# Çiftçilerin kredi borçlarının ertelenmesi ve yaşadıkları sorunların tespiti ve incelenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/110)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/110
- **Tarih:** 11 Temmuz 2023
- **İlk imza:** Nejla Demir (DEM Parti, Ağrı)
- **İmza sayısı:** 20
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/008bf4cb-96ea-42e8-b7aa-01894515f450
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-110-ciftcilerin-kredi-borclarinin-ertelenmesi-ve-yasadiklari-sorunlarin-tespiti-ve-incelenmesi

> 10/110 esas numaralı meclis araştırması önergesi 11 Temmuz 2023 tarihinde verildi; ilk imza: Nejla Demir (DEM Parti); 20 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

Tarım ürünleri üretici fiyat endeksi Tarım-ÜFE'de, 2023 yılı Mayıs ayında bir önceki aya göre "2,14 artış, bir önceki yılın Aralık ayına göre %20,24 artış, bir önceki yılın aynı ayına göre %50,79 artış ve on iki aylık ortalamalara göre 90120,64 artış gerçekleşti. Artan girdi maliyetleri, çiftçilerimizin sürdürülebilir üretim yapma yeteneklerini olumsuz etkilemektedir. Gübre, tohum, ilaç ve yakıt gibi temel girdilerin fiyatları sürekli olarak artmaktadır. Bu minvalde çiftçilerin kredi borçlarının ertelenmesi ve yaşadıkları sorunların tespiti ve incelenmesi amacıyla bir Araştırma Komisyonu kurulmasını ve bu hususta Anayasa'nın 98'inci İçtüzüğün 10'üncü ve 10'inci maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklif ederim.

GEREKÇE

Tarım, ülkemizin gıda güvenliği, istihdam ve ekonomik kalkınması için hayati bir öneme sahiptir. Ancak, son yıllarda tarım sektörü önemli engellerle karşı karşıya kalmaktadır.

İlk olarak, iklim değişikliğiyle mücadele etmek zorundayız. Artan sıcaklık, kuraklık ve aşırı hava olayları gibi etkiler, tarım faaliyetlerimizi olumsuz etkilemektedir. Bu durum, verimlilik düşüşüne ve çiftçilerin gelir kaybına yol açmaktadır. İklim değişikliğiyle mücadele için tarım sektörüne dayanıklı tohumlar, su yönetimi teknikleri ve iklim uyum stratejileri gibi destekler sağlamalıyız.

İkinci olarak, su kaynaklarının yetersizliği tarım sektörünü olumsuz etkilemektedir. Türkiye, su kaynaklarının kısıtlı olduğu bir ülkedir ve tarım büyük ölçüde sulama sistemlerine bağımlıdır. Ancak, su kaynaklarının azalması, tarımsal üretimi olumsuz etkilemektedir. Sulama altyapısının modernizasyonu, su tasarrufu önlemleri ve su kaynaklarının sürdürülebilir yönetimi için adımlar atmalıyız.

Üçüncü olarak, tarım sektörümüzde verimlilik düzeyi ve teknoloji kullanımı konusunda bazı sorunlar vardır. Geleneksel tarım yöntemlerine bağımlılık, sektörün rekabet gücünü azaltmaktadır. Tarımsal araştırma ve geliştirme faaliyetlerine daha fazla yatırım yaparak, çiftçilerimize yeni teknolojilerin kullanımı konusunda eğitim vererek ve teknolojiye erişimi kolaylaştırarak verimliliği artırmalıyız.

Ayrıca, tarım ürünlerimizin pazarlama ve ticaret süreçlerinde çiftçilerimiz zorluklarla karşılaşmaktadır. Depolama, taşıma ve pazarlama konularında yaşanan sorunlar çiftçilerimizin gelirlerini etkilemektedir. Tarımsal pazarlama altyapısını güçlendirmeli, çiftçilere pazarlama konusunda destek sağlamalı ve ticaret engelleri ile rekabetçi olmayan pazar şartlarına çözümler üretmeliyiz. Tarım sektörümüzün güçlendirilmesi, ülkemizin gıda güvenliği, istihdam ve ekonomik kalkınması açısından kritik bir öneme sahiptir.

Çiftçilerimizin kredi borçları giderek büyümektedir. Tarım sektöründeki çiftçilerin toplam kredi borcu endişe verici bir seviyeye ulaşmıştır. Sektörün borçlarındaki artış yılın ilk iki aylık döneminde 34,4 milyar lira olurken, çiftçinin bankalara olan borcu 363,4 milyar liraya çıktı. Tarım sektörünün bu borçlarının 297 milyar lirası kamu bankalarına olan borçlarından oluşuyor. Çiftçinin özel bankalara borcu ise 66,4 milyar liradır. Tarım kredi borçları, çiftçilerimizin sürdürülebilir üretim yapma yeteneklerini olumsuz etkilemekte ve finansal sıkıntılar yaşamalarına neden olmaktadır. Bu durum, tarım sektörünün istikrarını ve büyümesini tehdit etmektedir.

Bu bağlamda, çiftçilerimizin kredi borçlarının ertelenmesi için acil önlemler alınması gerekmektedir. Tarım kredi kooperatiflerinden alınan borçların ertelenmesi, çiftçilerimize finansal bir nefes alma imkânı sağlayacaktır. Çiftçilerimize, kredi geri ödeme planlarını yeniden yapılandırma ve faiz ödemelerini erteleme gibi esneklikler sunulmalıdır. Ayrıca, tarım kredi kooperatiflerinin faiz oranları gözden geçirilmeli ve çiftçilerimizin daha düşük maliyetli kredi kaynaklarına erişimi kolaylaştırılmalıdır.

Artan girdi maliyetleri, çiftçilerimizin sürdürülebilir üretim yapma yeteneklerini olumsuz etkilemektedir. Gübre, tohum, ilaç ve yakıt gibi temel girdilerin fiyatları sürekli olarak artmaktadır. Bu durum, çiftçilerimizin gelirlerini azaltmakta ve finansal sıkıntılarla başa çıkmalarını zorlaştırmaktadır.

Ayrıca, hayvancılık sektöründe de önemli sorunlarla karşı karşıyayız. Hayvancılık sektörü, tarım sektörümüzün vazgeçilmez bir parçasıdır ve ülkemiz için hem gıda üretimi hem de istihdam sağlama açısından büyük öneme sahiptir. Ancak, sektörümüzdeki çiftliklerin modernizasyonu, hayvan sağlığı ve beslenme, veteriner hizmetlerinin yetersizliği, pazarlama sorunları ve yüksek yem maliyetleri gibi zorluklarla karşılaşıyoruz.

Bu minvalde çiftçilerin kredi borçlarının ertelenmesi ve yaşadıkları sorunların tespiti ve incelenmesi amacıyla bir Araştırma Komisyonu kurulmasını ve Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklif ederim.

---

**Kaynak gösterme:** Nejla Demir (DEM Parti, Ağrı). “Çiftçilerin kredi borçlarının ertelenmesi ve yaşadıkları sorunların tespiti ve incelenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/110, 11 Temmuz 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-110-ciftcilerin-kredi-borclarinin-ertelenmesi-ve-yasadiklari-sorunlarin-tespiti-ve-incelenmesi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/008bf4cb-96ea-42e8-b7aa-01894515f450

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.