# Plan ve Bütçe Komisyonu toplantısındaki konuşma

- **Tür:** Komisyon konuşması (TBMM 28. Dönem)
- **Konuşmacı:** Ümit Özlale (Yeni Parti, İzmir)
- **Yer:** TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu
- **Tarih:** 11 Kasım 2026
- **Gündem:** Tutanak Metni
- **Tutanak (TBMM):** https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeKomisyonKonusmaTutanakDetay?tutanakId=92168
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/umit-ozlale-2026-11-11-tutanak-metni

> Ümit Özlale (Yeni Parti), 11 Kasım 2026 tarihinde TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu oturumunda konuştu (gündem: Tutanak Metni); konuşma 1.174 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

ÜMİT ÖZLALE (İzmir) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri, Sayın Bakan, Bakanlığımızın değerli bürokratları, kıymetli basın emekçileri; hepinizi saygıyla selamlıyorum.

Sunumun ana fikrini hemen tek bir slaytla özetleyebiliriz Sayın Bakan, bütçede faiz harcamaları reel olarak büyüyor, yüzde 15 daha fazla reel yani enflasyondan arındırdıktan sonra bile önümüzdeki sene faize daha fazla para vereceğiz ama ilkokulda yoksul çocuğa verilen aylık yardım ise maalesef bir günlük gıdaya yetmiyor. Bu sunumun esasında ana fikri, aklımızda kalacak en temel mesajı bu. Yani bu bütçeye o bakımdan bir "Aile Yılı bütçesi" demek çok kolay değil.

Şimdi, rakamları biraz daha detaylandıralım. 2027'de 3,975 trilyon lira bir faiz ödememiz var. Bu merkezî yönetim harcamasının yüzde 15'ine geliyor. Bu sizin Bakanlığınızın 6 katı. Tekrar söyleyeyim: Aile Yılı'nda olduğumuz 2027'de Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının 6 katı kadar bizler faize para vereceğiz. Yine, burada ne kadar büyük bir problem olduğuna dair başka bir örnek vereyim size. Faize bir ayda ödediğimiz para, yani bu ülkenin bütçesinden faize bir ayda ödediğimiz para Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının yoksulluk programının bütün bütçesine eşit. O yüzden bizler burada akşamüstü daha fazla ödenek ayrılması, Bakanlığınıza, yoksul ailelere, çocuklara, engellilere daha fazla ödenek ayrılması için önerge vereceğiz. Bu önergeyi Bakanlığınız fazlasıyla hak ediyor ama korkum odur ki tekrardan AK PARTİ ve Milliyetçi Hareket Partisi oylarıyla bizim Bakanlığınıza vereceğimiz harcama artışı reddedilecek.

CEVDET AKAY (Karabük) - Etmezler.

ÜMİT ÖZLALE (İzmir) - İnşallah.

Şimdi, baktığımız zaman, sizin çok önemli bir programınız var Sayın Bakan, o da Yoksullukla Mücadele ve Sosyal Yardımlaşma Programı, burada 3 Bakanlık yararlanıyor, sizin Bakanlığınız, Hazine ve Maliye Bakanlığı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. Maalesef adı Yoksullukla Mücadele ve Sosyal Yardımlaşma Programı olmasına rağmen yüzde 78'i sizin Bakanlığınız dışındaki 2 Bakanlığa gidiyor, Hazine ve Maliye ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. Görüyoruz ki, üzülerek görüyoruz ki, Bakanlığınızın payı reel olarak, enflasyondan arındırıldıktan sonra bu program içerisinde düşmüş. Tekrar söyleyeyim, burada çok büyük bir bütçe var. Bu bütçeyi siz Hazine ve Maliye Bakanlığı ve Çevre Bakanlığıyla beraber paylaşıyorsunuz ama reel olarak aldığınız pay 2027 bütçesinde maalesef azalmış. Bütçenize daha sıkı baktığımız zaman şunu görüyoruz: 2025 kesin hesabında -bugün onu da oylayacağız- Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının Yoksullukla Mücadele Programı'ndan yıl içinde düşürülen ödenek 10,2 milyar lira, yani böyle bir ödeneği düşürmüşsünüz ve başlangıç ödeneği sıfır lira olan -sizin Bakanlığınızın kesin hesabıdır- evlilik kredisine 7,67 milyar lira ekstradan harcama yapmışsınız. Yani 2025 yılında bu ülke yoksullukla mücadele ederken sizin programınızda 10,2 milyar lira harcanmadığı için o programdan düşülmüş. Bunun açıklamaya muhtaç olduğunu elbette siz de takdir edersiniz.

Bir başka nokta şu: Sert bir kış geçireceğiz. Bakın, burada birkaç tane istatistik var ve üzülerek görüyoruz ki Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı verdiği enerji desteğini azaltacak, en yoksul yüzde 20'deki kiracılardan yüzde 55'i evini ısıtamadığından bahsediyor. En yoksul yüzde 20 kömür ve odunla ısınıyor. 2024'ten 2027'ye kadar burada hem elektrik desteği alan hem de ısınma desteği alan hane sayısında ciddi anlamda bir düşme var. Yoksullukla mücadele ediyoruz, izlenen program çerçevesinde yoksulluk daha da artıyor fakat sizin Bakanlığınız başta olmak üzere verilen destekler giderek azalıyor.

Çocuklardan bahsedelim, siz benden daha hâkimsiniz bu konulara. Çocuklarda yoksulluk veya sosyal dışlanma riski yüzde 36,8. 3 çocuktan 1'i yoksulluk veya sosyal dışlanma riskiyle karşı karşıya. Eğer bir kiracı hanede yaşıyorsanız kira ve konut giderleri düştükten sonra 3,3 milyon çocuk daha yoksulluğun pençesine düşüyorlar. Bir başka şey de şu: Sizin daha fazla çocuk yapma projenize elbette itirazımız yok ama şuna da mutlaka dikkat etmeniz lazım: 4 ya da daha çok çocuklu hanelerde ağır veya çoklu yoksulluk yaşayan çocukların oranı yüzde 45,2. Tekrardan söyleyeyim: Nüfusumuzu artırmalıyız, genç nüfusumuzu artırmalıyız fakat -TÜİK verisidir bu- 4 ya da daha fazla çocuğu olan hanelerde çocukların yarısı çoklu yoksulluk yaşıyor. Bunlara sosyal yardımları artırmadan nüfusu artırmak demek bu çocukları doğar doğmaz yoksulluğun içine bırakmak demek. Yoksul çocuk sayısı azalmıyor ama yardım alan çocuk sayısı ya azalıyor ya azaltılıyor. Tekrardan -sizin 2025 Faaliyet Raporu ve TÜİK'in istatistiklerle çocuk rakamlarıdır efendim bunlar- 2024 yılında şartlı nakit transferi alan çocuk sayısı 3,31 milyonmuş yani inanılır gibi değil, 2027'de hedefiniz, kendi hedefiniz 2,34 milyon çocuk. Neden hedefi düşürüyorsunuz? Şartlı nakit transferi alan çocuk sayısı bundan üç sene önce 3,31 milyonken devamlı bunu düşürmüşsünüz.

AİLE VE SOSYAL HİZMETLER BAKANI MAHİNUR ÖZDEMİR GÖKTAŞ - Çocuk oranında düşüş var.

ÜMİT ÖZLALE (İzmir) - Yoksul çocuk sayısında düşüş olduğu için mi?

AİLE VE SOSYAL HİZMETLER BAKANI MAHİNUR ÖZDEMİR GÖKTAŞ - Çünkü genel olarak çocuk sayısında düşüş var, genel olarak.

AHMET VEHBİ BAKIRLIOĞLU (Manisa) - Bu kadar trajik olamaz ya, bu kadar trajik değildir, bir, iki yılda bu kadar düşmez.

ÜMİT ÖZLALE (İzmir) - Peki, neden 1 milyon çocuk şartlı nakit desteği almaktan mahrum bırakılıyor?

Kız çocuklarına bakalım, Sayın Bakan, bu konudaki hassasiyetinizi biliyoruz. 1,68 milyondan 500 bin kız çocuğu üç sene içerisinde şartlı nakit transferi almamış. Bu sadece "Çünkü çocuk sayısı düşüyor." diye açıklanamaz. Çocuk sayısı düşüyorsa daha fazla çocuğa verin, yani siz burada düşürmeyin bütçeyi. Devam edelim, kız çocuğu için, yardım olan kız çocuklarının okula devam hedefini 2027'de yüzde 95'ten 90'a düşürmüşsünüz. Neden hedefinizi düşürüyorsunuz? Neden biz kız çocuklarının, yardım alan kız çocuklarının okula devam hedefini yüzde 100'e varan bir oranda hedeflemezken 95'ten 90'a düşürüyoruz bunu?

AİLE VE SOSYAL HİZMETLER BAKANI MAHİNUR ÖZDEMİR GÖKTAŞ - Çünkü gelir bağlantılı.

ÜMİT ÖZLALE (İzmir) - Yapmayınız Sayın Bakanım, yardım alan kız çocuklarının okula devam hedefi 2026'da 95, 2027'de yüzde 90; bu hedefi düşürmeyin. Yani bu kız çocuklarının yüzde 100'ünü hedeflememiz gerekirken siz hedef düşürüyorsunuz. İlköğretimdeki yoksul çocuğa verilen aylık yardım, bakınız şartlı nakit transferleri, ilköğretimdeki bir erkek çocuk ayda 270 lira alıyor, kız çocuk 300 lira alıyor. TÜRK-İŞ'in Ekim 2026 verileri, bir kişinin tek bir günlük gıda harcaması 317 lira. Yani bir kişinin tek bir günlük gıda harcamasını siz bir çocuğa bir ay için veriyorsunuz, 3 tane, 4 tane gofret parasıdır bu. Devam edelim, bu sefer de size sağlık kontrolü şartıyla şartlı sağlık yardımına bakalım. Şimdi, yoksul bir çocuğa şartlı sağlık yardımı ayda 350 lira. Bunun için gelir testi gerekiyor, sağlık kontrolü gerekiyor ve yani beş yıl boyunca ayda 350 lira olmak kaydıyla 21 bin lira veriyorsunuz ama 3'üncü çocuğa doğum yardımı için tam 300 bin lira veriyorsunuz, bunun 15 katı. Oysa, biraz önce size bir istatistik gösterdik, 4 veya daha fazla çocuğu olan hanelerde çocukların yarısı 45,7'si zaten yoksullukla mücadele ediyor. Dolayısıyla, burada bakıyorsunuz, gelir testi arıyorsunuz, sağlık kontrolü arıyorsunuz, ayda 350 lira sağlık yardımı yapıyorsunuz. Öte yandan, 2 çocuğa bir 3'üncü çocuk yapmak isteyen aileye de bunun 15 katı kadar destek veriyorsunuz. Ben burada bir hakkaniyet ilkesi görmüyorum açıkçası Sayın Bakanım.

Bir de son olarak bugünkü sunumunuzu dinledim ama kaçırdım, sizler vatandaşlık maaşı üzerinde çalışıyordunuz. Geçen sene burada bahsetmiştiniz, Türkiye Aile Destek Programı sona erdikten sonra Cumhurbaşkanı Yardımcımız Sayın Yılmaz da "Pilot uygulamasını birkaç ilde başlatacağız." dedi. Ben sizin bütçenizde bunu kaçırdım ama eğer varsa, bu konuda bizi bilgilendirebilirseniz sevinirim.

Son olarak, konuşmamı bitirirken Bekar Anneler Derneği; burada, çok örgütlü bir dernek, çocuğunu tek başına yetiştirmek zorunda kalan bir dernek, sizden bir randevu isterler. 17 Kasımda Tek Ebeveynli Aileler Sempozyumu var uluslararası, küresel ölçekte, oraya da katılıyorlar, ülkeyi temsil edecekler. Onlardan önce sizlerle konuşup size projelerini aktarabilirlerse ve sizden beklentilerini anlatabilirlerse çok memnun olacaklar diyorum.

Hepinizi saygıyla, sevgiyle selamlıyorum.

---

**Kaynak gösterme:** Ümit Özlale (Yeni Parti, İzmir). “Plan ve Bütçe Komisyonu toplantısındaki konuşma”. TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu tutanağı, 11 Kasım 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/umit-ozlale-2026-11-11-tutanak-metni (erişim: 11 Kasım 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeKomisyonKonusmaTutanakDetay?tutanakId=92168

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
