# Kadınların çalışma hayatında maruz kaldıkları eşitsizliklerin tespit edilerek sosyal adaletin sağlanması için yapılması gerekenlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/1757) - **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 10/1757 - **Tarih:** 4 Eylül 2024 - **İlk imza:** Salihe Aydeniz (DEM Parti, Mardin) - **İmza sayısı:** 20 - **Son durum (TBMM):** Gündemde - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/5ad641c1-6155-41e3-b2ad-0191c1e54a19 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-1757-kadinlarin-calisma-hayatinda-maruz-kaldiklari-esitsizliklerin-tespit-edilerek-sosyal-adale > 10/1757 esas numaralı meclis araştırması önergesi 4 Eylül 2024 tarihinde verildi; ilk imza: Salihe Aydeniz (DEM Parti); 20 imza. Son durum (TBMM): Gündemde. ## Önerge metni Kadın işçilerin hem ev hem de iş yaşamında toplumsal cinsiyet rollerine ve bunlara göre düzenlenmiş iş yeri mevzuatlarına bağlı olarak yaşadığı birçok sorun mevcuttur. Özellikle 2020 yılı itibariyle dünyayı etkisi altına alan pandemi sürecinde ve sonrasında bu sorunlar daha da derinleşmiştir. Bu sorunların araştırılması amacı ile Anayasanın 98. ve İç Tüzüğün 104. ve 105. Maddeleri gereğince Meclis Araştırması için gereğini arz ve talep ederiz. alihe AYDENİZ TBMM İdare Amiri Türkiye'de çalışma koşulları herkes için oldukça zor ve ihlallerle doluyken özellikle kadınlar çeşitli eşitsizliklerle karşılaşmaktadır. Bu eşitsizlikler, sosyal güvenlik sisteminde daha da çoğalmaktadır. Sosyal güvenlik sisteminin emeklilik için aradığı "sigortalılık süresi", "prim ödeme gün sayısı" ve "emekli yaşı" koşulları en çok kadınları vurmaktadır. Bugün Türkiye'de fiilen çalışan her 2 kadından en az 1'i için emeklilik hayal olmuştur. Bu durumun üç temel nedeni bulunmaktadır. Birincisi kadınlarda kayıt dışı çalışma oranının yüksek olmasıdır. İkincisi sigortalı çalışan kadınların önemli bir kısmının düzenli ve sürekli çalışmamasıdır. Üçüncüsü ise emekli olmak için gereken koşulların zorlaştırılmasıdır. Genel-İş Emek Araştırma Dairesi (em-ar) tarafından her yıl 8 Mart"ta hazırlanan Kadın Emeği Raporu 7 Mart 2024'te yayımlanmıştır. Rapora göre: " Türkiye'de istihdamda cinsiyet açığı yüzde 34,6 tür. e Her 10 kadından sadece 3'ü çalışma hayatındadır. e Kadın istihdamının yüzde 73,59i işçi; yüzde 1,8"i işverendir. " Kamuda istihdamın sadece yüzde 34'i kadındır. e Türkiye'de kadın İşsizliği, AB ve OECD üye ülkelerinin 2 katından fazladır. e Geniş tanımlı kadın işsiz sayısı 4,5 milyon civarıdır. e 12 milyona yakın kadın; ailevi ve kişisel nedenler ve ev işleri dolayısıyla çalışma hayatına katılamamaktadır. e İstihdamdaki kadınların yüzde 30,8i kayıt dışı çalıştırılmaktadır. e 3 milyon 248 bin kadın sosyal güvenceden yoksundur. 2021 yılında 5 milyon 776 bin kadın kayıtlı çalıştırılırken 2023 yılında 7 milyon 299 bin kadın kayıtlı çalıştırılmıştır. Ancak ne yazık ki aynı dönemde kayıt dışı çalıştırılan kadın sayısında da artış görülmektedir. 2021 yılında 3 milyon 229 bin kadın kayıt dışı çalıştırılırken bu sayı 2023 yılında 3 milyon 248 bin kişi olmuştur. Bu demektir ki Türkiye'de istihdam edilen her 10 kadından 3'ü kayıt dışı çalıştırılmakta, sosyal korumadan ve aynı zamanda emeklilik haklarından da mahrum bırakılmaktadır. Öte yandan kadınlarda işsizlik oranı daha yüksektir ve kadın işçiler daha sık işsiz kalmaktadır. Dolayısıyla kadın işçiler için emekli olmak için gereken prim gün sayısını doldurması daha zor hale gelmektedir. Kadınların çalışma yaşamında maruz bırakıldığı bu adaletsizliklerin giderilmesi gerekmektedir. Bunun için çalışma yaşamında kadınlar üzerine özgün araştırmalar ve düzenlemeler yapmak adına meclis araştırmasının açılması elzemdir. 13 Yan --- **Kaynak gösterme:** Salihe Aydeniz (DEM Parti, Mardin). “Kadınların çalışma hayatında maruz kaldıkları eşitsizliklerin tespit edilerek sosyal adaletin sağlanması için yapılması gerekenlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/1757, 4 Eylül 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-1757-kadinlarin-calisma-hayatinda-maruz-kaldiklari-esitsizliklerin-tespit-edilerek-sosyal-adale (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/5ad641c1-6155-41e3-b2ad-0191c1e54a19 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.