# Bireysel silahlanmanın nedenlerinin araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/1764)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/1764
- **Tarih:** 10 Eylül 2024
- **İlk imza:** Semra Dinçer (CHP, Ankara)
- **İmza sayısı:** 21
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/fe26a404-a44f-4d90-bf6e-019200128d93
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-1764-bireysel-silahlanmanin-nedenlerinin-arastirilarak-alinmasi-gereken-onlemlerin-belirlenmesi

> 10/1764 esas numaralı meclis araştırması önergesi 10 Eylül 2024 tarihinde verildi; ilk imza: Semra Dinçer (CHP); 21 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

Ülkemizdeki bireysel silahlanma nedenlerinin ve silahla yaşanan olayların araştırılması, bireysel silahlanma politikasının yeniden gözden geçirilerek bu durumun bir iç güvenlik sorunu olduğu gerçeği ile gerekli yasal düzenlemelerin tespiti amacıyla Anayasa'nın 98'inci ve İç Tüzüğün 10'üncü ve 105inci maddeleri gereğince Meclis Araştırma Komisyonu kurulmasını arz ve teklif ederim. 10.09.2024

GEREKÇE

Bireysel silahlanma, her he kadar kişinin kendi güvenliğini sağlamak adına bir hak olarak görülse de özellikle ateşli silahlar günümüz toplumunda çok yüksek oranda tehdit etme, yaralama ya da öldürme aracı olarak kullanılmaktadır. Bu nedenle bireysel silahlanma bir hak olmaktan çıkmış, iç güvenlik sorunu haline gelmiş, Anayasa'nın 17"inci maddesiyle koruma altına alınan ve en temel haklardan olan yaşama hakkı üzerinde bir tehdit unsuru olmuştur.

Bireysel silahlanmanın kişisel ve toplumsal pek çok nedeni olabilir. Devletin güvenli bir ortam sağlayamamasından, bireyin psikolojik durumuna kadar geniş bir "neden yelpazesi" . kişileri silahlanmaya zorlayabilir veya yönlendirebilir. Ancak burada bireysel silahlanma konusundaki asıl belirleyici unsurun Devletin tutumu olduğu unutulmamalıdır. Bireysel silahlanmanın alanların genişletilmesi, edinme olanaklarının artması ve denetimsizlik suça yönelimi artırmakta ve dolayısıyla hukuk devleti ilkesini zedelemektedir.

Ocak 2024 — Ağustos 2024 tarihleri arasında İçişleri Bakanlığı tarafından yapılan operasyonlar incelendiğinde ruhsatsız tabanca, kurusıkıdan çevrilmiş tabanca, uzun namlulu tüfek, av tüfeği olmak üzere en az 15 bin 647 silahın ele geçirildiği görülmüştür. Bu sayılar "başarılı operasyon" sayıları olarak değil ülkemizdeki ruhsatsız, kaçak silahların yaygınlığını göstermesi açısından önemlidir.

Ruhsatlı silah verileri ise 2022 yılına ait olup Emniyet Genel Müdürlüğü tarafından yapılan açıklamadan ibarettir. Yapılan açıklamaya göre, ruhsatlı silah sayısı Haziran 2022 itibarıyla 998 bin 237'dir. Bu tarihten sonra ruhsatlı silahlarla ilgili herhangi bir verinin kamuoyu ile paylaşıldığı görülmemiştir.

Evde, trafikte, işyerlerinde, kamu kurumlarında, hastanelerde, sokak ve meydanlarda yaşanan silahla yaralama/öldürme olayları son günlerde giderek artmaktadır. Bu tespit neredeyse her gün karşımıza çıkan haberlerden elde edilmiştir. Çünkü ne yazık ki ülkemizde yaşanan silahlı şiddet olaylarına ilişkin ilgili Bakanlık ve kurumların (İçişleri Bakanlığı, Emniyet Genel Müdürlüğü, TUİK) tarafından yapılan kapsamlı ve düzenli bir çalışma ya da veri tabanı bulunmamaktadır. Silahlı şiddet olaylarına ilişkin veriler Umut Vakfi olarak 2023 yılında paylaşılmıştır.

Vakfin basına yansıyan haberlerden derlediği "Türkiye Silahlı Şiddet Haritası? raporuna göre, 2023 yılında en az 3 bin 773 silahlı şiddet olayı yaşanmıştır. Yaşanan silahlı şiddet olaylarının 3 bin 212sinde ateşli silahlar, yüzde 15'ine denk gelen 561'inde ise kesici aletler kullanılmıştır.

Türkiye'de silah edinmeye ilişkin caydırıcılığı olan bir yasanın olmaması, aksine alımların kolay ve sınırsız olması, silah alacak kişinin sağlık testlerinden geçmemesi, silah eğitimlerinin olup olmadığına bakılmaması gibi nedenler bir yana Devlet kurumlarında, içinde oluşan yapılar nedeniyle kurumsal yapılarının zedelenmesi, adalet mekanizmasının çökmesi, bazı yapılar ve organize suç örgütlerinin kamu otoriteleriyle kurdukları ilişki ağları bireysel silahlanmayı ruhsatlı ya da ruhsatsız fark etmeksizin arttırmakta, bu durumu politik bir olgu olarak karşımıza koymaktadır.

Tüm bunlar göz önüne alındığında, ülkemizdeki bireysel silahlanma nedenlerinin ve silahla yaşanan olayların araştırılması, bireysel silahlanma politikasının yeniden gözden geçirilerek bu durumun bir iç güvenlik sorunu olduğu gerçeği ile gerekli yasal düzenlemelerin tespiti amacıyla Anayasa'nın 98'inci ve İç Tüzüğün 104'üncü ve 105*inci maddeleri gereğince

Meclis Araştırma Komisyonu kurulmasını arz ve teklif ederim.

---

**Kaynak gösterme:** Semra Dinçer (CHP, Ankara). “Bireysel silahlanmanın nedenlerinin araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/1764, 10 Eylül 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-1764-bireysel-silahlanmanin-nedenlerinin-arastirilarak-alinmasi-gereken-onlemlerin-belirlenmesi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/fe26a404-a44f-4d90-bf6e-019200128d93

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.