemekte beis yok: Emeklilere ve yaşlılara nasıl bakıyorsanız öyle bir gelecek tahayyül ediyorsunuz çünkü toplumumuz artık yaşlanan bir toplum; genç bir toplumuz hâlâ ama bu toplum artık hızla yaşlanmaya başladı. Dolayısıyla, çıkartacağınız yasalar, bizim bu araştırma önergesine vereceğiniz…

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

---

**Kaynak gösterme:** Rıdvan Turan (Halkların Demokratik Partisi, Mersin). “HDP Grubu önerisi münasebetiyle”. TBMM Genel Kurulu, 71. Birleşim tutanağı, 24 Mart 2022. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/ridvan-turan-27-2022-03-24-hdp-grubu-onerisi-munasebetiyle (erişim: 28 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeGenelKurulKonusmalariDetay?eid=105651

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
