# 5 aralık kadınlara seçme ve seçilme hakkı tanınması konusunda

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 24. Dönem)
- **Konuşmacı:** Safiye Seymenoğlu (AK Parti, Trabzon)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 34. Birleşim
- **Tarih:** 5 Aralık 2012
- **Gündem:** 5 ARALIK KADINLARA SEÇME VE SEÇİLME HAKKI TANINMASI KONUSUNDA
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/safiye-seymenoglu-24-2012-12-05-5-aralik-kadinlara-secme-ve-secilme-hakki-taninmasi-konusunda

> Safiye Seymenoğlu (AK Parti), 5 Aralık 2012 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 34. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: 5 ARALIK KADINLARA SEÇME VE SEÇİLME HAKKI TANINMASI KONUSUNDA); konuşma 430 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

SAFİYE SEYMENOĞLU (Trabzon) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; bugün 5 Aralık, Türk kadınına seçme ve seçilme hakkının verilişinin yıldönümü. Türkiye’de kadın haklarının elde edilişinin önemli bir başlangıcı olan bu günde, hepinizi saygıyla selamlıyorum.

Değerli milletvekilleri, “Dünyada hiçbir milletin kadını, ‘Ben Anadolu kadınından daha çok çalıştım, milletimi kurtuluş ve zafere götürmekte Anadolu kadını kadar gayret gösterdim.’ diyemez. Ey kahraman Türk kadını, sen omuzlar üzerinde göklere yükselmeye layıksın.” şeklindeki sözlerle Atatürk’ten övgüler alan Türk kadını, Kurtuluş Savaşı’nda en zor koşullarda verdiği mücadelelerle tarihe not düşmüştür.

1923’te cumhuriyetin ilanıyla Türkiye’de yeni bir döneme girilmiş ve Türkiye Büyük Millet Meclisinde kanunların hazırlanmasında mebus adedi belirlenirken kadınların da milletin ferdi olarak sayılması ve vatandaşlık hakkına sahip olması düşünülmüştür.

Atatürk inkılaplarının toplumumuza etkisi bakımından en önemlileri kuşkusuz kadın hak ve özgürlüklerini sağlamış olanlarıdır. İlk olarak, 3 Nisan 1930’da Mecliste Belediye Kanunu kabul edilmiş, bu kanunla kadınlara belediye meclislerine katılma, üye olma, seçimlerde muhtarlıklar için aday olma hakkı verilmiştir. 5 Aralık 1934’te de Türkiye Büyük Millet Meclisi kadınlara seçme ve seçilme hakkını tanıyan yasayı kabul ederek Türk kadınının Parlamentoda temsilinin önünü açmıştır. 1935’te Parlamentoya ilk defa 18 kadın milletvekili girmiş ve yüzde 4,6’lık bir oranla temsil hakkını kazanmıştır.

MEHMET METİNER (Adıyaman) – Bazı kadınlar hâlâ giremiyor Meclise Sayın Vekilim.

SAFİYE SEYMENOĞLU (Devamla) – Fransa’da 1944’te, İtalya’da 1948’de, İsviçre’de 1971’de kadınlara bu hak tanınırken zaman içinde Türkiye bu ülkelerin çok gerisinde kalmış, yıllar içinde büyük bir artış kaydedilememiştir. 5 Aralık 1934 tarihinin üzerinden yetmiş sekiz yıl geçmiş olmasına rağmen kadınlar henüz nüfusla orantılı olarak temsil hakkına kavuşmuş değillerdir ancak önemli mesafelerin katedildiği de bir gerçektir.

Temsilde, cumhuriyet tarihinde ilk defa kadın milletvekili oran olarak bu dönem yüzde 14,9 ile önemli bir artışı yakalamış, 550 milletvekillinin 79’u kadın milletvekilinden oluşmuştur. Bu sayıya ulaşmada pek çok etken olduğu gibi, her seçimde kadın vekil sayısını önemli bir oranda artıran AK PARTİ’nin diğer partilere örnek olmasının etkisi de büyüktür.

Türkiye’de ve dünyadaki bazı partilerin örnek aldıkları diğer bir kurumumuz da kadın kolları teşkilatımızdır. 3 milyon 250 bin kadın üyesiyle dünyanın en büyük kadın örgütüdür. Teşkilat, görevlerinin haricinde kadınların siyasetle ilgilenmeleri, siyaseti öğrenmeleri adına büyük bir okul gibi çalışmaktadır.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; yaklaşan yerel seçimler, kadın yerel yöneticileri, belediye başkanları, meclis üyelerini sayısal olarak artırmada tüm partiler için önemli bir sınav olacaktır. Yerel yönetimlerdeki kadın oranımız mevcut hâliyle çok düşüktür, bu oranın artırılması için hepimize büyük görevler düşmektedir. Artık kadınlarımız “Siyasette biz de varız.” demekte, daha talepkâr olabilmektedir. Bu potansiyelin değerlendirilmesi aslında ülkemiz için de büyük bir kazanç olacaktır, temsilde adalet sağlanacaktır.

Tüm toplumun, kadın erkek herkesin katkılarıyla kadınların siyasete katılımının artırılması hedefinde desteklerinizi diliyor, hepinizi saygıyla selamlıyorum. (AK PARTİ sıralarından alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** Safiye Seymenoğlu (AK Parti, Trabzon). “5 aralık kadınlara seçme ve seçilme hakkı tanınması konusunda”. TBMM Genel Kurulu, 34. Birleşim tutanağı, 5 Aralık 2012. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/safiye-seymenoglu-24-2012-12-05-5-aralik-kadinlara-secme-ve-secilme-hakki-taninmasi-konusunda (erişim: 28 Ekim 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.