# Yapay zekanın kazanımlarına yönelik atılacak adımların ve yasal altyapının belirlenmesi, yapay zekanın toplumsal alanda ortaya çıkarabileceği risklerin tespit edilerek gerekli tedbirlerin alınabilmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/1601)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/1601
- **Tarih:** 4 Temmuz 2024
- **İlk imza:** Fatih Dönmez (AK Parti, Eskişehir)
- **İmza sayısı:** 97
- **Son durum (TBMM):** Meclis Araştırması Açılması Kabul Edildi
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/223916b2-f100-4779-bd18-01907d94cd17
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-1601-yapay-zekanin-kazanimlarina-yonelik-atilacak-adimlarin-ve-yasal-altyapinin-belirlenmesi-y

> 10/1601 esas numaralı meclis araştırması önergesi 4 Temmuz 2024 tarihinde verildi; ilk imza: Fatih Dönmez (AK Parti); 97 imza. Son durum (TBMM): Meclis Araştırması Açılması Kabul Edildi.

## Önerge metni

Yapay zeka etiği, güvenliği, istihdam üzerindeki etkileri ve eşitsizlik gibi konular ele alınarak, yapay zekanın kazanımlarına yönelik atılacak adımların belirlenmesi, hukuki altyapının ne olması gerektiği ve yapay zekanın doğasında barındırdığı risklerin önlenmesine ilişkin tedbirlerin değerlendirilmesi amacıyla Anayasa'nın 98 inci ve Türkiye Büyük Millet

Meclisi İç Tüzüğü'nün 104 ve 105 inci maddeleri gereğince Meclis araştırması açılmasını saygılarımızla arz ederiz.

Jena g ACI BAK

SAKALIA DA

Maske Hal OE2EZ psfanlal MWE

"sağ

Günümüzün en önemli teknolojik gelişmelerinden biri olan yapay zeka, hayatımızın pek çok alanını etkilemektedir. Yapay zeka destekli sistemler sağlık, eğitim, ekonomi, güvenlik ve daha birçok alanda devrim niteliğinde değişimlere yol açmaktadır.

Ülkelerin, yapay zekanın potansiyel kazanımlarından faydalanmak amacıyla emniyetli ve güvenilir bir şekilde geliştirilmesi, uygulanması ve kullanımı için politikalar geliştirdiği görülmektedir. Bu politikalar stratejik hedeflerin tanımlanmasını, yeni kurumsal yapıların geliştirilmesini, hedeflere uygun hukuki düzenlemelerin yapılmasını ve hem kamu sektöründe hem de özel sektörde yapay zekayı etkili ve verimli bir şekilde kullanmak için gereken kapasitelerin üretilmesini kapsamaktadır.

Ancak, bu teknoloji ekonomik, sosyal ve kültürel alanlarda sağladığı olanaklar kadar, beraberinde bazı etik ve hukuki sorunları da gündeme getirmekte, doğası gereği riskler barındırmaktadır. Yapay zeka sistemleri daha yaygın hale geldikçe, insanların, organizasyonların ve çevrenin zarar görme potansiyeli de artmaktadır. Yapay zeka sistemlerinin neden olduğu zararlar, küçük çaplı olabildiği gibi ciddi boyutlara da ulaşabilmekte ve farklı insan gruplarını, farklı sektörleri ve hayatın çeşitli yönlerini etkileyebilmektedir.

Yapay zeka, sadece teknolojik bir gelişme değil, aynı zamanda toplumsal bir dönüşümün de aracıdır. Bu alandaki gelişmeleri yakından takip etmek ve ulusal stratejilerimizi bu doğrultuda şekillendirmek, ülkemizin rekabet gücünü artıracaktır. Bu nedenle, yapay zeka programlarının etkilerini derinlemesine incelemek, adil ve etik bir şekilde geliştirilmesini sağlamak, uluslararası alanda yaşanmakta olan ve yapay zeka teknolojileri ile hızlanan dönüşüme ülkemiz adına katkı verebilmek için bir araştırma komisyonu kurulması büyük önem arz etmektedir.

Yapay zeka alanı bir tercih meselesi olmayıp, "Dijital Türkiye" vizyonu ve "Milli Teknoloji Hamlesi" doğrultusunda kalkınma hedeflerimizin en büyük taşıyıcılarından biridir. Yapay zeka etiği, güvenliği, istihdam üzerindeki etkileri ve eşitsizlik gibi konular titizlikle ele alınmalı ve bu teknolojinin ülkemizin geleceğine nasıl etki edeceği değerlendirilmelidir. Ayrıca, uluslararası alanda yapılan çalışmaların da incelenerek, dünya standartlarına uygun bir yaklaşımın belirlenmesi yapay zeka çalışmalarına katkı sağlayacaktır. Cumhurbaşkanımızın da belirttiği gibi yapay zeka sistemlerinin ortak değerlerimize uygun olarak geliştirilmesini ve işletilmesini de kapsayan bir anlayışla tasarlanması suretiyle, köklü medeniyet tecrübemizle harmanlanmış yeni bir teknoekonomik atılım yaparak topyekün insanlığa değer katma imkânımızın bulunduğu ortadadır.

Yapay zeka etiği, güvenliği, istihdam üzerindeki etkileri ve eşitsizlik gibi konular ele alınarak, yapay zekanın kazanımlarına yönelik atılacak adımların belirlenmesi, hukuki altyapının ne olması gerektiği ve yapay zekanın doğasında barındırdığı risklerin önlenmesine ilişkin tedbirlerin değerlendirilmesi amacıyla Anayasa'nın 98 inci ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İç Tüzüğü'nün 104 ve 105 inci maddeleri gereğince Meclis araştırması açılmasını saygılarımızla arz ederiz.

Av. Sena Nur ÇELİK KANAT AK Parti Dış İlişkiler Başkan Yardımcısı Dışişleri Komisyonu Üyesi Avrupa Konseyi Parlamenter Meclisi Türk Grubu Üyesi

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞI'NA

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına Adalet ve Kalkınma Partisi Grup Başkanlığı tarafından 04/07/2024 tarihinde sunulan 62 sayılı Yapay Zeka konulu meclis araştırması açılmasına ilişkin önergeye imza sahibi olarak katılmak ister, bilginize arz ederim. 05/07/2024

---

**Kaynak gösterme:** Fatih Dönmez (AK Parti, Eskişehir). “Yapay zekanın kazanımlarına yönelik atılacak adımların ve yasal altyapının belirlenmesi, yapay zekanın toplumsal alanda ortaya çıkarabileceği risklerin tespit edilerek gerekli tedbirlerin alınabilmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/1601, 4 Temmuz 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-1601-yapay-zekanin-kazanimlarina-yonelik-atilacak-adimlarin-ve-yasal-altyapinin-belirlenmesi-y (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/223916b2-f100-4779-bd18-01907d94cd17

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
