# Tarım ürünleri lisanslı depoculuk kanun tasarı (s.s. 701) - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem) - **Konuşmacı:** Yaşar Tüzün (CHP, Bilecik) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 56. Birleşim - **Tarih:** 9 Şubat 2005 - **Gündem:** TARIM ÜRÜNLERİ LİSANSLI DEPOCULUK KANUN TASARI (S.S. 701) - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/yasar-tuzun-22-2005-02-09-tarim-urunleri-lisansli-depoculuk-kanun-tasari-s-s-701 > Yaşar Tüzün (CHP), 9 Şubat 2005 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 56. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: TARIM ÜRÜNLERİ LİSANSLI DEPOCULUK KANUN TASARI (S.S. 701)); konuşma 919 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) CHP GRUBU ADINA YAŞAR TÜZÜN (Bilecik) - Sayın Başkan, sevgili milletvekili arkadaşlarım; görüşmekte olduğumuz Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanunu Tasarısının 20 nci maddesi üzerinde, Cumhuriyet Halk Partisi Grubu ve şahsım adına söz almış bulunuyorum; Yüce Heyetinizi de saygıyla selamlıyorum. Değerli arkadaşlar, komisyonlarda görüşülerek Meclisin gündemine gelen bu kanun tasarısının özüne baktığımızda, hakikaten, gerekli olan, yerinde bir kanun tasarısı olduğunu düşünüyoruz; ancak, mevcut haliyle, köylümüzün, çiftçimizin ihtiyacına cevap vereceğini ve sorunları da çözeceğini düşünmüyorum. Türk köylüsünün, Türk çiftçisinin durumu ortada, gerçekten her biri kan ağlıyor. Üretim maliyetleri oldukça yüksek. Akaryakıta sadece bu dönemde yüzde 40'a yakın zam gelmiş, gübreye ise yüzde 30 ve yüzde 40 oranlarında zam yapılmıştır. Tarım ilacı fiyatları almış başını gidiyor. Bunun yanında, ürettiğimiz malın değeri aynı. Traktörüne mazotu borçla alıyor, tarlaya atacağı tohumu borçla alıyor. Gübre veresiye, ilaç veresiye; tarım kredi kooperatiflerine sonuna kadar borç, bankalara borç; çiftçimiz, bunu nasıl kapatacağını da kara kara düşünmektedir. Köylümüz, çiftçimiz mahsulünü bırakın depolamayı, yani ürünü hasattan evvel tarlada satıyor, ekmeden önce avans alıyor. Gerçekten, çiftçimizin durumu içler acısı. Bu durumu dile getirmek istediklerinde de, yetkililer tarafından azarlanıyorlar. Değerli arkadaşlar, Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanunu Tasarısı, düşünce olarak güzel; ancak, bu kanun tasarısı kime yarayacak merak ediyorum; çiftçiye mi, köylüye mi; kime yarayacaktır?! Bence, bu kanun tasarısı, çiftçinin üzerinden para kazanan toptancıya, komisyoncuya yarayacak. Zaten, onların, aldıkları ürünün cinsine göre depoları mevcut; depolarında bu ürünleri muhafaza edebiliyorlar, gerektiğinde mallarını piyasaya sürüp istedikleri gibi değerlendirebiliyorlar. O halde, bu kanun tasarısı sorunları çözmeyecek, çiftçinin işine yaramayacak diye düşünüyorum. Değerli arkadaşlar, ülkemizin tarım politikası var mı, ihracat politikası var mı, tüketim ihtiyaçları belirlenmiş mi; ona göre de ekim yaptırılmış mı?! Geçen yıla bakıyoruz, soğanın kilosu 1 000 000 liraya yakın; bu yıl ise soğanın kilosu 150 000-200 000 lira arasında değişiyor. Bunu üretecek çiftçi nasıl depolayacak?! İhtiyacına göre ekim yaptırılıp ona göre sübvanse edilmesi gerekir; çiftçinin de yüzünü güldürmemiz gerekir. Çiftçinin yüzü böyle gülmezse, depolama da hiçbir şekilde çözüm olamaz. Depolara koyduğumuz mahsule ürün senedi getirelim, bunlar, bankalarda, piyasada işlem görsün diyoruz; tarım ürünleri piyasasında bir istikrar yok ki. Bu sene 1 000 000 liraya yediğimiz bir ürünü, seneye 100 000 liraya yiyoruz veya tersi olabiliyor. Böyle istikrarsız bir ortamda, ürün senedi nasıl işlem görecektir?! Değerli arkadaşlar, benim memleketim, seçim bölgem Bilecik İlinde, çiftçilerimiz, alışverişlerinde, hasat zamanında ödemek üzere, borçlanıyorlar; yani, depolamaya hiç fırsat kalmıyor. Yine, son yıllarda, Bilecik İlinde, kapalı ve açık alanda aşılı fide üretimi yapılmaktadır; aşılı fide üretiminde, Antalya'dan sonra ikinci sırada yer almaktadır. Aşılı fide üretimiyle ilgili kapalı alanlar, destekleme projeleriyle hayata geçirilmelidir. Yine, Osmaneli İlçemizde, meyveciliğin desteklenmesi için buzhanelere ihtiyaç vardır. Yine, Bilecik Merkez, Söğüt, Küre, Gölpazarı ve köylerinde, dünyanın -tekrar söylüyorum arkadaşlar- dünyanın en iyi kirazı olan napolyon kirazı yetiştirilmektedir. Bu kirazın, toplamadan hemen sonra soğutulması gerekmektedir. Bununla ilgili önsoğutma tesislerine de ilimizde ciddî anlamda ihtiyaç vardır. Yine, Bilecik İlinin Pazaryeri İlçesinde çilek ve ahududu yetişmektedir. Bunlarla ilgili şoklama tesislerine de ilimizde ihtiyaç vardır. İlimizin Çaltı Beldesinde, Antalya'dan sonra, kaliteli ve oldukça fazla domates üreticiliği yapılmaktadır. Burada da, tasnifleme, paketleme ve ambalaj sorunu yaşamaktadırlar. Değerli arkadaşlar, bu tesislerin de hayata geçirilmesi için, kooperatifler bünyesinde, üretici birlikleri bünyesinde, tarımsal amaçlı kalkınma kooperatifleri bünyesinde, çiftçilerimizin devlet tarafından, hükümet tarafından desteklenerek bu projelerin hayata geçirilmesi gerekmektedir. Değerli arkadaşlar, bu sorunlar çözülmediği müddetçe, çiftçinin nakit para ihtiyacı karşılanmadığı müddetçe, halledilmediği müddetçe hiçbir yere varamayız. "Bir depolama yaparken, aynı cinsten ürün, lisanslı depo işleticisi tarafından, aynı bitki türü, ürünün sınıf ve derecesinden diğer tarım ürünleriyle karıştırılabilir" denilmektedir. Bu da, son derece yanlış bir uygulamadır. Örneğin buğday; 30 çeşit buğday üretilmektedir, makarnalık buğday ayrı, ekmeklik buğday ayrıdır. Bunu, depocu birleştirir diyorsunuz. Bu buğdaylar birleştirilirse, yemlik buğday olarak işlem görür, bu da, fiyatın üçte 1 oranında düşük olmasına sebep olur; bu da, çiftçimizin zararı anlamına gelir. Değerli arkadaşlar, bu örnekleri çeşitlendirebiliriz, çoğaltabiliriz, bir örnek de fasulyeden verebiliriz. Ayşekadın fasulye ile boncuk fasulye aynı depoda birleştirilerek depolanamaz; çünkü, bu fasulyelerin pişirilişi farklı, lezzeti farklı, kaynaması farklı; dolayısıyla, aynı depoda saklanamaz. Hububatta da, bakliyatta da aynı şeyler söz konusudur. Değerli arkadaşlar, yine "doğacak fiyat farkları, lisanslı depo işletmecisinin düzenlemesiyle, borsanın da görüşü alınarak Bakanlar Kurulunca onaylanır" denilmektedir; bu da, tamamen yanlış bir uygulamadır. Lisanslı işletmeciler ile çiftçiyi karşı karşıya getirecek bir uygulamadır. Sonuç olarak, çiftçimizin durumu ortada. Çiftçimiz, köylümüz aç ve sefil bir durumda; birçoğu, bankalara olan borçlarını ödeyemiyorlar; yine, tarım kredi kooperatiflerine olan borçlarını, maalesef, ödeyemiyorlar; ürünlerini değerlendiremiyorlar. Türk köylüsünün durumu böyleyken bizler depoyla uğraşıyoruz! Toprak Mahsulleri Ofisi, hububat alıp, depolama yapıyordu. Gitgide alım düşüyor; birçoğu kapandı. Bizim bölgemiz Bilecik'te de, maalesef, alım durduruldu. İşte, bunlara çözüm aramamız gerekirken... Biz, bu kanun tasarısının, özünde, ülkemize ve köylümüze fayda getireceğine inanıyoruz; ancak, eksikliklerini söylemek de, burada bulunan Anamuhalefet Partisinin, Cumhuriyet Halk Partisinin de görevi olduğunu düşünüyoruz. Değerli arkadaşlarım, neden alım durduruluyor; bu konu araştırıldı mı? Depolamak ekonomik mi değil mi; gerçekten bu net bir şekilde araştırıldı mı? Yoksa, karışım sonucunda bütün hububat yemlik olarak mı kullanılacak? Dediğimiz gibi, bu kanun tasarısının özüne karşı değiliz; ancak, ihtiyaçlara cevap veren, yeterli altyapısı olmayan bir tasarı olduğunu düşünüyoruz. Cumhuriyet Halk Partisi olarak biz istiyoruz ki, yüzü gülen, cebi dolan bir köylü; biz istiyoruz ki, yüzü gülen, karnı tok bir çiftçi... Bunun için de hükümet olarak ve devleti yöneten 59 uncu hükümet olarak... Türk köylüsü, bu sorunlarına acilen çözüm beklemektedir ve Cumhuriyet Halk Partisi olarak da bizler, bunu dile getirmekten kaçınmayacağız. Gerek bu kanunda gerekse bundan sonra görüşme yapacağımız kanunlarda bunu sıkça gündeme getireceğiz. Sözlerimi toparlarken, karnı tok, cebi dolu, bankalara ve tarım kredi kooperatiflerine borcu olmayan bir Türk köylüsünü düşünmek istiyorum. Sayın Başkanımızın şahsıma göstermiş olduğu müsamahaya teşekkür ediyor, Yüce Heyetinizi saygıyla bir kez daha selamlıyorum. (CHP sıralarından alkışlar) --- **Kaynak gösterme:** Yaşar Tüzün (CHP, Bilecik). “Tarım ürünleri lisanslı depoculuk kanun tasarı (s.s. 701)”. TBMM Genel Kurulu, 56. Birleşim tutanağı, 9 Şubat 2005. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/yasar-tuzun-22-2005-02-09-tarim-urunleri-lisansli-depoculuk-kanun-tasari-s-s-701 (erişim: 1 Kasım 2026). Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.