# Osmaniye'de kiraz üretiminin yeniden canlandırılması ve ihracata daha fazla katkı sağlanması için yapılabileceklerin ele alınması amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/117)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/117
- **Tarih:** 13 Temmuz 2023
- **İlk imza:** Asu Kaya (CHP, Osmaniye)
- **İmza sayısı:** 20
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/f5f9ba78-422d-4936-9d7d-01894f3a61b5
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-117-osmaniye-de-kiraz-uretiminin-yeniden-canlandirilmasi-ve-ihracata-daha-fazla-katki-saglanma

> 10/117 esas numaralı meclis araştırması önergesi 13 Temmuz 2023 tarihinde verildi; ilk imza: Asu Kaya (CHP); 20 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

Osmaniye'nin 80'li ve 90'lı yıllarda ciddi bir ihracat unsuru olan kirazının üretiminin tekrar canlandırılması ve Türkiye'nin kiraz üretimine ve ihracatına daha fazla katkı sağlanması için yapılabilecekleri ele almak amacıyla Anayasa'ınızın 98. TBMM İçtüzüğü'nün 104. ve 105. maddeleri kapsamında Meclis Araştırması açılması konusunda gereğini saygılarımla arz ederim. 11.07.2023

GEREKÇE

1980'li ve 1990'lu yıllarda tonlarla ölçülen değerlerle kiraz elde edilen Osmaniye ilçesinde, kiraz üretimi noktasında son 20 yıllık süreçte giderek daha da ağırlaşan sorunlar yaşanmaktadır. Tarımsal girdilerin ciddi bir maliyet oluşturduğu günümüzde, bu durum Osmaniye ilinde kiraz üretimini etkilemektedir.

5367 dekar alanda kiraz üretimi yapılan şehirde, 2022 yılında elde edilen kira miktarı 4372 ton olmuştur. Osmaniye'nin kiraz rekoltesi en fazla olan ilçesi Bahçe ilçesinde ise bu sene sadece 250 tonluk bir kirazın ihraç edilmesinin beklendiği belirtilmiştir. Kiraz üreticisinin neredeyse 10 TL'ye kadar kilo başına kirazın fiyatını düşürdüğü ve ancak 16- 18 TL arası kilosunu satabildiği noktada, bu meyvenin üretiminin gelişmesinin ve ihracatının artmasının önündeki engellerinin araştırılması elzem noktaya gelmiştir. İhracat noktasında 35-40 TL değerine çıkan kirazın büyük şehirlerimizde kilosunun neredeyse 100 TL'ye dayanması da yine bu sorunun nedenlerinden bir diğeridir.

Osmaniyeli kiraz üreticileri, 1990'lu yıllarda, kirazın kilosunu 6-9 dolar bandında sattıklarını hatırlatırken, 2023 yılında bu rakamın yarım dolarlar seviyesine indiğini söylemektedir. Kiraz üretiminde dekar başına 1700 TL civarında ilaç masrafı olduğunu, dönüm başına 2000 TL en az harcama yaptığını söyleyen üreticiler, kiraz üretiminde devlet teşviklerinin yeterli olmadığını da belirtmekte. Gübre masrafı, işçi masrafı, budama sürecinden hasat sürecine kadar pek çok masrafla karşı karşıya kalan kiraz üreticilerine devletin verebileceği desteklerin arttırılması bir ihtiyaçtır. Bunun ötesinde, ülkemizde ulusal bir kiraz politikasının oluşturulmasının tartışılması bir gereklilikken, bölgelere göre de ihtiyaçların ortaya konması da bir başka gerekliliktir.

Öte yandan, üreticilerin işçi bulma noktasında yaşadığı sıkıntılar dile getirilmekte ve üreticiler budamadan hasat dönemine kadar pek çok aşamada kendi emekleriyle kiraza hayat vermeye çalışmaktadırlar. Bu da kiraz üretiminde insan kaynağına olan ihtiyacı göz önüne sermektedir. Bir diğer konu ise, kiraz üretiminde kullanılan su ve elektriğe ödenen masraf kalemleri de üreticilerin üzerindeki bir diğer yüktür.

Osmaniye'de, özel olarak da Hasanbeyli ilçesindeki köylerde eskiden ciddi oranlarda olan kiraz üretiminin yeniden canlandırılması, rekoltenin arttırılabilmesi ve ihracatında arttırılarak üreticinin maddi kazancının ve ülke ekonomisine katkının arttırılması için yapılması gerekenlerin araştırılması amacıyla Anayasa'ınızın 98. TBMM İçtüzüğü'nün 104. ve 105. maddeleri kapsamında Meclis Araştırması açılması konusunda gereğini saygılarımla arz ederim.

---

**Kaynak gösterme:** Asu Kaya (CHP, Osmaniye). “Osmaniye'de kiraz üretiminin yeniden canlandırılması ve ihracata daha fazla katkı sağlanması için yapılabileceklerin ele alınması amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/117, 13 Temmuz 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-117-osmaniye-de-kiraz-uretiminin-yeniden-canlandirilmasi-ve-ihracata-daha-fazla-katki-saglanma (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/f5f9ba78-422d-4936-9d7d-01894f3a61b5

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
