# Çevre kanununda değişiklik yapılması kanunu (s.s 871)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Yahya Baş (AK Parti, İstanbul)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 93. Birleşim
- **Tarih:** 25 Nisan 2006
- **Gündem:** ÇEVRE KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI KANUNU (S.S 871)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/yahya-bas-22-2006-04-25-cevre-kanununda-degisiklik-yapilmasi-kanunu-s-s-871

> Yahya Baş (AK Parti), 25 Nisan 2006 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 93. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: ÇEVRE KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI KANUNU (S.S 871)); konuşma 704 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

YAHYA BAŞ (İstanbul) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; görüşülmekte olan 871 sıra sayılı Çevre Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun üzerinde şahsım adına söz almış bulunmaktayım; Yüce Heyetinizi saygıyla selamlıyorum.

Dünyamızda endüstri ve teknoloji alanında meydana gelen hızlı gelişmeler ve buna bağlı hızlı kentleşme sonucu doğal dengelerin bozulması, doğal kaynakların yok edilmesi, canlıların yaşamını tehdit eden boyutlara varan çeşitli çevre sorunları ortaya çıkmaktadır.

Son yıllarda dünyanın çeşitli bölgelerinde, özellikle de ülkemizde ortaya çıkan çevre faciaları hepimizi derinden yaralamaktadır. Bu tür olumsuzlukların önüne geçebilmek için yasal düzenlemelerin de kifayetsiz olduğu, günün şartlarına cevap veremediği hepimizin malumudur.

Çevrenin korunması ve iyileştirilmesi amacına yönelik ilk yasal düzenleme, 1983 tarihinde, 2872 sayılı Çevre Kanunudur; ancak, Çevre Kanunu yürürlüğe girdiğinden bugüne kadar geçen yirmi yılı aşkın sürede ülkemizde ve dünyada hızlı değişim ve gelişmeler yaşanmıştır. Çevrenin daha iyi ve etkin korunabilmesi için adı geçen Çevre Kanununda bazı değişikliklerin yapılması da zarurî hale gelmiştir.

1995 yılından bu yana hazırlanan birçok değişiklik çalışmaları, üç kez Türkiye Büyük Millet Meclisine sevk edildiği halde, kanunlaşamadan kadük olmuştur. Birçok kanunî düzenlemelerde olduğu gibi, Çevre Kanununda da değişiklik yapılması 22 nci Dönem Parlamentosuna nasip olmuştur. Zira, geçmiş dönemlerde bir türlü çözülemeyen, sürekli ertelenerek üst üste yığılmış birçok soruna çözüm getiren kanunî düzenlemeler AK Parti Hükümetince ve dolayısıyla, 22 nci Dönem Parlamentosunca gerçekleştirilmiştir.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; görüşülmekte olan Çevre Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı, 22 nci Dönem başında tekrar Türkiye Büyük Millet Meclisine sevk edilmiş, 24 Haziran 2004 tarihinden itibaren de komisyonlarda görüşülmeye başlanmıştır. Tasarının güncel ihtiyaçlara cevap verecek duruma gelmesi için alt komisyona alınmış ve iki kere alt komisyonda görüşülmüştür. İkinci yasama yılında kurulan ilk alt komisyonda görüşüldükten sonra, üçüncü yasama yılında tekrar alt komisyonda görüşülmüş ve esas komisyona rapor haline getirilerek gönderilmiştir.

Benden önce konuşan, değerli CHP sözcüsü Sayın Boztaş'ın söylediği gibi, sadece alelusul, alelacele getirilmiş bir kanun tasarısı değildir. Kendisi, bizimle alt komisyonda çalışmış arkadaşımızdır. Orada, bu tasarıların yapılışında emeği geçen birçok arkadaşlarımız gibi onun da emeği geçmiştir. Ancak, ne yazık ki, alışılagelmiş usul üzre, sürekli "hiç görüşülememiş, alelacele getirilmiş, üzerinde görüş beyan etme fırsatımız olmamış" sözleri devam etmektedir. Oysa, Sayın Bakanımın da az önceki konuşmasında belirttiği gibi, gerek alt komisyonda gerek esas komisyonda, ülkemizdeki bütün bu konuya ilgi duyan sivil toplum kuruluşlarınca ve birçok uzmanlarımız arasından katılan, destekleyen ve bu çalışmalara katkıda bulunan insanlarca çok büyük gayretler gösterilmiş, günlerce oturumlar yapılmış ve yasa, bugünkü güncel haline getirilmiştir.

Değerli milletvekilleri, çevre kirliliğine yol açan en önemli etkenlerin başında, endüstri ve sanayi atıklarının oluşturduğu kirlilik ile evsel atıkların oluşturduğu kirlilik gelmektedir. Sürdürülebilir kalkınmayı esas alan bir anlayışla hazırlanan bu tasarıda, çevre kirliliğine yol açan işletmelerle ilgili çeşitli düzenlemeler getirilmektedir. Gerekli işletme izinlerinin alınmasından arıtma tesislerinin yapımına ve atıkların bertarafına kadar çeşitli çözüm yolları öngörülmüştür.

Sanayileşme ve kalkınma, hiç şüphesiz, insanların yaşam düzeylerini yükseltmektedir. Ancak, insan sağlığını tehdit eden her türlü sanayileşme, tüm canlıların yok olmasına ve sağlıksız nesillerin yetişmesine yol açacaktır. Unutmayalım ki, bu dünya, bize, atalarımızdan miras değil, çocuklarımızın emanetidir. Bu emaneti sahiplerine sağlıklı bir şekilde teslim etmek de, bizim aslî görevimizdir. Görüşülmekte olan bu yasanın tek amacı da, çevreyi sürdürülebilir bir şekilde korumak ve daha sonraki nesillere temiz ve sağlıklı bir gelecek bırakmaktır.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; sanayileşmenin getirdiği bir diğer önemli sonuç da, hızlı kentleşme olgusudur. Ülkemizde, özellikle büyük şehirlerin çevresinde oluşan gelişme ve sanayileşme sonucu, bu bölgelerde kentleşme hızlı bir şekilde artmakta ve yıllardır oluşan çarpık yerleşim sonucu, altyapı yetersizliğinden oluşan çarpık yerleşim sonucu, büyük çevre sorunları ortaya çıkmaktadır. Belediyelerin arıtma tesislerini yapmamaları sonucu, derelerimiz, akarsularımız, denizlerimiz kirlenmekte, dolayısıyla, buralardan yararlanma imkânımız da gittikçe azalmaktadır.

Kirli ve kontrolsüz yakıt kullanımı sonucu, hava kirliliği de tahammül edilemez seviyelere gelmiştir. İşte, bu yasada, sözü edilen çözümlerin sağlanması için gerekli düzenlemeler yapılmış, belediyelerimizin arıtma tesisleri yapmaları için kademeli süreler verilerek, çözüm üretilmiştir.

Yine bu yasada, çevre konusunda toplumsal katılımın azamî düzeyde tutulmasına, bir yandan tüm kesimlerin çevre konusunda eğitilmesini sağlamaya yönelik hükümlere yer verilerek, diğer yandan da, çevre konusunda bilinçlendirilen bu kesimlerin çevreye yönelik kararlara katılımını da sağlamaya ilişkin düzenlemeler yapılmıştır. Çevre gönüllüsü uygulamasıyla da, katılım ve denetim, devlet-vatandaş işbirliği olgusunu hayata geçirmiştir.

2872 sayılı Çevre Kanununda yapılmakta olan bu değişikliklerle, kronikleşen çevre sorunlarımızın bir bir çözüleceğine inanıyorum. Bu yasanın hazırlanmasında emeği geçen bütün komisyon arkadaşlarıma ve bütün katılımcılara, özellikle değerli bürokratlarımıza teşekkür ediyor, Yüce Heyetinizi saygıyla selamlıyorum. (AK Parti sıralarından alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** Yahya Baş (AK Parti, İstanbul). “Çevre kanununda değişiklik yapılması kanunu (s.s 871)”. TBMM Genel Kurulu, 93. Birleşim tutanağı, 25 Nisan 2006. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/yahya-bas-22-2006-04-25-cevre-kanununda-degisiklik-yapilmasi-kanunu-s-s-871 (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.