# 6 Şubat 2023 tarihli depremler sonrası yaşanan sorunların tespit edilerek deprem sonrası toplanan yardımların akıbetlerinin incelenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/1362)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/1362
- **Tarih:** 20 Mayıs 2024
- **İlk imza:** Özgür Karabat (CHP, İstanbul)
- **İmza sayısı:** 23
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/ffd6ff88-78ab-4fa1-a14b-018f9b872b71
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-1362-6-subat-2023-tarihli-depremler-sonrasi-yasanan-sorunlarin-tespit-edilerek-deprem-sonrasi-t

> 10/1362 esas numaralı meclis araştırması önergesi 20 Mayıs 2024 tarihinde verildi; ilk imza: Özgür Karabat (CHP); 23 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

6 Şubat depremleri öncesinde, depremin ilk zamanları ve sonrasında yaşanan olumsuzlukların tespiti, ülke genelindeki yapı denetim usulsüzlüklerinin, çevre ve altyapı düzenlemelerindeki sorunların tespiti ve çözüm önerilerinin belirlenmesi, deprem sonrası toplanan yardımların akıbetinin belirlenmesi ve bu yardımların yerinde kullanılıp kullanılmadığının tespiti için Anayasa'nın 98'inci, TBMM İçtüzüğünün 104 ve 109inci

Maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılmasını arz ederiz. (Saygılarımızla.

GENEL GEREKÇE

Tahribat gücü yüksek olması suretiyle son olarak 6 Şubat 2023 tarihinde merkezi Kahramanmaraş'ın Pazarcık ve Elbistan ilçeleri olan ve 11 ilimizin direkt etkilendiği iki büyük deprem meydana gelmiştir. Bu depremlerde resmi sayılara göre 50.783 yurttaşımız hayatını kaybetmiştir. Deprem bölgelerinde bulunan vatandaşlarımızın iddialarına göre ise bu sayı, resmi açıklamaların çok çok ötesindedir.

AKP iktidarının ülke yönetimine gelmesinde ekonomik, sosyolojik, siyasal etkisi bulunan Düzce ve Gölcük depremlerinin üzerinden 24 yıl geçmesine rağmen yaşadığımız felaket önceki acı deneyimlerden bir ders çıkarılmadığını açıkça göstermektedir. 24 yıllık süre zarfında ülkemizde meydana gelen 2003 Bingöl depremi haricinde mevcut iktidarın ne zamansal ne ekonomik ne de yapısal olarak bahane hakkı bulunmaktadır.

Uluslararası nitelikte tanınırlıkları, güvenirlikleri, saygınlıkları bulunan akademisyenlerimizin, mühendislerimizin sadece medya organlarından milletimizi uyarıyor olması ve afetler vuku bulduktan sonra bile bu değerli bilim adamlarından yeterince yararlanılmaması bir akıl tutulması olarak nitelenmektedir.

Uzmanların tespitine göre, ülkemizin genelinde yapılacak topyekün bir dönüşüm için proje ve planlamalarla tahmini 10-15 yıllık bir zaman dilimine ihtiyaç vardır. Bu doğrultuda 2005'ten itibaren yapılabilecek atılımlarla ne Van'da ne İzmir'de ne de 6 Şubat'ta gerçekleşen depremlerden etkilenen Hatay başta olmak üzere 11 ilimizde bu denli büyük çapta can kaybı yaşanmayabilirdi. Özellikle rant ve çıkar odaklı konut politikalarıyla gerçekleşen; yapı stokları, imar hatası, altyapı sistemi problemleri başta olmak üzere süregelen usulsüzlükler, baştan savma denetimler ve göz ardı etme alışkanlığı, yitip giden nice canımızın mesuliyetini omuzlarımıza yüklemektedir.

Bakanlıklara bağlı kurum ve kuruluşların, vuku bulan afetler sonrası süreçlerde yaşadığı aksaklık ise faciaların boyutlarını daha da artırmaktadır. Kuşkusuz yaşanan olumsuzlukların sorumlusu kurumlarda yer alan memurlar veya arama kurtarma personelleri değil, üst makamlarda yer alan ve liyakatsiz şekilde görevlendirilmiş, çoğu kez yönettikleii un kapsamında yeterli eğitim ve donanıma sahip olmayan yöneticilerdir. * 3 6 Şubatta yaşanan depremler sonrasında da görülmüştür ki kriz anında koordinasyon her şeyin temelini oluşturmaktadır. Ancak son yaşadığımız faciada olduğu gibi pek çok faciada koordinasyon problemleri ortaya çıkmış, bölge ve şehir planlamasından bağımsız hareket edilmiş, hiyerarşik işleyiş terk edilmiş ve bölgelerde otorite boşluğu oluşmuştur. Bütün bunlara bağlı olarak asayiş, sağlık hizmeti ve hareket planlamalarında büyük zafiyetler ortaya çıkmıştır.

Deprem sonrasında uluslararası bazda 6 milyar Euro, "Türkiye Tek Yürek" kampanyasıyla 115 milyar Türk lirası toplanmıştır. Toplanan bu yardımların nerelere harcandığı bir yana dursun özellikle "Türkiye Tek Yürek" kampanyasında toplandığı rivayet edilen paranın bile tam anlamıyla tahsis edilmediği iddiaları gündeme gelmiştir. Altyapı, çevre düzenlemesi, sosyal hayata geri dönme ve istihdam sağlama çalışmalarında kaynak ve teşvik görevi görmesi gereken bu yardımların akıbeti, üzerinden 11 ay geçmesine rağmen belli değildir.

Bütün bu bilgiler ışığında; 6 Şubat depremleri öncesinde, depremin ilk zamanları ve sonrasında yaşanan olumsuzlukların tespit edilmesi, deprem bölgeleri başta olmak üzere ülke genelindeki yapı denetim usulsüzlüklerinin, çevre ve altyapı düzenlemelerindeki plansızlıkların tespiti ve çözüm önerilerinin belirlenmesi, deprem sonrası toplanan yardımların akıbetinin belirlenmesi ve bu yardımların yerinde kullanılıp kullanılmadığının tespiti için Anayasa'nın 98'inci, TBMM

İçtüzüğünün 104 ve 105'inci Maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılmasını arz ederiz.

---

**Kaynak gösterme:** Özgür Karabat (CHP, İstanbul). “6 Şubat 2023 tarihli depremler sonrası yaşanan sorunların tespit edilerek deprem sonrası toplanan yardımların akıbetlerinin incelenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/1362, 20 Mayıs 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-1362-6-subat-2023-tarihli-depremler-sonrasi-yasanan-sorunlarin-tespit-edilerek-deprem-sonrasi-t (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/ffd6ff88-78ab-4fa1-a14b-018f9b872b71

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
