# Gıdaların üretimi, tüketimi ve denetlenmesine dair 560 sayılı kanun (s.s.428) - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem) - **Konuşmacı:** Sami Güçlü (AK Parti, Konya) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 94. Birleşim - **Tarih:** 27 Mayıs 2004 - **Gündem:** GIDALARIN ÜRETİMİ, TÜKETİMİ VE DENETLENMESİNE DAİR 560 SAYILI KANUN (S.S.428) - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/sami-guclu-22-2004-05-27-gidalarin-uretimi-tuketimi-ve-denetlenmesine-dair-560-sayili-kanun-s-2 > Sami Güçlü (AK Parti), 27 Mayıs 2004 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 94. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: GIDALARIN ÜRETİMİ, TÜKETİMİ VE DENETLENMESİNE DAİR 560 SAYILI KANUN (S.S.428)); konuşma 1.220 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) TARIM VE KÖYİŞLERİ BAKANI SAMİ GÜÇLÜ (Konya) - Efendim, teşekkür ediyorum arkadaşlarımın sorduğu sorulara. Evvela, Sayın Ersin'in sorularından başlayarak cevaplandırmak istiyorum. Son zamanlarda kamuoyumuzu yoğun olarak meşgul eden, beyaz ekmekte kullanılmaması gereken birkısım katkı maddeleriyle ilgili konuyu dile getirdi. Sağlık Bakanımız konuya çok yakın ilgi gösterdi. Tarım Bakanlığı uzmanlarıyla birlikte Sağlık Bakanlığı yetkilileri, bu konuda haberler basında çıktığı andan itibaren ilgilendiler ve ilk ortaya konulan sonuç şudur: Biraz önce Sayın Necdet Budak'ın da isimlerini belirttiği bu katkı maddelerinin ülkeye gıda maddesi olarak ithali ve gıdalara katılması, mevzuatımıza göre yasaktır. Bununla ilgili herhangi bir ihmal ve kusur söz konusu değildir. AHMET ERSİN (İzmir) - İthali yasak, tamam; ama, var mı yok mu Sayın Bakan? TARIM VE KÖYİŞLERİ BAKANI SAMİ GÜÇLÜ (Konya) - İkincisi, ekmekle ilgili konularda, yine, Sağlık Bakanlığımız, Ankara İlinde yapmış olduğu denetimlerde ekmekte böyle bir katkı maddesine rastlanmadığını bizzat incelediler ve kamuoyuna da açıkladılar bunu; ama... AHMET ERSİN (İzmir) - Ankara'da... Diğer illerde?.. TARIM VE KÖYİŞLERİ BAKANI SAMİ GÜÇLÜ (Konya) - Şimdi, bununla ilgili olarak bizim esas aldığımız bir kararı, şimdi, bu vesileyle size ve kamuoyuna da duyurmak istiyorum. Esas, bu ürünler, bu katkı maddeleri ekmeğe değil, un işleme sırasında katılan maddelerdir; yani, ekmeğe lazım olan bir şey değildir. AHMET ERSİN (İzmir) - Una?.. TARIM VE KÖYİŞLERİ BAKANI SAMİ GÜÇLÜ (Konya) - Una; evet. Bununla ilgili olarak, yaklaşık iki yıl önce benzer bir spekülasyon, ülkemizde aynı şiddette bir etki ortaya koymuştur. O zaman, yine, yapılan bütün incelemelerde böyle bir katkı maddesinin kullanılmadığı tespit edilmiştir. Şimdi, biz, bu bilgiye rağmen, bu denetimlerimize rağmen, pazartesi günü, Ankara, Konya, Gaziantep, Çorum, Samsun, Mersin ve Tekirdağ'da un fabrikalarından numuneler aldık ve dolayısıyla, kamuoyumuza, bununla ilgili sonuçları açıklayacağız; böyle bir tereddüte mahal olmadığını, belirsizliğe mahal olmayacağını göstereceğiz. Dolayısıyla, şu anda kamuoyunun gösterdiği hassasiyeti, bizim de, yetkililer olarak, kamu otoritesi olarak takip etmeyi ve bu konuda açıklayıcı, tatmin edici bir bilgiyi sunmayı görev kabul ediyorum. Dolayısıyla, hassasiyetinize teşekkür ediyorum. Ayrıca, dolayısıyla -sorunuzun ikinci kısmıyla ilgili olarak- ithal edenlerle ilgili şu anda herhangi bir işlemin başlatılmasına gerek olmadığını düşünüyorum. Sayın Necdet Budak ise, bu transgenik bitkilerle ilgili konuda düşüncelerini ifade ettiler ve eğer yanılmıyorsam, Türkiye'nin bu konudaki tedbirlerini sordular. Şimdi, gerçekten de, dünyada bu alanda çalışmaları hızla yürüten, tüketen ve teşvik eden bir mekanizma var; Amerika Birleşik Devletlerinin merkez olduğu bir grup ve bir de Avrupa Birliğinin daha ihtiyatla yaklaşan bir ülke grubu var; ama, bugün, Avrupa Birliğinde bu nitelikteki ürünlerin tüketim oranı yüzde 30'lara yaklaşmış durumda zaten ve başta İngiltere olmak üzere, kendi ülkesinde üretimi konusunda bir arayış içerisinde ve bugüne kadar, başta Amerikan toplumu olmak üzere, dünyanın gelişmiş ülkelerindeki sağlığa çok özen gösteren toplum kesimleri de, bu ürünlerin insan sağlığına zararı hususunda tereddütlerini tam anlamıyla ortaya koyacak, ispat edecek bir sonuç da elde edememişlerdir. NECDET BUDAK (Edirne) - Biz tüketiyor muyuz? TARIM VE KÖYİŞLERİ BAKANI SAMİ GÜÇLÜ (Konya) - Yani, tereddüt, ihtiyatlı davranış vardır; ama, bunu destekleyecek bir bilimsel sonuç da ortaya çıkmamıştır. Dolayısıyla, buna karşı olan kaygılar ve ihtiyatlı tutum yavaş yavaş zayıflamaktadır ve ülkelerde bu ürünler kullanılmaktadır. Türkiye'de de, ithalatla ilgili konularda, bu hususta bir kayıt, bir inceleme söz konusu değildir. Ülkemizde de bu tip ürünlerin girişiyle ilgili düzenli bir kontrol mekanizması olmadığı için, yem bitkisi olarak girmesi söz konusudur. Ancak, yine, bilimsel araştırmalar, hayvanlarda kullanılan bu ürünlerin, insanlara, bir değişime uğrayarak geçtiği konusunda hiçbir kesin netice de ortaya koymuş değildir. Ama, burada, bugün, tümü üzerindeki konuşmalar sırasında da dile getirilen bir ifadede denildiği gibi -şu anda hangi konuşmacımızın bunu yaptığını hatırlayamadım; ben de onu tekrarlıyorum- tüketicinin bilgi edinme hakkı asıldır. Dolayısıyla, bize düşen görev, bu yasayla birlikte, hatta bu yasadan çok daha önce, insanların tükettiği ürünlerin hangi nitelikte olduğunu bilme hakkını kendilerine vermeliyiz. Dolayısıyla, böyle bir sorumluluğumuz olduğunu kabul ediyorum. Bununla ilgili, tüketicilerimizin, hangi ürünlerin hangi nitelikte olduğu hususundaki bir bilginin etiketlenerek bilgi sahibi olması halinde tüketmesinin de kendi iradesine kalacağını düşünüyorum. Dolayısıyla, Sayın Necdet Budak'a da, görevimizin, bu kısa dönem içerisinde bu yönde olduğunu ifade ediyorum. Sayın Kartal ise, Et ve Balık Kurumuyla ilgili düşüncelerini söyledi. Şimdi, evvela, Et ve Balık Kurumu, şu anda Özelleştirme İdaresinin bünyesinde. Ülkede, biraz önce konuştuğumuz hayvancılık sektörüyle ilgili sorunlar ve bir destek ödemesinin yapılma şartını dile getiren birisi olarak, düzenleyici bir kuruma ne kadar ihtiyaç duyduğumu ifade etmiş oluyorum. Yani, Türkiye'de biz hayvancılık sektörünü geliştireceksek, müdahale kuruluşuna ihtiyaç vardır. Bu müdahale kuruluşu, geçmişteki fonksiyonuyla Et ve Balık Kurumu olabilir veya başka bir kurum olabilir; ne olduğu o kadar önemli değil; ama, bizim, bu sektörü, belli bir seviyede, sürdürülebilir şekilde, üretimini sürdürebilecek şekilde, kontrollü bir şekilde geliştirebilmemiz için bir müdahale kuruluşuna ihtiyacımız var. Bakanlık olarak bununla ilgili bir çalışmayı da yürütüyoruz; ancak, çok hızlı hareket ettiğimizi söyleyemem; ama, söktürün böyle bir kuruma ihtiyacı olduğunu düşünüyorum. Yani, genel bir cevap veriyorum; çünkü, bu piyasa mekanizması zaman zaman bazı sektörlerde çok olumsuz sonuçlar doğuruyor. Böyle anlarda müdahaleye ihtiyaç var. Sayın Üstün ise, mevcut yasanın Avrupa Birliğiyle uyum konusunu ifade ettiler. Ben, Sayın Gürol Hocamın tümü üzerindeki konuşmasında dile getirdiği konuları cevaplandırırken, özellikle, yasanın bütünü, ilkeleri, kavramsal yönü ve yemle ilgili kısımlarına ilişkin bazı örnekler vermiştim. Bu hususta, işin esası itibariyle, uyum konusunda bir ahenkleşme söz konusudur; ama, tabiî, bunun yüzde yüz olması da şart değildir. Yani, kendi toplumumuzun da, henüz, birkısım yönden, intibak konusunda bir zamana ihtiyacı olduğu da ortadadır. Zaten bu konuda epey zamanımız da vardır. FAHRETTİN ÜSTÜN (Muğla) - Yasa tekrar gelecek yani Sayın Bakan?.. TARIM VE KÖYİŞLERİ BAKANI SAMİ GÜÇLÜ (Konya) - Gelebilir; yani, bir mahzuru yok. Bu personel istihdamını nasıl sağlayacağımızı, nasıl temin edeceğimizi sordular. Evvela, arkadaşlar, bu konuda çok büyük bir problemin olmayacağını düşünüyorum. Bir kere, Sağlık Bakanlığımızın bünyesinden transfer edeceğimiz insanlar var; yani, geçmişte denetim fonksiyonunu gören tecrübeli bir kadronun bu vesileyle bizim bünyemize transferi söz konusudur. Bakanlığım bünyesinde, tabiî, bu işlere yatkın çok sayıda uzman insan vardır. Elbette, kısa süreli bir eğitimden sonra bu denetim fonksiyonunu gerçekleştirebiliriz. Onun dışında, açıktan atama konusunda, sanıyorum 1 500 kadar elemanın -rakamda birazcık sapma olabilir- bu yıl istihdam etme imkânını bulacağımız yeni personelden 1 500'ünün Tarım Bakanlığına, bu maksat için tahsis edildiğini ilave olarak söylüyorum; ama, kendi kadromuz içerisinde bu işe yatkın insanların da meslekiçi bir eğitime tabi tutularak, bu fonksiyonu rahatlıkla görebileceğine inanıyorum. Burada hepimize düşen görev, denetim mekanizmasının yeni bir anlayışla, özenle yerine getirilmesi konusundaki bir gayrettir. İnşallah, bunu etkili bir şekilde yerine getirebiliriz. Sayın Ergin'in sorusuna gelince efendim... FAHRETTİN ÜSTÜN (Muğla) - Sayın Bakan, etteki ilaç kalıntılarıyla ilgili... TARIM VE KÖYİŞLERİ BAKANI SAMİ GÜÇLÜ (Konya) - Efendim, bana gelen notu aktarıyorum: Ülkemiz genelinde münferit ve bölgesel olarak çeşitli ürünler bazında ilaç kalıntısı izlemesi yapılmaktadır. Üretilen, ithal edilen ve piyasaya arz edilen gıdalarda ilaç kalıntıları izleniyor, numune alınıyor, laboratuvarda analizi yapılıyor; seralarda, hallerde kontroller başlatıldı. Ben, bunu daha önce de ifade etmiştim. Gıdalardaki katkı, kalıntı ve bulaşıkların izlenmesi konusunda yürütülen projeyle ilgili kitapçığı da bugün önüme getirmiş oldular. Bu bilgiyi bu şekilde aktarıyorum. Yalnız, bu ilaç kalıntıları konusunda bir ilave cümle söylemek istiyorum. Biraz önce yaptığım konuşmada da ifade ettiğim gibi, bu ülkedeki insanları kesinlikle tedirginlik duygusundan kurtarmak zorundayız. Seracılığın çok yoğun olarak yapıldığı 5 ilimizde, dört aydır, üretim safhasında sürekli numuneler alarak, bunların analizlerini yapıyoruz. Sevinilecek bir hususu belirteyim: Bugüne kadar almış olduğumuz numunelerde -mesela, Antalya'da 400'ün üzerinde numune aldık- standardın üzerinde bir ilaç kalıntısına rastlamadığımızı duyurmak istiyorum. Yani, bununla ilgili üzerimizde mevcut olan baskıyı ifade etmek ve o konudaki tedirginliği yok etmeye yönelik olarak çok daha kapsamlı bir değerlendirme sistemini kurmak zorundayız. Bunu, toplumumuzun beklentisini gidermek açısından yapmamız gerektiğine inanıyorum. --- **Kaynak gösterme:** Sami Güçlü (AK Parti, Konya). “Gıdaların üretimi, tüketimi ve denetlenmesine dair 560 sayılı kanun (s.s.428)”. TBMM Genel Kurulu, 94. Birleşim tutanağı, 27 Mayıs 2004. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/sami-guclu-22-2004-05-27-gidalarin-uretimi-tuketimi-ve-denetlenmesine-dair-560-sayili-kanun-s-2 (erişim: 1 Kasım 2026). Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.