# Kamu finasmanı ve borç yönetiminin düzenlenmesi hakkında kanun ile bazı kanun ve kanun hükmünde kararnamelerinde değişiklik yapılması hakkında (key) (s.s.237) - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem) - **Konuşmacı:** Yahya Doğan (AK Parti, Gümüşhane) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 130. Birleşim - **Tarih:** 15 Temmuz 2008 - **Gündem:** KAMU FİNASMANI VE BORÇ YÖNETİMİNİN DÜZENLENMESİ HAKKINDA KANUN İLE BAZI KANUN VE KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMELERİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA (KEY) (S.S.237) - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/yahya-dogan-23-2008-07-15-kamu-finasmani-ve-borc-yonetiminin-duzenlenmesi-hakkinda-kanun-ile-baz > Yahya Doğan (AK Parti), 15 Temmuz 2008 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 130. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: KAMU FİNASMANI VE BORÇ YÖNETİMİNİN DÜZENLENMESİ HAKKINDA KANUN İLE BAZI KANUN VE KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMELERİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA (KEY) (S.S.237)); konuşma 834 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) YAHYA DOĞAN (Gümüşhane) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; sözlerime başlamadan önce, maalesef, geçen hafta şehit olan 3 polis evladımıza ve 13 Temmuz günü şehit düşen jandarma astsubay başçavuşumuza ve komando erimize Cenabı Allah’tan rahmet, kederli ailelerine başsağlığı dilerim. Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; hepinizi saygıyla selamlıyorum. Görüşülmekte olan 4749 sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı, ülkemizin ekonomi politikası uygulamalarında önemli görevleri üstlenmiş ve üstlenmekte olan Hazine Müsteşarlığımızın faaliyetlerini daha iyi bir şekilde yerine getirmesini hedeflemektedir. 4749 sayılı Kanun 2002 yılında yürürlüğe girmesinden itibaren uygulamadan kaynaklanan zaruri değişiklikleri içermekte ve bu kapsamda kamu finansmanının daha sağlıklı yapılmasını sağlayacak eksiklikleri tamamlamaktadır. Tasarı ile genel olarak 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile getirilen düzenlemelere paralellik getirilmekte ve borç yönetiminin etkinliğinin artırılabilmesini teminen gerekli olan hukuki eş güdüm sağlanarak kurumsal ve idari koordinasyon iyileştirilmektedir. 4749 sayılı Kanun’un 11’inci maddesinin dördüncü fıkrasında yapılan değişiklik ile Müsteşarlığın garantörlüğünde ve/veya ikrazen finansman talebinde bulunan kuruluşlar ile hibe sağlanan kuruluşların gerçek finansal durumunun ve kuruluşlara sağlanan kredilerin geri ödenebilmesi kabiliyetinin doğru tespit edilebilmesi ve dolayısıyla mali disiplininin sağlanabilmesini teminen bu işlemlere taraf olan -Kanun’un 2’nci maddesinde yer alan- kuruluşlardan her türlü bilgi ve belge istemeye Müsteşarlığın yetkili olduğu hususunda düzenleme yapılmaktadır. Kamu hazinedarlığına ilişkin olarak yapılan yeni düzenlemeyle Avrupa Birliği müktesebatına uyum sağlanması hususu da göz önünde tutulmuştur. Kanundaki bir diğer değişiklikle kanunun ilgili maddelerinde belirtilen yükümlülüklerin yerine getirilmediğinin Müsteşarlıkça saptanması hâlinde Müsteşarlığın idari para cezası uygulamaya yetkili olduğu düzenlenmektedir. Öte yandan, bir diğer düzenlemeyle hâlihazırda faaliyet gösteren borç ve risk yönetim komitesinin yasal altyapısı oluşturulmaktadır. Hazinenin temel işlevi olan varlık ve yükümlülük yönetimi uluslararası standartlara uygun hâle getirilmektedir. Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; bu KEY ödemeleri konusunda değerli konuşmacılar bir hayli hususa değindiler, izninizle ben de bu konuda bir şeyler söylemek istiyorum. Bu konut edindirme yardımına ilişkin olarak çok kısa teknik bilgi vermek istiyorum ancak bir temel yanılgı var, onu öncelikle düzelteyim. Bu fon, çalışanların, işçi ve memurların, ücretlilerin, emeklilerin maaşlarından kesilerek oluşturulmuş, biriktirilmiş bir fon değildir. Bu konut edindirme yardımı hesapları mülga 3320 sayılı Memurlar ve İşçiler ile Bunların Emeklilerine Konut Edindirme Yardımı Yapılması Hakkında Kanun uyarınca Emlak Bankası Anonim Şirketinde oluşturulmuş ve 1 Ocak 1987 tarihinde uygulanmasına başlanmıştır. Bu yardımdan devlet memurları ile 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu’na tabi 10 ve üzerinde işçi çalıştıran iş yerlerinde çalışan işçilerin yararlandırılması amaçlanmıştır. Temel amaç, konutu bulunmayan düşük gelirlilere bir katkıda bulunmak idi. Konut edindirme yardımına ilişkin esaslar, 3320 sayılı Kanun ile belirlinmiş olup, anılan Kanun uyarınca KEY tutarları hak sahipleri adına ilgili kurumlar ve işverenlerce tahakkuk ettirilecek, Türkiye Emlak Kredi Bankasına ait Toplu Konut ve Kamu Ortaklığı İdaresi Başkanlığı adına açılacak Devlet Memurları ve Emeklileri Konut Edindirme Yardımı Hesabına ödenmiştir. Toplanan paraların devlet tahvili, hazine bonosu veya gelir ortaklığı senedine yatırılması suretiyle nemalandırılabileceği ve söz konusu hesaplarda toplanan paraların bakiyesinin altı ay vadeli mevduata uygulanan oranlarda faiz tahakkuk ettirileceği hükme bağlanmış idi. Biraz önce değindiğim gibi, söz konusu hesaplar için memur ve işçilerden, onların maaşlarından herhangi bir kesinti yapılmamıştır. Biriken tutarlar, onlar adına işverenleri tarafından yatırılan miktarlardır. Yaklaşık dokuz yıl süren bu KEY ödemeleri, 11/11/1995 tarih ve 4130 sayılı Kanun ile son bulmuştur. Uygulamada KEY hak sahiplerine ilişkin kimlik ve yatırılan yardım tutarlarını içeren bilgilerin derlenemediği ve bankaya ulaştırılamadığı görülmüş, konunun çözüme kavuşturulabilmesi için KEY hesaplarının tasfiyesine ilişkin 29 Aralık 1999 tarih ve 588 sayılı Kanun Hükmünde Kararname yürürlüğe konulmuştur ve anılan Kanun Hükmünde Kararname de 3320 sayılı Kanun ile yürürlükten kaldırılmıştır. KEY hak sahipleri, adlarına yatırılan konut edindirme yardımı ve nemaları karşılığında Emlak Gayrimenkul Yatırım Ortaklığının hissedarı durumuna gelmişlerdir. Hak sahiplerine hisse devrinin gerçekleşmesine kadar geçecek süre içinde bu hisselerin mali ve yönetimsel haklarının temsilcisi TOKİ olarak belirlenmiştir. 588 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin uygulanmasına ilişkin esasları belirleyen 2000/575 sayılı Karar ile KEY hesaplarının tahakkuk ettirilmesi ve ilgili bankaya devretmekle görevli kurum ve kuruluşlar, hak sahipleri adına yapılan yardım tutarları ve emekli sigorta sicil numaralarının yer aldığı listeleri Emlak Bankası Anonim Şirketi Genel Müdürlüğüne iletmekle görevlendirilmiştir. Değerli milletvekilleri, sürenin kısalığı dolayısıyla ve teknik detaylara girince tamamını anlatamayacağım için şunu söylemek istiyorum: Maalesef devletin kayıtları o dönemlerde düzenli tutulmamıştır. Bu paralar kısmen toplanmış, kısmen toplanamamış, bazı kuruluşlar yatırmış -bunların içerisinde KİT’ler de vardır, özel kuruluşlar da vardır- sonuçta içinden çıkılmaz bir hâle gelinmiş ve neticede bu Kanun kaldırılmıştır. Aradan uzunca bir zaman geçmiş, konuyla ilgilenilmemiş, bu arada siyasi yapılanmada birtakım değişiklikler olmuş, kısacası konu gündemden düşmüştür. Biraz önce, çok değerli bir arkadaşımızın “Altı aydır iktidardaydınız, neden bunu yapmadınız?” sitemini pek anlamlı bulmuyorum. Yeri gelmişken şunu söyleyeyim: Türkiye Cumhuriyeti devleti, bırakınız kendi vatandaşlarına, dışarıdakilere Osmanlının borçlarını dahi taksitlerle de, az az da olsa ödemiştir ve bu paralar da son kuruşuna kadar ödenecektir. Doğru hesaplamalar yapılabilmesi için gecikmeler olmuştur. İlk başlarda 1,5 milyon denilmiştir, 300 milyon, 400 milyon denilmiştir ama işin içerisine girince görülmüştür ki 8,5 milyon hak sahibi ve 3 katrilyona yakın, 3 milyar YTL’ye yakın bir meblağ tutmuştur. Dolayısıyla her türlü politik mülahazanın dışında bunu söylüyorum, Hükûmete gerçekten teşekkür edilmesi gerekiyor. Neredeyse “olmayan” hükmündeki bir parayı, şu zor şartlarda hak sahiplerine ödemek için sizin değerli katkılarınıza ihtiyaç vardır. (Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı) --- **Kaynak gösterme:** Yahya Doğan (AK Parti, Gümüşhane). “Kamu finasmanı ve borç yönetiminin düzenlenmesi hakkında kanun ile bazı kanun ve kanun hükmünde kararnamelerinde değişiklik yapılması hakkında (key) (s.s.237)”. TBMM Genel Kurulu, 130. Birleşim tutanağı, 15 Temmuz 2008. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/yahya-dogan-23-2008-07-15-kamu-finasmani-ve-borc-yonetiminin-duzenlenmesi-hakkinda-kanun-ile-baz (erişim: 29 Ekim 2026). Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.