# Sosyal sigortalar ve genel sağlık sigortası kanunu ile bazı kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde değişiklik yapılması hakkında (s.s.119)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem)
- **Konuşmacı:** Selahattin Demirtaş (Diyarbakır)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 83. Birleşim
- **Tarih:** 27 Mart 2008
- **Gündem:** SOSYAL SİGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNU İLE BAZI KANUN VE KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMELERDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA (S.S.119)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/selahattin-demirtas-23-2008-03-27-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanunu-ile-bazi-kanun-ve-k-2

> Selahattin Demirtaş, 27 Mart 2008 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 83. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: SOSYAL SİGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNU İLE BAZI KANUN VE KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMELERDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA (S.S.119)); konuşma 394 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

SELAHATTİN DEMİRTAŞ (Diyarbakır) – Teşekkür ediyorum Sayın Başkan. Sayın milletvekilleri, sizleri öncelikle saygıyla selamlıyorum.

Verdiğimiz değişiklik önergesinde, değerli arkadaşlar, sadece lisans öğrencileri için öngörülmüş olan “hak sahibi olma” tanımını genişleterek, doktora ve yüksek lisans öğrencilerini de kapsayacak şekilde genişletilmesini ve otuz üç yaş sınırına çekilmesini öneriyoruz.

Nitekim, bu haliyle eğer tasarı kanunlaşırsa, sadece lisans öğrencileri ve yirmi beş yaşına kadar olanlar hak sahibi olarak tanımlanmış olacaklar. Öğrenimine yüksek lisans ve doktora öğrencisi olarak devam eden öğrenciler ki, bunlar yine öğrenci statüsünde olacaklar ama hiçbir şekilde hak sahibi olarak tanımlanmadıkları için sisteme dâhil olmayacak, sistemden çıkmış olacaklar. Bu kişiler yani yüksek lisans yapan veya doktora yapan öğrenciler çalışan statüsünde olmadıkları için de ara bir yerde duracaklar ve yüksek lisans ya da doktora öğrenimleri tamamlanıncaya kadar sisteme dâhil olma şansları olmayacak. Dolayısıyla, bizim verdiğimiz önergede, sadece lisans öğrencileri ve yirmi beş yaş sınırı şeklinde yapılan düzenlemenin, yüksek lisans ve doktora dâhil edilerek otuz üç yaş sınırına çekilmesi önerilmektedir. Aslında, sayıları çok olmayan, her fakültenin sınırlı sayıda kabul ettiği yüksek lisans veya doktora öğrencileri göz önünde bulundurulduğunda, sisteme ciddi bir yük, külfet getirmeyeceği de açık olan bu düzenlemenin gözden kaçırılmış olduğunu düşünerek bu önergeyi sizlerin takdirine sunduk değerli arkadaşlar.

Yine önergemizde bir başka düzenleme diğer önergelerle benzerlik taşımakta. Burada da değerli arkadaşlar, emekli aylıklarının hesaplanmasında kullanılan güncelleme kat sayısına gayrisafi yurt içi hasılanın gelişim hızının eklenmemesi, yani refah payının yansıtılmaması nedeniyle Anayasa Mahkemesi 5510 sayılı Yasa’nın 3’üncü maddesinin yirmi dokuzuncu bendini iptal etmişti. Tasarıyla, iptal hükmünün gereğinin yerine getirildiği ileri sürülmekte ise de gayrisafi yurt içi hasılanın sadece yüzde 30’unun alınacak olması yetersiz bir düzenlemedir.

Bu hesaplamada, ulusal gelir artışının neden yüzde 30’unun alındığı sorusunun yanıtı, sosyal devlet ve gelirin adil dağılımını gerçekleştirmeyi amaçlayan bir anlayışı yansıtmaktan uzaktır. Bu uygulama, gelir dağılımının emekten yana bozulduğu ve sermayeden yana bir gelir dağılımı politikasının sürekliliği anlamına geldiği aşikârdır.

Yıllardır gerçekleşen TÜFE artış oranları ile en az 3 kat artan reel faiz oranlarının karşılaştırılması, bu konuyu netleştiren en önemli somut göstergedir. TÜFE’nin belirlenme yöntemi de bu parametreyi ayrıca tartışmalı kılmaktadır. Güncelleme katsayısı için belirlenen bu yöntem, adil olmayan bir uygulama olduğu gibi, sosyal güvenliğin asgari hayat standardını sağlamadaki rolünü de görmemek anlamına gelir. Bu nedenle, güncelleme katsayısının hesaplanmasında gayrisafi yurt içi hasılanın da yüzde 30 yerine yüzde 100 olarak hesaplanmasının sosyal devlet ilkesi gereğince daha adil olacağı kanaatiyle önergemizi takdirinize sunmuş durumdayız.

Önergemizi destekleyeceğiniz ümidiyle hepinize saygılarımı sunuyor, teşekkür ediyorum.

---

**Kaynak gösterme:** Selahattin Demirtaş (Diyarbakır). “Sosyal sigortalar ve genel sağlık sigortası kanunu ile bazı kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde değişiklik yapılması hakkında (s.s.119)”. TBMM Genel Kurulu, 83. Birleşim tutanağı, 27 Mart 2008. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/selahattin-demirtas-23-2008-03-27-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanunu-ile-bazi-kanun-ve-k-2 (erişim: 29 Ekim 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.