# Türkiye istatistik kanununda değişiklik yapılması hakkında (s.s.281)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem)
- **Konuşmacı:** Tayfur Süner (CHP, Antalya)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 21. Birleşim
- **Tarih:** 25 Kasım 2008
- **Gündem:** TÜRKİYE İSTATİSTİK KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA (S.S.281)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/tayfur-suner-23-2008-11-25-turkiye-istatistik-kanununda-degisiklik-yapilmasi-hakkinda-s-s-281

> Tayfur Süner (CHP), 25 Kasım 2008 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 21. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: TÜRKİYE İSTATİSTİK KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA (S.S.281)); konuşma 1.223 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

CHP GRUBU ADINA TAYFUR SÜNER (Antalya) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Türkiye İstatistik Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı’nın 2’nci maddesi üzerine Cumhuriyet Halk Partisi adına söz aldım. Saygılar sunuyorum.

Bu tasarı, Seferihisar Sulh Ceza Mahkemesinin Anayasa Mahkemesine başvurması sonucunda iptal edilen İstatistik Kanunu’nun 8’inci, 13’üncü ve 54’üncü maddelerinin yeniden düzenlenmesi gerekçesiyle hazırlanmıştır.

Görüşmekte olduğumuz tasarının 2’nci maddesi ise, dış ticaret istatistiklerinde dolaylı tanınma ile gizlilik kapsamına giren verilerin ancak ilgilinin yazılı başvurusu hâlinde gizlilik hükümleri kapsamına alınacağına dair düzenlemeyi içermektedir.

AKP döneminde, ülkemizde, her konuda olduğu gibi, istatistik de yozlaştırılmaya başlanmıştır. Enflasyon, gayrisafi millî hasıla, millî gelir hesaplamaları, işsizlik gibi birçok veri gerçeği yansıtmamaktadır. İstatistikler ekonomide tüketiciden üreticiye, tasarruf edenden yatırım yapana, ticaret yapana kadar yol gösterir, araştırmacının ve uzmanın gelecekle ilgili tahminlerinde yardımcı olur, devletin borç yükünü hesaplamada, bütçe yapmada, reel faiz oranının hesabında gerekli bir araçtır. Bu Hükûmet döneminde istatistiklerde de hile başlamıştır. TÜİK ülkenin ekonomi, sosyal, demografi, kültür, çevre, bilim ve teknoloji alanları ile gerekli görülen diğer alanlardaki istatistikleri derlemek, değerlendirmek, analiz etmek, yayınlamak, resmî istatistik sonuçlarının bilimsel ve teknik çalışmalarını açıklamak, yapmakla görevli bilimsel ve teknik bir kurumdur. Ancak TÜİK kendi görevinden uzaklaşarak sürekli olarak istatistikleri saptırmakta, halkımızı aldatmaktadır.

Değerli milletvekilleri, AKP Hükûmetinin hesapladığı enflasyon rakamları gerçek enflasyon rakamı değildir. Türkiye’de gerçek enflasyon, elektriğe ve doğal gaza yapılan zamların gösterdiği rakamlardır. Çünkü enflasyon hesaplamasında kullanılan denekler sakattır. Hesaplamada kullanılan mal ve hizmetler halkın kullandığı temel maddeleri kapsamamaktadır.

Sayın milletvekilleri, AKP İktidarı enflasyonu hangi ürünlere göre hesaplıyor bir bakalım. Hortum, Antep fıstığı, leblebi, madlen çikolata, ruj, iç çamaşırı, cam, musluk, kilit, tül, perde gibi daha saymakla bitmez; dinamit, lastik eldiven, cam yünü, tuğla, elektrik sayacı, tencere, çöp sepeti, ampul, pil, tornavida, matkap ucu ve benzeri ürünler!

Yazın soba borusu ile patinaj zinciri, kışın da çalı süpürgesinin fiyatları ile enflasyon hesabı yapılamaz. Eğer yaparsanız gerçek enflasyon rakamlarını gizlemiş olursunuz. Az önce sıraladığım malzemeleri kim kullanmaktadır? Bunlar vatandaşın kullandığı temel tüketim maddeleri mi? Halk, her gün, beslenmesi için, lastik eldiven, kireç taşı, oto paspası mı yemektedir? Kamuda çalışan memura, asgari ücretliyle emeklilere yapılacak zam çalı süpürgesinin enflasyon rakamına göre mi yapılmaktadır? Bu hesaplama halkı aldatma değildir de nedir Sayın Bakan? Peki enflasyon hesaplamasında neler yoktur duymak ister misiniz? Peynir, zeytin, şeker, yumurta, çiçek yağı, zeytinyağı, makarna, helva, bal, reçel, kahve, ekmek; bütün bunların hiçbiri yoktur. Televizyon ekranlarından ve bu kürsüden atıp tutup enflasyon kabadayılığı yapacağınıza enflasyon hesabını temel tüketim maddeleriyle yapın da enflasyonun gerçek rakamını bir görelim. Siz halkı aldattığınızı zannediyorsunuz, siz halkla alay ediyorsunuz; halk hiçbir zaman aldanmaz ve aldatılamaz.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Türkiye’de AKP İktidarı, çalışanlar, esnaf ve çiftçiye büyümeden pay vermemektedir. Ayrıca, son iki yıldır büyüme oranı da düşmeye başlamıştır. AKP İktidarı, işçi ücretlerinde, memur zamlarında, çiftçiye destekte hep enflasyonu tartışmaya açmaktadır ama hangi enflasyonu; TÜİK’in açıkladığı sanal enflasyonu mu, yoksa gerçek enflasyon verilerini mi? Hem TÜİK’in açıkladığı enflasyona göre zamlar yanlış açıklanmaktadır hem de enflasyon dışında büyüme ve verimlilik artışından pay verilmemektedir. AKP Hükûmeti, 2009 enflasyon zammını da yanlış açıklamıştır. 2009 memur zammı yüzde 8,7 olarak ilan edilmiştir. Gerçekte ise ilk altı ayda yüzde 4 zam yapılacak, ikinci altı ayda ise bunun üzerine yüzde 4,5 zam yapılacaktır. Yani açıklanan yüzde 8,7 zam yalnızca yılın ikinci altı ayında verilecektir. Yüzde 4 altı ay, yüzde 8,7 altı ay olmak üzere verilen zammın ağırlıklı ortalaması 2009 yılı için yüzde 6,5’tur. AKP ise halkı ve memuru aldatmaktadır, 2009 yılı için “Yüzde 8,7 zam yaptık.” demektedir.

Verilere göre 2002 yılından 2007 sonuna kadar imalat sanayisinde yüzde 25 dolayında verimlilik artışı olmuştur. 2003 ile 2007 arasında fert başına millî gelir artışı ise yüzde 32 olarak gerçekleşmiştir. AKP Hükûmeti, memura verimlilik artışından da pay vermemiştir.

Yine Hükûmet, 2009 yılında yüzde 4,5 büyüme öngörmüştür. Şimdiye kadar olduğu gibi 2009 yılı için de memura büyümeden pay verilmeyecektir.

Öte yandan, halk, satın alma gücü düştüğü ve gırtlağına kadar borca girdiği için artık gıdasından kesmeye başlamıştır. Yerleşik halkın tüketim harcamalarında değişme oranı 2007 yılı son çeyreğinde yüzde 2,9 gerilemiştir. Bu çeyrekte yüzde 3,4 olan gayrisafi yurt içi hasıladaki büyümenin de altında kalmıştır. Gıda harcamalarında değişme ise aynı dönemde sıfıra yakındır.

Halkımız hayatını idame ettirmek için ödeme kapasitesinin üstünde borçlanmak zorunda kalmıştır. Bu da AKP İktidarının işine gelmiştir. Halkı borç içinde yaşatıp “istikrar” adı altında kendine muhtaç bırakan AKP, bu kez kendi tuzağına düşecek ve “Kriz bizi teğet geçti.” söyleminde bulunan Sayın Başbakana da en iyi cevap yerel seçimlerde sandıkta verilecektir.

Değerli milletvekilleri, TÜİK bir gecede 2006 yılı fert başına geliri 2 bin dolar artırmıştır. Türkiye'nin millî gelirini yine gecede yüzde 31,6 oranında artırmıştır. Bu artışın nedeni olarak da Birleşmiş Milletler Millî Muhasebe Sistemi’nden Avrupa Birliği Hesap Sistemi’ne geçilmesini göstermiştir. Bu sistemler arasında millî gelir açısından önemli bir büyüklük farkı yoktur. Başka bir ifadeyle Avrupa Hesap Sistemi’ne geçmekle rakamlarda önemli bir değişiklik olmaz.

TÜİK, millî gelir hesaplarını ön tahminle yapmaktadır. Bu ön tahminlerin üzerinde çalışıp, her yıl düzeltme yapıp kesinleşmesi gerekmektedir. Bu uygulamayı bütün dünya zamanında yapmaktadır. Oysa TÜİK 1993 yılından beri bunu yapmamıştır. Bu olay, AKP’nin iktidar olduğu 2002 yılından bugüne kadar da yapılmamıştır. Yani TÜİK görevini ihmal etmiş, yapması gereken düzeltmeleri yapmamıştır. Şimdi on beş yıllık düzeltmeyi birden yapmıştır, dolayısıyla millî gelir bir anda yükselmiştir.

Millî gelir hesabında yüzde 31,6 oranında fark çıkması, TÜİK’in millî gelir ve büyümede son on beş yılda hataları görmemiş olmasını ortaya koymaktadır. Bu durumda geçmiş verileri kullananlar yanlış projeksiyon yapmış olmaktadır. Yatırım hesapları da yanlış demektir, Hükûmetin ekonomik politikaları da yanlış bir temel üstünden yapılmış demektir. Yüksek oranlı bir düzeltme içte ve dışta güvensizlik yaratmaktadır. Böyle bir durumda AKP Hükûmetinin de kayıt dışı ekonomiyle mücadele etmediği veya etmek istemediği ortaya çıkmıştır. Düzeltmenin büyük kısmı kayıt dışı ekonomiden gelmektedir. Demek ki AKP Hükûmeti kayıt dışı ekonomiyi ya bilerek kontrol etmemiştir veya becerememiştir.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; AKP’nin, konut sayısını ve imalat sanayisinde iş yeri sayısını da bilmediği anlaşılmıştır. 13,9 milyon şeklinde gayrisafi yurt içi hasılaya girmiş olan konut sayısı, elektrik abone sayısı dikkate alınarak bir anda 19,2 milyona çıkarılmıştır. Türkiye’de elektrikte kaçak oranı yüksek olduğundan, bir evin birkaç tane abonesi veya birkaç evin tek abonesi olduğu için elektrik abone sayısı ortalaması konut sayısını sağlıklı vermemektedir. İmalat sanayisinde 10 veya daha fazla işçi çalıştıran iş yeri sayısı 11.300 iken bu rakam da 27.800’e yükseltilmiştir. Bu veriler gerçeği yansıtmamaktadır.

Sayın milletvekilleri, AKP Hükûmeti hepimizi yanıltmak istemektedir.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

TAYFUR SÜNER (Devamla) - Ülkemizin en önemli sorunlarından birisi olan işsizlik de giderek artış göstermektedir. Gerçek işsiz sayısı TÜİK’in hesapladığı işsiz sayısından daha fazladır. TÜİK’in iş gücü istatistiklerinde, kendi tarifiyle, iş arayıp işbaşı yapmaya hazır olanlar işsiz sayılmamaktadır. İş aramaktan umudu kırılmış ve bu nedenle artık iş aramaktan vazgeçmiş olanları da işsiz statüsüne koymamaktadır. Bunlarla birlikte yılda bir iki ay çalışıp on ay işsiz olan gizli işsizler de işsiz sayılmamaktadır. Son açıklanan verilere göre TÜİK yaklaşık 2,5 milyon kişiyi işsiz kabul etmektedir. Türkiye’de gerçek işsiz sayısı TÜİK’in “işsiz” dedikleri ile işsiz saymadığı ve gerçekte işsiz olanlarla birlikte 5 milyonu aşmaktadır. Bu durumda gerçek işsizlik oranı da yüzde 20’yi geçmektedir. Yani, Türkiye’de, gerçek anlamda, her 5 kişiden 1’i işsizdir.

Değerli arkadaşlar, hepimiz birbirimizi kandırmayalım, “Ülkemizde enflasyon aşağılarda seyrediyor, millî gelirimiz yükseldi, ekonomimiz çok iyi durumda.” söylemleri yerine dünyada yaşanan krizi de göz önüne alarak, acilen bir ekonomik program hazırlanarak halkın bir an önce bilgilendirilmesi sağlanmalı, bu programı da Meclisimizde tartışarak çok acil hayata geçirmeliyiz.

Zaten 2002 yılında düşük kur, yüksek faiz sistemiyle bir bomba gibi memleketin ortasına düştünüz. Özelleştirmeleri yaptınız. Özelleştirmeden 50 milyar dolar bu memlekete para girdi, 25 milyar dolar kâr transferi oldu.

---

**Kaynak gösterme:** Tayfur Süner (CHP, Antalya). “Türkiye istatistik kanununda değişiklik yapılması hakkında (s.s.281)”. TBMM Genel Kurulu, 21. Birleşim tutanağı, 25 Kasım 2008. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/tayfur-suner-23-2008-11-25-turkiye-istatistik-kanununda-degisiklik-yapilmasi-hakkinda-s-s-281 (erişim: 28 Ekim 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
