# Türkiye cumhuriyeti anayasasının bazı maddelerinin değişiklik yapılması hakkında (s.s.497)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem)
- **Konuşmacı:** Tacidar Seyhan (CHP, Adana)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 99. Birleşim
- **Tarih:** 2 Mayıs 2010
- **Gündem:** TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASASININ BAZI MADDELERİNİN DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA (S.S.497)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/tacidar-seyhan-23-2010-05-02-turkiye-cumhuriyeti-anayasasinin-bazi-maddelerinin-degisiklik-yapilmas

> Tacidar Seyhan (CHP), 2 Mayıs 2010 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 99. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASASININ BAZI MADDELERİNİN DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA (S.S.497)); konuşma 542 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

TACİDAR SEYHAN (Adana) – Sayın Başkan, değerli milletvekili arkadaşlarım; ilgili madde, Türkiye’yi biraz geriye götürüyor, biraz değil, epeyce geriye götürüyor. Zaten Anayasa’da, temel hak ve özgürlükleri belirleyen bir madde var. Siz, bu kanunla, aslında, kanunla yeni kısıtlama getiriyorsunuz temel hak ve özgürlüklere. Neyin kayıt altına alınacağı burada belirleniyor. Nerede belirlenecek? Kanunda.

Bakın şimdi: Kamu için zorunlu hâller yok mu arkadaşlar? Benim talebim olmasa da bazı özel bilgilerimi kamu belirlemek zorunda değil mi? Bu kanunda, bu Anayasa teklifinde, kamu için zorunlu hâller belirtilmemiş. Bir de kanuna bırakılırken bir temel çerçeve konulmamış, “Kişisel taleplerle belirlenir.” demesine rağmen konulmamış. Geçen konuşmamda da söylemiştim, böyle bir kanun, bu şekilde eğer sonuçlanırsa, geçerse, Anayasa değişikliği geçerse, eğer bu kanuna göre biri yasa çıkarıp “Etnisiteyi nüfus kâğıdına işleyeceğiz.” derse işlenir. Bu, Anayasa’ya aykırılık teşkil etmez. Böyle, sınırı çizilmemiş bir felaketi nasıl yasalaştırabilirsiniz?

Bakın, bütün mesele istismarda. Geçen, örnek vermiştim. Ergenekon davasında 21 kişi gözaltına alınıyor, serbest bırakılıyor. Bilgi edinme hakkından söz ediyor Sayın Adalet Bakanı burada ama o kişinin CD’sine ve kayıtlarına el konuluyor. 7 kişiye -o gün 3 demiştim, daha sonra araştırdım- “CD’niz kayıp.” ve “Bilgisayarınız bozuk.” diyorlar, iade etmiyorlar. Bu şu anlama gelir: Ya onunla oynadınız, o bilgilerle oynadınız, bunun anlaşılmasını istemiyorsunuz ya da bunlara el koyduğunuzda sorumluluk kabul etmiyorsunuz.

Değerli arkadaşlar, bakın, hep birlikte yasa çıkaralım ama zaten önümüzde korunmamız gereken bir dolu örnek var. Bakırköy Adliyesinde 3 hâkim için Adalet Bakanlığı bir dinleme emri çıkarıyor. Emirde ne istiyor biliyor musunuz? Üç yıl geriye dönük olarak arama kayıtlarının, yer, konum bilgilerinin ve mesajlarının bildirilmesini istiyor.

Arkadaşlar, mahkeme kararı olmadan, kimsenin yer, konum bilgileri saklanamaz. Adalet Bakanı hem saklanamadığını söylüyor hem de müfettişlerin yazmış olduğu yazıda üç yıl geriye dönük olarak bu bilgileri istiyor. Dolayısıyla, eğer uygulamada bir eksiklik varsa zaten temel hak ve özgürlüklere dokunmadan bunu düzeltmek mümkün. Ben istismarın olduğunu söylüyorum.

Bakın, Türkiye Büyük Millet Meclisinde de var. Hâlâ, Başkanlığa verilmesine rağmen, bugün sabahtan beri bulduğum doksan beş tane soru önergesine hiç cevap verilmemiş. Hani bilgi edinme hakkı? 2002’den bu yana sekiz yıl geçti değerli arkadaşlarım.

Başkanın tutumu hakkında söz alan arkadaşlarımız Mecliste telefonların yeniden açılmasını eleştirdiler. Sayın Başkan dedi ki: “Biz gelen talep üzerine açtık.”

Sayın Başkan, buraya bir IMSI catcher takıldı. Üç tane baz istasyonu demek, sadece çıkışı yok. Ben size iki ay önce mektup yazdım, “Yer, konum bilgilerini kayıt ediyorsunuz, buraya gelen yer, konum bilgileri dışında, kişinin IMEI numarasını kaydediyorsunuz. İstismar edilerek ortam dinlemesi yapılabilir, derhâl bunu genel kapamaya çevirin.” dedim, siz, Genel Sekreter Yardımcınızı bana göndermenize rağmen, onları ikna etmeme rağmen bunu kaldırmadınız. Ama bugün kaldırıyorsunuz. Bunu bana izah edemezsiniz. Eğer duyarlıysanız, o gün verildiği anda direkt kaldırmalıydınız. Milletvekillerinin giriş çıkış yaptığı yere yüksek düzeyde ses kayıt yapabilen mikrofonlar koydunuz. Siz, milletvekillerinin düşüncesini, duygusunu almadan kişisel haklarımıza aykırı uygulamayı yerine getirdiniz. Bundan sonra, anayasal değişiklikle, “Kanunda tanımlanır.” diyerek vatandaşa neyin yüklenebileceğini nereden bilelim değerli arkadaşlar? Siyasi istikrarın istismar kabiliyetine bırakılamaz Anayasa, onun sadece düşüncesine bırakılamaz.

Bakın, önümüzde zaman var. Cumhuriyet Halk Partisi size bir şeyle geliyor, diyor ki: “Seçim sonrasına bırakın.” Ne kadar var seçime? Bir yıl var. Bir yıl içerisinde…

MEHMET EMİN TUTAN (Bursa) – Niye?

TACİDAR SEYHAN (Devamla) – Arkadaşım “Niye?” dedi. Nedeni şu: Anayasa hep, bugüne kadar toplumsal mutabakatla yapılmışsa, mademki Adalet ve Kalkınma Partisi, istismar edilmeden, bu işin mutabakatla çözülmesini istiyorsa bu zamanı neden halka vermiyorsunuz?

---

**Kaynak gösterme:** Tacidar Seyhan (CHP, Adana). “Türkiye cumhuriyeti anayasasının bazı maddelerinin değişiklik yapılması hakkında (s.s.497)”. TBMM Genel Kurulu, 99. Birleşim tutanağı, 2 Mayıs 2010. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/tacidar-seyhan-23-2010-05-02-turkiye-cumhuriyeti-anayasasinin-bazi-maddelerinin-degisiklik-yapilmas (erişim: 29 Ekim 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
