# HDP Grubu önerisi münasebetiyle

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 26. Dönem)
- **Konuşmacı:** Şenal Sarıhan (CHP, Ankara)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 6. Birleşim
- **Tarih:** 11 Ekim 2017
- **Gündem:** HDP Grubu önerisi münasebetiyle
- **Tutanak (TBMM):** https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeGenelKurulKonusmalariDetay?eid=61824
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/senal-sarihan-26-2017-10-11-hdp-grubu-onerisi-munasebetiyle

> Şenal Sarıhan (CHP), 11 Ekim 2017 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 6. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: HDP Grubu önerisi münasebetiyle); konuşma 334 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

CHP GRUBU ADINA ŞENAL SARIHAN (Ankara) – Değerli Başkan, kâtip üyesi arkadaşlarım, milletvekili arkadaşlarım ve çalışan arkadaşlar; hepinizi saygıyla selamlıyorum.

Arkadaşlarımızın, HDP’nin vermiş olduğu önerge güvenlik güçlerinin orantısız güç kullanımlarına ilişkin bir grup önerisi. Şimdi, güvenlik güçleri orantısız güç kullanıyorlar mı, kullanmıyorlar mı, bunun yasal değerlendirmesini nasıl yapabiliriz? Güvenlik güçlerimizin orantısız güç kullanma olgusu iki durumda ortaya çıkabilir: Bir, toplantı ve gösteri yürüyüşlerinin gerçekleşmesi sırasında. İki, gözaltında. Diğer konuşan HDP milletvekili arkadaşımız gözaltı süreci ve işkenceye ilişkin düşüncelerini ifade etti. Ben bu bölüme ilişkin görüşlerimi bir başka söz alımında değerlendirmek üzere, esas olarak “Toplantı ve gösteri yürüyüşlerinin hakkı nereden doğmaktadır ve bu hakkın kullanımı konusunda sınırlar ne olmalıdır?”a işaret etmek istiyorum.

Dün bildiğiniz gibi 10 Ekimdi, bir katliamın yıldönümüydü. Bir gazetenin, sadece bir gazetenin ilk sayfalarını size getirdim. Burada diyor ki: “Anmaya da gaz.” Şimdi, değerli arkadaşlar, toplanmak, ya miting yapmak ya yürüyüş yapmak ya da herhangi bir biçimde küçük gruplarla düşüncelerimizi açıklamak Anayasa’nın bize verdiği düşünceyi açıklama hakkının en önemli parçalarından biridir. Her biçimde, yazarak da açıklayabiliriz, müzik yaparak da, toplanarak da. Bu toplantılar nedir? Barışçıl toplantılardır. Ve bir ülkede barışçıl toplantılar ne ölçüde çoksa -bakın, barışçıl toplantılar- belli ki o ülkede özgürlüklerin bir sınırı vardır, bir sorunu vardır. Eğer insanlar bu tür görüş açıklamalarına ihtiyaç duymuyorlarsa o ülkede demokrasi ve özgürlük vardır. Ama yine de buna rağmen iktidarları, yönetenleri etkilemek için bu hak kullanılabilir. Bu hakkın kullanımı sırasında -yani dün ortaya çıkan “Anmaya da gaz”- bir cinayetin, bir katliamın anılması için bir araya gelmek isteyen insanların herhangi bir biçimde gayrimeşru bir amaçları yoktur, barışçıl olmayan bir amaçları yoktur. Siz onları engellediğiniz anda -bırakınız gaz sıkmayı- yasayı ihlal etmiş olursunuz, onların haklarının kullanımının önüne geçmiş olursunuz. Bu hakkın kullanımı noktasında hem bizim iç hukukumuzda, Polis Vazife ve Salâhiyet Yasamız içinde hem Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Yasamız içinde hem de uluslararası sözleşmelerde kanun adamlarının hangi hâlde zora başvurabilecekleri noktasında düzenlemeler vardır. Bu düzenlemeler bir zorunluluğu gerektirir. Yapacağınız müdahale…

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

ŞENAL SARIHAN (Devamla) – İzin verir misiniz, kısa bir süre lütfen?

---

**Kaynak gösterme:** Şenal Sarıhan (CHP, Ankara). “HDP Grubu önerisi münasebetiyle”. TBMM Genel Kurulu, 6. Birleşim tutanağı, 11 Ekim 2017. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/senal-sarihan-26-2017-10-11-hdp-grubu-onerisi-munasebetiyle (erişim: 28 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeGenelKurulKonusmalariDetay?eid=61824

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.