# Çanakkale zaferi münasebetiyle ilgili - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem) - **Konuşmacı:** Süleyman Gündüz (AK Parti, Sakarya) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 72. Birleşim - **Tarih:** 17 Mart 2005 - **Gündem:** ÇANAKKALE ZAFERİ MÜNASEBETİYLE İLGİLİ - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/suleyman-gunduz-22-2005-03-17-canakkale-zaferi-munasebetiyle-ilgili > Süleyman Gündüz (AK Parti), 17 Mart 2005 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 72. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: ÇANAKKALE ZAFERİ MÜNASEBETİYLE İLGİLİ); konuşma 720 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) SÜLEYMAN GÜNDÜZ (Sakarya)- Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; yarın Çanakkale Savaşının 90 ıncı yılını anacağız. Meclisimiz yarın kapalı olduğu için bugünden Çanakkale Savaşının 90 ıncı yılı üzerindeki görüşlerimi açıklamak üzere söz almış bulunuyorum, hepinizi saygıyla selamlıyorum. Zaferimiz kutlu olsun. (AK Parti sıralarından alkışlar) Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; "size, taarruzu emretmiyorum, ölmeyi emrediyorum! Biz ölünceye kadar geçecek zaman içinde yerimize başka kuvvetler ve komutanlar gelebilir." Yarbay Mustafa Kemal. Gelibolu. 25 Nisan 1915. 57 nci Piyade Tümeni. Yarbay Mustafa Kemal'in, 57 nci Piyade Tümenini Gelibolu kıyı başındaki ateş çemberine sevk ederken söylediği bu sözler, Türk Ordusunun, Birinci Dünya Savaşı ve arkasından, Kurtuluş Savaşındaki muharebe tarihini çok iyi özetler. Ben Sakarya Milletvekiliyim. Tüm Sakaryalılar ve bu aziz millet bilirler ki, Çanakkale Savaşı ve Zaferi, nasıl bu milletin tarih sahnesinde varlığını sürdürme iradesini ortaya koymuşsa, Sakarya Meydan Muharebesinin de içinde yer aldığı Kurtuluş Savaşı da, Türkiye'yi, Türklerin ilk ve son vatanı yaptı. Sakarya Meydan Muharebesine katılan bu aziz milletin evlatları şehit düştüklerinde cepleri boşaltıldığında görülen o oldu ki -Genelkurmay Başkanlığı kayıtlarında yer almaktadır- şehitlerimizin çoğunluğunun ceplerinden vatan şairlerinin yazdığı kahramanlık şiirleri çıkmaktaydı. Bu, genelde, İstiklal Marşı Şairimiz Mehmet Âkif'in "Çanakkale Şehitlerine" adlı şiiriydi: "Yaralanmış tertemiz alnından, uzanmış yatıyor;" ALİ RIZA BODUR (İzmir) - "Vurulmuş" olacak. SÜLEYMAN GÜNDÜZ (Devamla) - "Bir hilâl uğruna, yâ Rab, ne güneşler batıyor! Ey, bu topraklar için toprağa düşmüş asker! Gökten ecdâd inerek öpse o pâk alnı değer. Ne büyüksün ki kanın kurtarıyor Tevhîd'i... Bedr'in arslanları ancak, bu kadar şanlı idi... Sana dar gelmeyecek makberi kimler kazsın? Gömelim gel seni tarihe! desem, sığmazsın." Tarihin önemli kırılma anları vardır. Bu anlar, bazı milletlerin kaderini etkiler veya kader, o milleti, önemli o anla sınar. Kader, insana özgü olduğu kadar milletlere de özgüdür. Vatan sahibi ve millet olmak, o an sınanmadaki başarı veya başarısızlığınızın sonucudur. Bulunduğunuz yer ve idealleriniz ile sınanma sayınız arasında doğrudan bir ilişki vardır. Bulunduğunuz yer ve idealleriniz büyükse, insanlık tarihinin önemli kırılmalarının tümünde sınanırsınız. İnsanlığa adanmış milletseniz eğer, sınanmanız yeryüzünün gidişatını etkiler.18 Mart 1915, Türk tarihinin en önemli sınanmasıdır. Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Çanakkale'nin, sadece Türkiye için değil, dünya için büyük bir önemi var. Winston Churchill diyor ki, "Tophaneli Hakkı'nın yaptığını dörtyüz yıldan beri hiç kimse yapamamıştır. Nusret Mayın Gemisinin bu kahraman subayı, bir gecede Çanakkale Boğazını mayınlamış, yenilmez addedilen İngiliz donanmasının üçte 1'ini kullanılmaz hale getirmiştir. Bu durum, savaşın süresini ikibuçuk yıl uzatmış ve sonuçta bizlere yenilgiyi tattırmıştır. Ayrıca, Çanakkale yenilgisi münasebetiyle bizim gücümüzden dünyada şüpheler başladı. Bangladeş, Hindistan, Pakistan gibi ülkeleri elimizden kaçırdık. Güneş batmayan imparatorluğun güneşi batmaya başladı." Büyük Roma İmparatoru Sezar'a ait olan "geldim, gördüm, yendim" sözü, Çanakkale'de, Churchill'in dilinde "geldim, gördüm, pes ettim"e dönüşmüş, savaş kaybından dolayı Churchill'in yargılanması esnasında "ben, Çanakkale'de Türklerle savaşmadım, Tanrıyla savaştım" sözü, insanlığa adanmış bir milleti tanımlar. Çanakkale'deki mezar taşları bize bu büyük zaferin sırrını anlatmaktadır. Birliğimiz ve dirliğimizi sağladığımızda nasıl destan yapılacağını gösterdik Çanakkale'de. Çanakkale Savaşı, genç nesillere millî şuur ve millet olma gururu aşılamada etkili bir unsurdur. Türkiye Cumhuriyetinin temellerinin de atıldığı yerdir Çanakkale Savaşı. Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Çanakkale Zaferi, artık, kuru hamasetin yapıldığı anma günlerini geride bırakmalıdır. Bu zafer, bir taraftan, milletimizin tarih sahnesinde varlığını sürdürme iradesini ortaya koyarken, diğer yandan, sonuçları itibariyle insanlık âlemine karşı barışı kurma ve sürdürme sorumluluğumuzu da pekiştirmektedir. Tarihin en dramatik ve en kanlı savaşlarını yaşayanlar, bugün barış içinde yaşamak ve birlikte hareket etmek üzere ortak irade ortaya koymaktadırlar. Bugün bu milletin Avrupa Birliği içinde yer alma isteği bu çerçevede değerlendirilmelidir. Şüphesiz, tarih, ders alındığında ve üzerinde kültür inşa edildiğinde anlamlanır. Bu, bütün insanlık için böyledir. Bu tür günleri anmak, bugün insanlığın ortak ideali haline gelmiş evrensel barış, kardeşlik ve paylaşıma vurgu yapma açısından önemli fırsatlar sunmaktadır. İrlanda'nın Loaghire Kasabasından Gelibolu'ya savaşmaya gelen bir gence yakılan ağıtın, İrlandalı bir müzik grubunun şarkısında yer aldığı gibi: "Sadece bir mektup vardı elimizde, ondan biliyorduk; Diyordu ki: 'Üzüntümüz derin, oğlunuz gözü pekti ve cesurdu' Annen ve ben seni Gelibolu'ya ölüme yolladığımızda daha sadece ondokuz yaşındaydın... Yanlış ülke için savaştın, yanlış amaç için savaştın, Ve bunun İrlanda'nın en büyük kaybı olduğunu söylerdi sık sık annen. Yabancı kıyılara savaşmaya gittiklerinde tüm tertemiz gençler, Bu büyük savaş onların evi oldu. Kanlarımız beraber ve birbirine aktı." Çanakkale Savaşımızdaki aziz şehitlerimizi şu sözlerle yâd ederek sözlerime son vermek istiyorum: "Tüllenen mağribi, akşamları, sarsam yarana... Yine bir şey yapabildim diyemem hatırana. Ey şehit oğlu şehit, isteme benden makber, Sana âğuşunu açmış duruyor Peygamber." Zaferimiz kutlu olsun! Hepinizi saygıyla selamlıyorum. (Alkışlar) --- **Kaynak gösterme:** Süleyman Gündüz (AK Parti, Sakarya). “Çanakkale zaferi münasebetiyle ilgili”. TBMM Genel Kurulu, 72. Birleşim tutanağı, 17 Mart 2005. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/suleyman-gunduz-22-2005-03-17-canakkale-zaferi-munasebetiyle-ilgili (erişim: 1 Kasım 2026). Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.