# Türk ticaret kanunu (s.s.96) - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem) - **Konuşmacı:** Şahin Mengü (CHP, Manisa) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 23. Birleşim - **Tarih:** 27 Kasım 2008 - **Gündem:** TÜRK TİCARET KANUNU (S.S.96) - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/sahin-mengu-23-2008-11-27-turk-ticaret-kanunu-s-s-96 > Şahin Mengü (CHP), 27 Kasım 2008 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 23. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: TÜRK TİCARET KANUNU (S.S.96)); konuşma 711 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) ŞAHİN MENGÜ (Manisa) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; verdiğimiz önerge maddedeki bir dil sorunuyla ilgilidir. Bu yasa tasarısını incelediğiniz zaman, bu tasarıyla ilgili en büyük eleştirinin dil konusunda olduğunu görürsünüz. Değişik grupların, değişik kitaplar üzerinde ayrı ayrı çalışma yapmaları ne bir dil birliği sağlayabilmiş, kanun içinde bu dil birliği sağlanamadığı gibi, ayrılmaz bir parçası olduğu söylenen Türk Medeni Kanunu’nun kabul ettiği bazı temel kavramları, örneğin, “yerleşim yeri” gibi, “oturum yeri” gibi, bu kanunda “ikametgâh” gibi geçen terimlerin farklı kullanıldığını görmektesiniz. Ayrıca, bu yasaya baktığınız zaman, yasanın yazım tekniğinin de hakikaten çok içler acısı olduğunu söyleyeceğim. Bundan, ne bu yasaya emek sarf eden hocalar alınsınlar ne bu yasa üstünde çalışan hukukçular alınsınlar. Öyle yasa maddeleri var ki, neredeyse bir sayfalık bir yasa maddesi düzenlemişiz. Hiçbir şekilde bir yasa tekniğine uygun olmayan bu yasa yapma mantığından bir an evvel kurtulmamız gerekir. Hakikaten, emeklerine saygı duyuyorum, aylarca, yıllarca çalışmışlar böyle bir kanun tasarısı getirmişler. Elbette Türk Ticaret Kanunu, yürürlükteki Ticaret Kanunu belki bugün için şartlara cevap vermeyebilir, bunların hepsi doğaldır. Elbette, gelişen şartlar içinde, dünyada gelişen konjonktürde siz de bazı değişiklikler yapacaksınız. Bir yasada değişiklik yapılması demek, sadece bir grup çalıştı, çok emek sarf etti, bunu hiç tartışmayalım, tartışmadan hayata geçirelim demek değildir. O insanların emeğine saygısızlık da değildir. Bu arkadaşlarımız çok ciddi çalışmalar, çok iyi niyetli çalışmalar yapmışlardır, ama farklı grupların farklı yasaları hazırlaması yasa içinde başka teknik sıkıntıları da getirmiştir. Örneğin, bir konuda, birleşme konusunda İsviçre Ticaret Kanunu örnek alınmıştır, bir başka yerde başka kanun temel alınmıştır. Şimdi, bütün bu uygunsuzlukları, bütün bu karışıklıkları bir araya getirdiğiniz zaman kanun içinden çıkılmaz bir hâl almıştır. Kanunda öyle terimler var ki, hakikaten, bana bir hukukçu, bir terimin kullanılmasını bir anlatsın. Kanun maddesi içinde “teknik terimle” tabiri geçiyor. Yani, yasanın içinde nasıl olur “teknik terimle” aç yanına, yani, şimdiki moda tabiriyle tırnak içine al filan… Ben hakikaten anlamakta çok zorluk çekiyorum. Böyle bir yasayı çıkarttığınız zaman ne hukuk fakültelerinde eğitim yapılabilir ne bu kanunu uygulayacak hâkimlerin, avukatların bu yasadan bir anlam çıkartması mümkün olur. Bakın arkadaşlar, şimdi tesadüfen açtım, 869’uncu madde “Taşıma ve teslim engelleri” diyor. Madde hemen hemen bir sayfadan fazla yani bir sayfaya yakın. Böyle bir kanun maddesi olmaz. Şimdi, ön sözüne baktığınız zaman, gerekçeye baktığınız zaman arı bir Türkçeden bahsediliyor, bizim önergemizde olduğu gibi bazı terimler de arı Türkçeden de uzak. Böyle bir yasa yapmak için, bırakın, bir kere önce bu altı kitabı birbirinden bir koparalım. Dünyada bunun uygulamaları var. “Şirketler yasası” diyelim, “Kıymetli evrak yasası” diyelim, ileride böyle temel yasaları değiştirmek zorunda kaldığınız zaman 1.570 maddelik kanun yazmak zorunda kalmayabilirsiniz. Daha tek, tek tek kitaplara indirilmiş… “Taşıma” diye bir bölüm getirmişsiniz, ayrı bir kitapta olması lazım. Nitekim bazı sıkıntıların olduğunu Sayın Adalet Bakanı biraz evvel yüce Meclise arz etti. Dedi ki: “Yeni bir çek kanunu hazırlıyoruz.” Şimdi, ayrı bir kıymetli evrak kanunu olsa, çek ve poliçeyi, diğerlerini bunun içinde düzenleseniz, böyle bir kanun değişikliğine ihtiyaç duyulduğu zaman bunun çok kolay olacağını görürsünüz. Ama ileride bu kanunda aynen şimdi çeklerle ilgili duydukları sıkıntıyı gidermek için gene bir temel kanunu değiştireceksiniz. Bu kanunu yaparken olmaz dediğiniz a’ları, b’leri, c’leri o kanunu yaparken gene koymak durumunda kalacaksınız bu kanunu eğer böyle bir bütün olarak çıkartırsanız. Değerli arkadaşlarım, ileride bu kanunu uygulayacak olan insanlar burada yaptığımız tartışmalara bakarak bu kanunu yorumlayacaklar. Burada hiçbir şeyi tartışmadan, sadece muhalefetten geldi diye… Bu bir siyasi kanun değil, çok teknik bir kanunu tartışıyoruz. Bu çok teknik kanunda dahi eğer birbirimize tahammül edemezsek, yarın siyasi konularda, ağırlığı siyaset olan, siyaset yapılan yasa tasarılarında bir araya gelmemiz dahi mümkün olmayabilir. Çok teknik bir kanunu tartışıyoruz. Bunu erteleyebiliriz. (Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı) ŞAHİN MENGÜ (Devamla) – Avrupa Birliği bunu istiyor diye çıkartabilirsiniz. Doğrudur, çıkartmak da durumundayız. Özellikle Ticaret Kanunu, dünyaya entegre olan ekonomi için de şart olan bir kanundur. Ama bütün bunu yaparken kanunu doğru çıkartmak bizim görevimiz. Biz hukukçuyuz, burada yasa yapıyoruz. Yasa yapmak buranın görevi, yasayı yapmak komisyonların görevi değil. Yani komisyondan kastım yüce Meclisin burada kurduğu komisyon değil. Adalet Bakanlığının, zamanında böyle bir kanun tasarısı hazırlamak için kurduğu komisyonların görevi değil. Onların yaptığı, bir hazırlık çalışmasıdır. Asıl kanuna şekil verecek, kanunu tartışacak, kanunu yorumlayacak olan bu yüce Meclistir. Bunu yapmadığınız zaman bir anlamda görevimizi yapmamış oluyoruz. Yarın bunun hesabını vermemiz mümkün olmaz. Bu nedenle, önergemizin kabulüyle bir Türkçe hatasının düzeltilmesine destek vermenizi diliyorum. Saygılar sunuyorum. (CHP sıralarından alkışlar) --- **Kaynak gösterme:** Şahin Mengü (CHP, Manisa). “Türk ticaret kanunu (s.s.96)”. TBMM Genel Kurulu, 23. Birleşim tutanağı, 27 Kasım 2008. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/sahin-mengu-23-2008-11-27-turk-ticaret-kanunu-s-s-96 (erişim: 28 Ekim 2026). Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.