# Motokuryelerin çalışma şartlarının iyileştirilmesi ve iş sağlığı ve güvenliğini sağlayacak tedbirlerin alınabilmesi için gerekli düzenlemelerin yapılması amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/1575)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/1575
- **Tarih:** 3 Temmuz 2024
- **İlk imza:** Veli Ağbaba (CHP, Malatya)
- **İmza sayısı:** 21
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/f1690ca6-1ace-49d3-8b89-01907c960be9
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-1575-motokuryelerin-calisma-sartlarinin-iyilestirilmesi-ve-is-sagligi-ve-guvenligini-saglayacak

> 10/1575 esas numaralı meclis araştırması önergesi 3 Temmuz 2024 tarihinde verildi; ilk imza: Veli Ağbaba (CHP); 21 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

Motokuryelerin çalışma şartlarının iyileştirilmesi, iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin iş tanımlarının değiştirilmesi, sorunlarını ortadan kaldıracak çözüm yollarının bulunması amacıyla Anayasanın 98. ve İçtüzüğünün 104 ve 105'nci Maddeleri uyarınca Meclis

Araştırması açılmasını arz ve teklif ederim.

GEREKÇE

Son yıllarda teknolojinin ve dijitalleşmenin etkisiyle özellikle pandemi sürecinde hızlı bir yükseliş gösteren e-ticaret sektörü, motokuryelerin iş yükünü önemli ölçüde artırmıştır. Motokuryeler, motor sürmekten ayağı yere değmeden, ölümü peşinen kabul ederek iki teker üstünde gece gündüz demeden çalışmaktadırlar. Her yaştan her meslekten insan motokuryelik yaparak geçimini sağlamaya çalışmaktadır.

Motokuryelerin taşıdığı riskler ve karşı karşıya kaldıkları tehlikeler göz ardı edilemeyecek kadar büyüktür. Motokuryeler günde ortalama 100-150 km yol yapmakta ve ortalama 14- 15 saat çalışmaktadırlar. Ayrıca yüzde doksanı kayıt dışı ve güvencesizdir.

Motokuryeler, kötü hava koşulları, yol durumu, gece çalışmaları gibi birçok risk faktörüyle karşı karşıya kalmaktadır. Ayrıca, yoğun çalışma temposu ve uzun çalışma saatleri de iş kazası riskini artırmaktadır. Bu meslek grubunda sıkça yaşanan trafik kazaları ve iş kazaları, motokuryelerin can güvenliğini ciddi şekilde tehdit etmektedir. Türkiye'de her yıl yüzlerce motokurye işçisi çalışırken hayatını kaybetmektedir. İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi'nin verilerine göre 2023 yılında en az 1929 motokurye çalışırken hayatını kaybetmiştir.

En büyük sorunlarından biri de "kurtlar sofrası" olarak adlandırdıkları esnaf kurye modelidir. Esnaf kurye modelinde çalışan kuryelerin yasal hiçbir hakkı bulunmamaktadır. Ayrıca esnaf Kuryeler dağıttıkları gönderi başına ücret almaktadır. Masrafları çıktığında çoğu zaman bu ücret asgari ücretin bile altında kalmaktadır.

| Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı motokurye mesleğini iş sağlığı ve | güvenliğine ilişkin iş tanımlarından "çok tehlikeli" olarak sınıflandırılmalıdır. Motokuryelerin iş sağlığı ve güvenliği açısından "çok tehlikeli" sınıfına dahil edilmesi, bu meslek grubunun daha güvenli ve sağlıklı çalışma koşullarına kavuşmasını sağlayacaktır. Bu konuda gerekli araştırmaları yaparak, motokuryelerin can güvenliğini ve iş sağlığını korumaya yönelik düzenlemeleri hayata geçirmesi büyük önem arz etmektedir.

Sene Mollasğla

Hele MU |

Aylan

Ohm SOMA.

---

**Kaynak gösterme:** Veli Ağbaba (CHP, Malatya). “Motokuryelerin çalışma şartlarının iyileştirilmesi ve iş sağlığı ve güvenliğini sağlayacak tedbirlerin alınabilmesi için gerekli düzenlemelerin yapılması amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/1575, 3 Temmuz 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-1575-motokuryelerin-calisma-sartlarinin-iyilestirilmesi-ve-is-sagligi-ve-guvenligini-saglayacak (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/f1690ca6-1ace-49d3-8b89-01907c960be9

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
