# Chp grup önerisinde - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem) - **Konuşmacı:** Selami Uzun (AK Parti, Sivas) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 106. Birleşim - **Tarih:** 24 Mayıs 2006 - **Gündem:** CHP GRUP ÖNERİSİNDE - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/selami-uzun-22-2006-05-24-chp-grup-onerisinde > Selami Uzun (AK Parti), 24 Mayıs 2006 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 106. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: CHP GRUP ÖNERİSİNDE); konuşma 1.533 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) SELAMİ UZUN (Sivas) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri, Sivas'ta, Ankara'da ve diğer yerlerde bizi izleyen hemşerilerim, Divriği'den bizi izleyen hemşerilerim; hepinize sevgi ve saygılar sunuyorum. (AK Parti sıralarından alkışlar) Tabiî, Ulucami konuşuluyor; Ulucami konuşulmadan önce Divriği'yi konuşmadan geçemeyeceğim. Onun için, ben biraz da Divriği'den bahsetmek istiyorum. Divriği'nin, Sivas'ın en güzel ilçelerinden birisi olduğunu biliyoruz; 109 köyü var, bir belediye merkez, 15 000 nüfusu, köyleriyle beraber 25 000 civarında insan yaşamaktadır. Yazın, bu, tabiî, farklılaşmaktadır. Divriği'de demir madeni çıkmaktadır. 1938 yılında resmen işletmeye açılmış olan Divriği madenlerinde yıllık 1 000 000 ton pelet, 800 000 ton parça demir cevheri üretilmektedir; İskenderun ve Karabük Demir-Çelik Fabrikalarını beslemektedir. 800 civarında çalışanı vardır. Biz gelmeden önce, maden neredeyse bitmiş ve kapanmış vaziyetteydi. Maden ayağa kaldırılarak özelleştirilmiş ve OYAK'a satılmıştır. Divriği'ye, Sivas üzerinden, iki yerden karayolu bağlantısı vardır; bir Zara İlçesi üzerinden, bir de Kangal İlçesi üzerinden. Yol 180 kilometre ve çok virajlı bir yoldur. Divriği'yi Malatya'ya bağlayacak olan Arapkir yolu devam etmekte olup, bu yıl ayrılan ödenek 4,5 trilyondur. Köy hizmetleri için, Köylere Hizmet Götürme Birliği ve özel idare tarafından, bu yıl ayrılan ödenek 4 trilyon 200 bindir. 20 kilometrelik birinci kat asfalt, 12 kilometrelik ikinci kat asfalt… HÜSEYİN GÜLER (Mersin) - İcraatın içinden programından bahsediyorsun Sayın Selami Uzun. SELAMİ UZUN (Devamla) - Sevgili arkadaşlar, icraatın içinden programı gibi oluyor da, şimdiye kadar Divriği bu parayı hiç görmemişti, ilk defa görüyor. KÖYDES Projesinden Sivas'a ayrılan 40 trilyonun onda 1'i Divriği'ye ayrılmıştır. Sivas'ta, 16 ilçe ve bir de merkez olmak üzere 17 birim vardır. Onun için, bunları söylemek zorundayım. Yani, Divriği'yi, sadece bir cami olarak değil de, toptan düşünmek zorundayız, insanlarıyla beraber düşünmek zorundayız, köyleriyle beraber düşünmek zorundayız, madeniyle beraber, Ulucamiiyle beraber Divriği'yi bir bütün olarak düşünmek zorundayız. 27 köy yolu stabilizesi, 10 köy yolu sanat yapısı, 45 birime içmesuyu, 12 köye kanalizasyon, 10 köye de köy içi düzenlemesi yapılacaktır bu sene. Divriği bizim gözbebeğimizdir. İnsanları, gerçekten eşi bulunmazdır. Gurbete çıkmışlar, Ankara'ya, İstanbul'a, İzmir'e, Mersin'e, Antalya'ya, Malatya'ya göçmüşler. Ekmeklerini emekleriyle kazanan insanlardır Divriğililer. Madenin bitmesi tehlikesine karşı, Divriği'nin turizmine daha çok önem vermemiz gerektiğini anladık ve önem vermekteyiz ve bunu yaptık. Bu amaçla, tur şirketleri programlarına aldırdık Divriği'yi. Divriği'ye, turlar, şirketler turist götürüyorlar. Geçen yıl Turizm Haftasının açılışında, Sivas'ta 200 öğrenciyle beraber Divriği'ye trenle ben gittim. Bugün en önemli ihtiyacı, gerçekten, iyi bir oteldir, konaklama yeridir Divriği'nin. Divriği'nin, tabiî, birtakım sorunları da vardır; içmesuyu sorunu vardır, yetersizdir; ama, Divriği'nin çalışkan bir belediyesi vardır. Divriği'de barış ortamı vardır; doğasıyla, insanlarıyla, Divriği ayrı bir cevherdir. YÜKSEL ÇORBACIOĞLU (Artvin) - Öbür ilçelere haksızlık ediyorsunuz. SELAMİ UZUN (Devamla) - Divriği konaklarının restorasyonu da devam etmektedir. Ankara Divriği Kültür Derneği eğer bizi izliyorlarsa, onlar, Divriği için bizim nasıl can attığımızı gerçekten bilmektedirler. YÜKSEL ÇORBACIOĞLU (Artvin) - Sivas'ın diğer ilçelerine haksızlık yapıyorsunuz. SELAMİ UZUN (Devamla) - Divriği'de oturan arkadaşlarım da, onlar için nasıl çırpındığımızı bilmektedirler. Ben, buradan herkesi, mutlaka Divriği'yi bir kere görmeye davet ediyorum, Türkiye'deki bütün insanları... Divriği, görülmesi gereken, Türkiye'deki çok ender yerlerden birisidir. Çok kıymetli arkadaşlarım, şimdi gelelim Ulucamie. Ulucami, arkadaşlarımız tarihini anlattılar, ben anlatacak değilim Divriği Ulucamii ve Şifahanesi, 1228 yılında Mengücekoğulları tarafından yapılmıştır. Mimarı, sanatçısı, yaptıranları hepsi bellidir. Cami vardır, şifahane vardır. O şifahanede, ki, su sesiyle insan tedavisi, müzikle insan tedavisi yapılmıştır zamanında. Bu kadar ileri bir medeniyettir ve bir de türbe vardır; yaptıranın türbesi, camide. Cami, çok özellikli bir camidir. Şu anda camiin süslemeleri öyle bir özelliğe sahiptir ki, bu süslemeler, hiçbir desen bir deseni tekrar etmez; ama, devamıdır ve o mermerler, o desenler kumaş gibi işlenmişlerdir. Şifahanenin bezeme programı, Türk ve İslam sanatı tarihinde çok özel bir yere sahiptir. Bu ünik bezeme programı, taş işçiliğinin kusursuzluğu ve simgesel ikonografik içeriğiyle olağanüstüdür. Sevgili hemşerilerim -ben, Divriğili hemşerilerime sesleniyorum- birtakım dedikodularla hareket etmesinler, Divriği Ulucamide ne yapılması gerektiğini biliyoruz. Ulucami projesi, restorasyon ihalesi 4 defa yapıldı ve 4'ünde de, bu camii ben yaparım diyebilecek bir müteahhit çıkmadı. Biz, geldiğimizden bu tarafa bu iş için çabalıyoruz. Hükümetimiz tarafından 2,5 trilyona yakın para gönderildi. Para, şu anda, hâlâ, Sivas'ta; ama, 4 tane ihale yapıyorsun, Türkiye'de hiçbir tane restorasyon yapan müteahhit "gelip burayı ben yaparım" diyemiyor, cesaret edemiyor. Camiin özelliği dolayısıyla bu restorasyon ihalelerine katılan olmadı; ama, şimdi, yeni girişimlerimiz sonucunda, Divriği'de -28.6.2004 tarihi- Kültür ve Turizm Bakanlığı ile Vakıflar Genel Müdürlüğü ve Sivas Valiliğinin arasında protokol imzalandı. Bu protokol gereğince tanımlanan çalışma grupları, Yürütme Kurulu, Bilimsel Danışma Kurulu ve Teknik Komisyon oluşturuldu. 28.2.2006 tarihinde Kültür Bakanı Atilla Koç'un da katılımıyla bir araya geldi ve önemli kararlar aldı. 4 defa ihaleye çıkılıp ihale edilemeyen Divriği Ulucami ve Darüşşifa röleve, restütisyon ve restorasyon projelerini hazırlama işi bir kenara bırakıldı ve Bakanlık makamının 2006 tarihli oluruyla, 21.3.2006 tarihli oluruyla "Anıt Eser Kurulu" oluşturuldu. Yani, bu, sırf Divriği Ulucami için oluşturuldu. Anıt Eser Kurulunda kimler var arkadaşlar, bakıyoruz, Anıt Eser Kurulunun toplantı tutanağından, altındaki imzaları okuyoruz: Vakıflar Genel Müdür Yardımcısı, Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdür Yardımcısı, Sivas Valisi, Divriği Kaymakamı, ODTÜ Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ömür Bakırer, ODTÜ Öğretim Üyesi Doç. Dr. Emre Madran, İTÜ Öğretim Üyesi Doç. Dr. Yegan Kahya, Sivas Kültür ve Tabiat Varlıkları Koruma Kurulu Başkan Yardımcısı Burhan Bilget. Arkadaşlar, bu kurul, Divriği Belediye Başkanı ve ÇEKÜL Vakfı, öğretim üyeleri, Sivas Valisi, Kültür Bakanlığı ve Vakıflar Genel Müdürlüğünden oluşuyor. Bu kurul, sadece Divriği Ulucami için kuruldu ve bundan sonra yetkili bu Kurul. Arkadaşlar, şimdi, Ümmet arkadaşımız konuştu, konuştu, gitti; istismar edecek bir şey bırakmadı artık, her şeyi istismar etti, etti; Divriği Ulucamii de istismar ediyor şimdi; bir de başörtü meselesini istismar ediyor. Bu konu, istismar edilecek konu değildir. Bu, bizim kültür varlığımızdır, tabiat varlığımızdır. Biz istismar için yapmıyoruz. Kanun teklifi de başımızın üstüne. Divriği için bir kanun teklifi veriliyor, ben karşı çıkacağım; böyle şey olur mu?! Ama, ben, bir şeye dikkatinizi çekmek istiyorum arkadaşlar. Kanunda diyor ki: 1- Amacı, 2- Bilimsel danışma kurulu, 3- Kamulaştırma ve diğer ödenekler, bakım… Arkadaşlar, bu kanun, sadece bilimsel ve danışma kurulu… Biz icra yapıyoruz, biz restorasyon ihalesi yapacağız. Bu kanunla bir şey yapılmaz ki! Bu kanunun görevlerini yerine getirecek zaten Anıt Eser Kurulu kurulmuş. Sivas'ta Anıtlar Kurulu da var şu anda. Daha önce Anıtlar Kurulu Kayseri'deydi, işlemler biraz zor yürüyordu; şimdi Anıtlar Kurulu Sivas'a da kuruldu; ama, Divriği için ayrıca Anıt Eser Kurulu kuruldu. Buna gerek yok ki. Yani, sanki, biz camiin restorasyonuna karşı çıkıyormuşuz gibi konuşuyor arkadaşımız oradan. Camiin restorasyonuna karşı çıkan yok. Biz, icraat yapıyoruz, biz iş yapmıyoruz. Onun için, arkadaşlar, bu kanun bir kere yetersiz. Başımın üstünde kanununuz, Divriği de başımın üstüne, emrinizde; ama, bu kanun yetersiz. Danışma Kurulu var… NURETTİN SÖZEN (Sivas) - Konuşalım hep beraber. SELAMİ UZUN (Devamla) - Konuşuyoruz işte; iyi oluyor, Divriği'yi konuşuyoruz. (Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı) ÜMMET KANDOĞAN (Denizli) - Burada eksiklikler önergeyle düzeltilir. SELAMİ UZUN (Devamla) - İstimrar etme hiçbir konuyu! Hiç istismar etme! ÜMMET KANDOĞAN (Denizli) - Düzeltiriz önergeyle. SELAMİ UZUN (Devamla) - Önergeyle düzelecek hiçbir şey yok; zaten yapılıyor gereken. ÜMMET KANDOĞAN (Denizli) - Düzeltiriz, düzeltiriz eksikse. SELAMİ UZUN (Devamla) - Sen konuştun, sen sonra konuşursun. ÜMMET KANDOĞAN (Denizli) - Eksikse düzeltilir önergeyle. SELAMİ UZUN (Devamla) - Şimdi, arkadaşlar, bu Anıt Eser Kurulu karar almış, kararında diyor ki: Önce, toplu olarak, çevre düzenlemesi dahil, restorasyonu dahil, istimlakleri dahil, hepsiyle beraber ihale edilen toplu ihale… 4 kere ihale yaptık; baktık, olmadı. O zaman biz ne yapıyoruz; ayırıyoruz. Önce, Acil Eylem Planı yapıldı. NURETTİN SÖZEN (Sivas) - Beş kere, beş… SELAMİ UZUN (Devamla) - Beş kere diyor hocam. Önce Acil Eylem Planı yapıldı. Anıt Eser Kurulu, Acil Eylem Planında, Divriği Ulucamiin -burada toplantı tutanağında var- Acil Eylem Planını çıkarmış; diyor ki: Önce şunları şunları yapalım; biz, toplu ihale yapamadık, ayıralım... Acil nedir? Divriği'ye gidince, Divriği'de belediye başkanıyla da konuşsanız, orada bir esnafla da konuşsanız, camiin din görevlileriyle de konuşsanız, size acilini söylüyorlar hemen oradan. Çatı tamir edilmiş daha önce, aceleyle… Arkadaşlar, bu çok önemli. Üstün körü yapılan restarasyonları, Divriği'ye gidenleriniz varsa görürsünüz; betonları almışlar, camiye sıvamışlar, o açık yerlere sıvamışlar, öyle çirkin, öyle acayip, öyle kötü bir şey olmuş ki, insanın içi sızlıyor ve restorasyon yapıyoruz diye, geçmişte çatı yapmışlar camii koruyalım diye, orijinal çatı kaybolmuş ve bu çatı camie baskı yapıyor şimdi. Yani, aceleyle, üstün körü bir şey yaparsak eğer, bu da camie zarar veriyor; geçmişte yapıldığı gibi. O zaman aceleye getirmek istemiyoruz. ORHAN ERASLAN (Niğde) - Acele etmeyelim!.. SELAMİ UZUN (Devamla) - Ben, buradan Divriğililere de sesleniyorum: Divriğili hemşerilerim, bu iş aceleye gelmez. FERİT MEVLÜT ASLANOĞLU (Malatya) - Kanun çıkaralım o zaman… SELAMİ UZUN (Devamla) - Gerçekten, bu iş teknik bir konudur. ÜMMET KANDOĞAN (Denizli) - 1 dakika geçti Sayın Başkan. SELAMİ UZUN (Devamla) - Arkadaşlar, kanuna ihtiyacımız yok bizim bu işi yapmak için. Her şey mevcut, mevzuat yeterli; Anıtlar Kurulunun Mevzuatı, Kültür Bakanlığının mevzuatı, Vakıflar Genel Müdürlüğünün mevzuatı yeterli. Vakıflar Genel Müdürlüğünün de para derdi yoktur. Burada demişiz ki: "Ödenekleri Maliye Bakanlığı gönderir." Bizim para sıkıntımız yok ki. Para sıkıntısı yok. NURETTİN SÖZEN (Sivas) - Üç yıldan beri ihale yapamıyorsunuz. SELAMİ UZUN (Devamla) - Teknik mesele hocam. Hocam, teknik mesele. Sen bana bir tane kulak burun boğaz ameliyatı yaptıramazsın; ben anlamam o işten. Teknik mesele bu. Bu konu, teknik bir konudur. Onun için; Acil Eylem Planı belirlenmiş. Çatıdan akan sular duvarlara vuruyor, rutubet yapıyor, onun öncelikle bir olukla alınması lazım; ama, Anıtlar Kurulundan bir izin çıkmadan bir çivi çakamıyorsunuz ki arkadaşlar. Türkiye'nin sıkıntısı bu. Anıtlar Kurulundan bir izin çıkmadan, o suyun altına, şöyle bir, cam levha bile koyamazsın, koyamıyorsun. Ondan sonrası… --- **Kaynak gösterme:** Selami Uzun (AK Parti, Sivas). “Chp grup önerisinde”. TBMM Genel Kurulu, 106. Birleşim tutanağı, 24 Mayıs 2006. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/selami-uzun-22-2006-05-24-chp-grup-onerisinde (erişim: 1 Kasım 2026). Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.