# Kamuda tasarruf tedbirlerinin etkin şekilde uygulanması ve mali şeffaflığın sağlanması için gerekli tedbirlerin alınabilmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/1437)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/1437
- **Tarih:** 27 Mayıs 2024
- **İlk imza:** Tekin Bingöl (CHP, Ankara)
- **İmza sayısı:** 22
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/27256d62-6c71-4260-b194-018fce94f010
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-1437-kamuda-tasarruf-tedbirlerinin-etkin-sekilde-uygulanmasi-ve-mali-seffafligin-saglanmasi-ici

> 10/1437 esas numaralı meclis araştırması önergesi 27 Mayıs 2024 tarihinde verildi; ilk imza: Tekin Bingöl (CHP); 22 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

AKP'nin son 20 yılda uyguladığı israf politikalarının ardından artan kamu borçları, bütçede her , yıl katlanan cari açık ve dengesiz maliye politikaları nedeniyle ekonomik kriz derinleşirken tasarruf bir zorunluluğa dönüşmüştür. AKP döneminde kamu maliyesi yönetiminde uzun süre sonra "tasarruf" kavramı ilk olarak Cumhurbaşkanlığı'nın 2021 yılında "Kamu kaynaklarının maksadına uygun azami tasarruf prensiplerine riayet edilerek kullanılması her kamu kurumu ve görevlisi için bir görev ve aynı zamanda bir mecburiyettir?" diyerek yayınladığı "Tasarruf Tedbirleri" başlıklı genelgesi ile. gündeme gelmiştir. Cumhurbaşkanlığı genelgesinden 2 yıl sonra Temmuz 2023'te Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek'in imzasıyla kamu kurumlarına gönderilen genelgede, deprem kaynaklı maliyetler haricinde tüm harcamaların yeniden gözden geçirilmesi gerektiği belirtilerek, tedbirlerin ivedilikle uygulanabilmesi için gerekli adımların atılması gerektiği, tasarruf takibinin de tavizsiz sağlanacağı aktarıldı. Son olarak, Bakan Şimşek'in ABD ziyaretinde Uluslararası Para Fonu (IMF)-Dünya Bankası Bahar Toplantıları kapsamında düzenlenen "Türkiye: Değişken Küresel Ekonomide İleriye Doğru Gitmek" başlıklı etkinlikte "Bu yıl harcamaları incelemeye başladık. Harcama kontrolüne ve olası harcama kesintilerinin ne olabileceğine, aynı zamanda harcamalarda verimli alanların öncelikleridirilmesine bakıyoruz" ifadelerini kullandığı basına yansımıştır.

Hazine ve Maliye Bakanlığı?'nın "Yıllar Bazında Genel Devlet İstatistikleri" başlıklı "Genel Devlet Toplam Gelir ve Harcamaları" istatistiklerine bakıldığında ise AKP'nin iktidara gelmesinin ardından kullandığı ilk bütçe olan 2003'te 179.429.382.000 TL olan kamu harcamaları, yönetilemeyen enflasyonun da etkisiyle 52 kat artarak 2023 yılı sonunda 9.349.050.315.000 TL'ye ulaşmıştır. Aynı dönemdeki kamunun vergi gelirleri 50 kat artarken, gelir gider dengesizliği bütçeye "açık" olarak yansımıştır. Bakanlık verilerine göre, sadece son 5 yılda bütçeden 2.997.618.543.000 TL faiz ödemesi gerçekleştirilmiştir.

Kamu kaynaklarının halk yararına kullanılması ve tasarruf yapılabilmesi için öncelikle mali şeffaflık gerekmektedir. Mali şeffaflık, hükümetin almış olduğu kararların, karar verme süreçlerinin, mali amaçlarının ve kamusal hesaplarının açık, samimi bir şekilde kamuoyuna duyurulmasıdır. Ayrıca, kamusal kaynakların kim tarafından, nasıl ve hangi amaçla kullanıldığına ilişkin bilginin kamuoyu tarafından bilinmesi anlamına gelmektedir. Mali | şeffaflık bir ülkede, gerçek demokrasinin kurumsallaşmasına ve devleti yönetenlerin hesap verme sorumluluğunun tesis edilmesine katkıda bulunur.

Türkiye'de iktidarın ekonomi politikaları nedeniyle derinleşen mali kriz sebep ve sonuçlarının | araştırılması, mali şeffaflığın sağlanabilmesine yönelik politikaların belirlenebilmesi ve kamuda tasarruf tedbirlerinin sağlanabilmesine yönelik önlem ve önerilerin belirlenmesi amacıyla "Anayasa? nın 98'inci maddesi ve TBMM içtüzüğünün 104 ve 105'inci maddeleri eclis Araştırması açılmasını arz ve talep ederiz. 24.04.2024

AL, GENE

---

**Kaynak gösterme:** Tekin Bingöl (CHP, Ankara). “Kamuda tasarruf tedbirlerinin etkin şekilde uygulanması ve mali şeffaflığın sağlanması için gerekli tedbirlerin alınabilmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/1437, 27 Mayıs 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-1437-kamuda-tasarruf-tedbirlerinin-etkin-sekilde-uygulanmasi-ve-mali-seffafligin-saglanmasi-ici (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/27256d62-6c71-4260-b194-018fce94f010

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.