# İmar kanunu ve imar ve gecekondu mevzuatına aykırı yap.uygu.işlm.hk.ss.267

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Sıdıka Sarıbekir (CHP, İstanbul)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 23. Birleşim
- **Tarih:** 3 Aralık 2003
- **Gündem:** İMAR KANUNU VE İMAR VE GECEKONDU MEVZUATINA AYKIRI YAP.UYGU.İŞLM.HK.SS.267
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/sidika-saribekir-22-2003-12-03-imar-kanunu-ve-imar-ve-gecekondu-mevzuatina-aykiri-yap-uygu-islm-hk-ss

> Sıdıka Sarıbekir (CHP), 3 Aralık 2003 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 23. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: İMAR KANUNU VE İMAR VE GECEKONDU MEVZUATINA AYKIRI YAP.UYGU.İŞLM.HK.SS.267); konuşma 539 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

CHP GRUBU ADINA SIDIKA SARIBEKİR (İstanbul) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; görüşülmekte olan İmar Kanunu ile İmar ve Gecekondu Mevzuatına Aykırı Yapılara Uygulanacak Bazı İşlemler ve 6785 Sayılı İmar Kanununun Bir Maddesinin Değiştirilmesi Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun Tasarısının 1 inci maddesi üzerinde görüşlerimi bildirmek üzere, Cumhuriyet Halk Partisi Grubu adına söz almış bulunuyorum; bu vesileyle, Yüce Heyeti saygı ve sevgiyle selamlıyorum.

Çok değerli öğretmenlerimizin gününü kutlayarak sözlerime başlamak istiyorum değerli arkadaşlarım.

Bilindiği gibi, İmar Kanunu, imar sınırları içerisinde bulunan binalı veya binasız arsa ve arazileri, maliklerinin veya diğer hak sahiplerinin onayı aranmaksızın, birbirleriyle ya da yol fazlalarıyla ya da kamu kurumlarına veya belediyelere ait bulunan yerlerle birleştirmeye, bunları yeniden imar planına uygun ada veya parsellere ayırmaya, müstakil, hisseli veya kat mülkiyeti esaslarına göre hak sahiplerine dağıtmaya ve resen tescil işlemlerini yaptırmaya, belediyelerin veya valiliklerin yetkili olduğu hükmünü içermektedir. Belediyeler veya valiliklerce düzenlemeye tabi tutulan arazi ve arsaların dağıtımı sırasında, bunların yüzölçümlerinden yeteri kadar saha, düzenleme dolayısıyla meydana gelen değer artışları karşılığında "düzenleme ortaklık payı" olarak düşülebilmektedir. Mevcut düzenlemeye göre bu pay, düzenlemeye tabi tutulan arazi ve arsaların düzenlemeden önceki yüzölçümlerinin yüzde 35'ini geçememektedir. Ayrıca, düzenleme ortaklık payları, düzenlemeye tabi tutulan yerlerin ihtiyacı olan yol, meydan, park, otopark, çocuk bahçesi, yeşil saha, cami ve karakol gibi umumî hizmetlerden ve hizmetlerle ilgili tesislerden başka maksatlarda kullanılamamaktadır.

Yürürlükte bulunan 3194 sayılı Kanunun 18 inci maddesinde düzenleme ortaklık payı adı altında ayrılan yer oranı yüzde 35'tir. Huzurda görüşmekte olduğumuz yasa tasarısıyla, bu oran, yüzde 40'a çıkarılmak istenmektedir. Her ne kadar böyle bir düzenleme, 18 inci madde uygulaması kapsamında kalan arazi sahiplerinin haklarını haleldar eder bir durum gibi gözükse de, izah edeceğim nedenlerle, aslında, menfaatlarına uygun bir durum ortaya çıkmaktadır.

Birincisi, uygulamalarda kamu menfaatına tahsis etmek için tanınan yüzde 35'lik düzenleme ortaklık payının yetersiz kaldığına, zaman zaman kamu adına görev yapan belediye başkanlarının, arsa sahipleriyle karşılıklı mutabakat sağlamak suretiyle, bu oranın yüzde 50'lere kadar çıktığına şahit olduk.

İkincisi, düzenleme ortaklık payları, düzenlemeye tabi tutulan yerlerin ihtiyacı olan okul, yol, meydan, park, otopark, çocuk bahçesi, yeşil saha, ibadet yeri ve karakol gibi umumî hizmetlerden ve bu hizmetlerle ilgili tesislerden başka maksatlarla kullanılamayacağından, düzenlemeye tabi arsaların kıymetlerinin artacağı kaçınılmazdır.

Üçüncüsü, ülkemizde istimlak etmek suretiyle okul yeri yaratma ve okul yaptırma konusunda çekilen sıkıntıları bildiğimizden, arsa sahiplerinin aradaki yüzde 5'lik kaybı, eğitimli gelecek nesiller yetiştirmek adına fedakârlık olarak bile gözükmeyecektir. Zira, görüşmekte olduğumuz yasa tasarısıyla, yürürlükte olan İmar Kanununun 18 inci maddesinin üçüncü fıkrasına, düzenleme ortaklık payı olarak "Millî Eğitim Bakanlığına bağlı ilk ve ortaöğretim kurumları" ibaresi eklenmiştir.

Esasen, günümüzde, ortak yaşama alanları yaratılırken, bu bilinç içerisinde olan vatandaşlarımız, gönüllü olarak, oksijeni bol, rahat nefes alınabilen, ülkenin akciğeri olan ağaçlık alanların daha büyük oranlarda yaratılmasını, daha geniş yollara sahip olmayı, çocuklarının rahat edeceği mekânlar, okullar, parklar yapılmasını istemektedirler.

Bu bilinçteki insanlarımızın sayısı arttıkça, görüşmekte olduğumuz yüzde 5'lik oranın arsa sahiplerinin lehine mi, yoksa aleyhine mi olacağı tartışmaları çok gülünç kalacaktır. Ben eminim ki, düzenleme ortaklık payı adı altında ayrılan yerlerin oranlarının daha da büyümesini isteyeceklerdir; ama, ne yazık ki, o zaman da, 18 inci madde uygulaması yapacak yerimiz kalmayacak, iş işten geçmiş olacaktır.

Biz, gelecek kuşaklar adına da düşünmeliyiz, böyle bir görevimiz de olmalı. Daha çağdaş, daha yaşanabilir, gelecek nesilleri kucaklayan projeler yaratmalı ve hayata geçirmeliyiz.

Kendimizi bu oranlarla bağlı tutmamalıyız diyor, saygılar sunuyorum. (Alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** Sıdıka Sarıbekir (CHP, İstanbul). “İmar kanunu ve imar ve gecekondu mevzuatına aykırı yap.uygu.işlm.hk.ss.267”. TBMM Genel Kurulu, 23. Birleşim tutanağı, 3 Aralık 2003. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/sidika-saribekir-22-2003-12-03-imar-kanunu-ve-imar-ve-gecekondu-mevzuatina-aykiri-yap-uygu-islm-hk-ss (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.