# Tarım sigortaları kanun tasarısı (s.s.879) - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem) - **Konuşmacı:** Şevket Arz (CHP, Trabzon) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 111. Birleşim - **Tarih:** 14 Haziran 2005 - **Gündem:** TARIM SİGORTALARI KANUN TASARISI (S.S.879) - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/sevket-arz-22-2005-06-14-tarim-sigortalari-kanun-tasarisi-s-s-879 > Şevket Arz (CHP), 14 Haziran 2005 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 111. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: TARIM SİGORTALARI KANUN TASARISI (S.S.879)); konuşma 1.033 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) CHP GRUBU ADINA ŞEVKET ARZ (Trabzon) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; görüşülmekte olan 879 sıra sayılı Tarım Sigortaları Kanunu Tasarısının 18 inci maddesi üzerinde görüşlerimi belirtmek üzere, Grubum adına söz almış bulunmaktayım; Yüce Meclisi saygıyla selamlıyorum. Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; önce, Doğu Karadeniz İhracatçılar Birliğinin, üreticilerimizin ve nakliyecilerimizin bir sorununa değineceğim. Rusya Federasyonu, Türkiye'nin en büyük yaş meyve-sebze, çiçek ihracat pazarıdır. Sadece Trabzon'da, 100'ün üzerinde, Rusya Federasyonuna yönelik faaliyet gösteren ihracatçı bulunmaktadır. Trabzon limanından, son bir yılda 250 000 ton sebze ve meyve ihracatı gerçekleşmiştir. Bu ihracattan, hem nakliyeciler hem de ülkemizin başta Mersin ve Antalyalı üreticileri ekonomik yarar sağlamaktadır. Şimdi ise, üreticiler, nakliyeciler ve ihracatçılar perişan durumdadır; ancak, Rusya Federasyonu, 30 Mayıs 2005 tarihi itibariyle, yaş sebze ve meyve ürünlerinde hastalık görüldüğü gerekçesiyle, Türkiye'den yapılan tüm bitkisel ürün ve yaş sebze meyve ihracatına, Akdeniz sineği olduğu gerekçe gösterilerek yasaklama getirmiştir. Rusya Federasyonu Bitki Karantina ve Veterinerlik Servisinin Tarım Bakanlığımızı muhatap alan yazılarının altı ay boyunca cevapsız kaldığı iddia edilmektedir. Bu iddiaların doğruluğundan ötürü Bakan görevden alınmıştır. Yeni Tarım Bakanı, bunun sorumluları hakkında ne yapmayı düşünmektedir? Elimdeki belgeye göre, Rusya Federasyonu Bitki Karantina ve Veterinerlik Servisi, Tarım Bakanlığımıza, ilki 2.11.2004 olmak üzere, dört beş kez yazı yazmıştır; tabiî, bu yazılara bir karşılık alamamıştır. Gerekli önlemler derhal alınmazsa, bu sektörden ekmek yiyen onbinlerce insan, zor durumdan kurtarılamayacak, perişanlıkları devam edecektir. Bu sorunun bugüne kadar çözülmeyişi üzüntü vericidir. Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Doğu Karadeniz Bölgesinde, 2004 Nisanında, gece hava sıcaklığının - 6 ile - 8 derecelere düşmesi sonucu bir don olayı yaşanmıştır. Donun, başta fındık olmak üzere, bölgede yetiştirilen tüm meyve ağaçlarına önemli zarar verdiği görülmüştür. Yörede bahçeler, sanki bir yangından artakalmış manzara göstermiştir. Olay, bölgeyi, tabiî afet haline getiren bir duruma çevirmiştir. Yöredeki yaşlı üretici köylülerimiz, elli yıldan bu yana böyle bir afet yaşamadıklarını ifade etmişlerdir. Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; bölgenin 2004 yılı için uğradığı zarar 700 trilyonun üzerindedir, hükümetin yörede dağıttığı para ise 40 trilyon civarındadır. Sadece Giresun'daki zarar 214 trilyondur, Giresun'da dağıtılan para ise 12 trilyondur. AKP Hükümeti, 2004 yılı sonunda, yörede bir miktar fındık üreticisine para dağıtmıştır. Bu para köylümüzün aspirin parasıdır. Değerli milletvekilleri, fındığın, gerek ülke ve gerekse Karadeniz Bölgemizin ekonomisinde çok büyük ve önemli yeri vardır. Ülkemizin üretim miktarı ise 650 000-700 000 tonlara çıkmıştır. Dünya fındık üretimi ise 800 000-900 000 ton olup, Türkiye, dünya üretiminin yüzde 75'ine sahiptir ve fındıkta, Brezilya'nın kahvede sahip olduğu avantaja sahiptir. Fındığın ülkemize her yıl kazandırdığı döviz miktarı 700 000 000 dolar ile 1 200 000 000 dolar arasında değişmektedir. Bu miktar, ülkemizin dışsatım gelirinin yüzde 2'sinin üzerindedir. Üstelik, bu kadar yüksek miktarda döviz sağlayan fındık üretimi için dışarıya herhangi bir döviz ödemesi olmamaktadır. Fındık tabanfiyatı ilk defa Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ın Başbakanı olduğu AKP Hükümetinin bakanı tarafından açıklanmamıştır. Fındık üreticisi çiftçi, köylü ilk kez serbest piyasanın insafına AKP Hükümeti tarafından terk edilmiştir. Çiftçinin, köylünün hali perişandır. AKP İktidarında pamuk para etmiyor, çiftçi pamuk üretiminden kaçıyor. Ülkemiz, pamuk ithalatçısı ülkeye dönüştü. Türkiye'nin her yerinde buğday üreticisi bu yıl bir önceki yıla göre buğdayını daha düşük fiyata satmak zorunda kalmıştır. Süt üreticisi köylü, çiğ sütü 350 000-400 000 TL'ye satmakta, tüketici ise dayanıklı sütü 1 100 000 TL ödeyerek satın almaktadır. Köylünün 1 litre sütü, bir litre pet şişe suyu satın alamıyor arkadaşlar, yani, köylünün 1 litre sütü 1 litre pet şişe su satın alamıyor. Süt ve et besicilerinin durumu içler acısıdır. Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; aynı zamanda, eskiden beri Trabzon ve Samsun iyi bir tütün üreticisi idi. Ülkemizin tütün pazarı yerli tütün üretimi ve tüketimi yok edilerek, uluslararası tütün tekellerine teslim edilmiştir. Özellikle, Trabzon'da Akçaabat İlçesi Yaroz Burnu ile Merkez İlçe, Maçka İlçesi Mataracı Beldesine kadar olan bölgede kaliteli tütün yetiştirilmekte idi. Bu yörede yetiştirilen tütün, IMF'nin talimatıyla, ANAP Hükümetleri tarafından yok edilmiştir. Yok ederken de, bizlere, Virginia tütünü dikeceksiniz, çok kazanacaksınız demişlerdi. Tüm Türkiye'de olduğu gibi Samsun ve Trabzonlu tütün üreticisini, IMF'nin talimatıyla, önce ANAP hasta edip, yataklara düşürüp, komaya soktu; şimdi, IMF, AKP Hükümetine hasta olan tütün üreticisi köylüyü yok etme talimatı vermiştir. AKP, bu talimatın gereğini yapmaktadır. Köylünün ahını almayın, iflah etmezsiniz. Sonunuz iyi görünmüyor, bu gidişle ANAP gibi sonunuz kötü olacak. Bu yol doğru yol değil; bir an önce bu kötü yoldan geri dönün. Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; çay sektöründe isyan sürüyor. Çay sektöründe üretici ve sanayici mağdur edilmiş ve edilmeye devam etmektedir. Yaş çay fiyatları, her yıl, yaş çay sezonu açılmadan veya açıldıktan bir iki gün sonra hükümet yetkilileri tarafından açıklanırdı; maliyetler değiştiğinden, kuru çay fiyatlarına da artış oranına göre zam yapılırdı. Bu yıl birinci sürgün dönemi bitmekteyken -yani, yirmi yirmibeş gün, bir ay geçtikten sonra- yaş çay fiyatları henüz açıklandı. Üretici çayını kaç liraya sattığını bilmiyor, sanayici çayı kaç liraya aldığını bilmiyor ve üretilen çayları satamıyor. Oluşan boşluğu ise, yurt dışından çay ithal eden firmalar doldurmaktadır; yani, ülkemize kaçak çayın yanında ithal çay giriyor. Böyle bir yönetim tarzı, böyle bir idare olmaz. Bu yıl büyük feryatlar koparılıyor çay üreticisince; Trabzon'un doğu ilçeleri, Rize, Artvin'in sahil ilçeleri ayakta, feryat ediyor. Geçen dönemde verilen fiyatlar ortadadır. AKP Hükümeti, çayda uygulamış olduğu politikayla, çay üreticilerini bu yıl büyük sıkıntılar içine sokacak gibi gözükmektedir. Sayın Başbakan, seçimlerde, Rize'de yaptığı konuşmada "çaya 750 000 TL vereceğini" söylüyor idi. MUSTAFA BAŞ (İstanbul) - Şevket Bey, yok öyle bir şey! ŞEVKET ARZ (Devamla) - Evet Başkanım, daha çok söylediği şeyler var, onları da söyleyeceğim. En son verdiği fiyat 460 000 liradır. "750 000 lira fiyat vereceğim" diye oy aldı, geçen yıl 450 000 lira fiyat vererek hükümete devam etti. Geçen yıl Rize halkının karşısına çay fiyatını ilan etmek üzere çıkamadı. Bu yıl yaş çay fiyatını Çaykur Genel Müdürü ilan etmiştir. Bu sene Başbakanın Rize'ye gidip, ne verecekse onu Rize'de söylemesini istiyorduk, Rizelinin yüzüne, gözüne bakarak çay fiyatını Rize'de ilan etmeli diyorduk; Başbakan geçen yıl olduğu gibi bu yıl da cesaret edemedi. Lakin, çay tabanfiyatını 515 000 TL olarak Çaykur Genel Müdürü açıklamıştır. ŞÜKRÜ ÜNAL (Osmaniye) - Hayırlı olsun… ŞEVKET ARZ (Devamla) - Hayırlı olup olmadığını biraz sonra göreceksiniz. Çaykur Genel Müdürü, çay tabanfiyatını Çaykur Genel Müdürlüğü toplantı salonunda yaptığı açıklamayla kamuoyuna duyurmuştur. Genel Müdür bile yaş çay tabanfiyatını halkın karşısına çıkarak açıklayamamıştır. Biraz önce, çayın sorunlarıyla ilgili gündemdışı konuşmayı bile İktidar Partisinin AKP Rize milletvekilleri yapamamıştır, Niğde Milletvekili Mahmut Uğur Çetin yapmıştır. (Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı) ŞEVKET ARZ (Devamla) - Bitiriyorum Başkanım. --- **Kaynak gösterme:** Şevket Arz (CHP, Trabzon). “Tarım sigortaları kanun tasarısı (s.s.879)”. TBMM Genel Kurulu, 111. Birleşim tutanağı, 14 Haziran 2005. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/sevket-arz-22-2005-06-14-tarim-sigortalari-kanun-tasarisi-s-s-879 (erişim: 1 Kasım 2026). Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.