# Süt üreticilerinin yaşadıkları sorunların tespit edilerek çözüm yollarının belirlenebilmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/1782)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/1782
- **Tarih:** 18 Eylül 2024
- **İlk imza:** Evrim Karakoz (CHP, Aydın)
- **İmza sayısı:** 21
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/f25149a6-b017-4cc0-a85f-01920a3f721d
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-1782-sut-ureticilerinin-yasadiklari-sorunlarin-tespit-edilerek-cozum-yollarinin-belirlenebilmes

> 10/1782 esas numaralı meclis araştırması önergesi 18 Eylül 2024 tarihinde verildi; ilk imza: Evrim Karakoz (CHP); 21 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

Peş peşe zamlanan yem fiyatları ve artan girdi maliyetlerine karşın Ulusal Süt Konseyi tarafından çiğ sütte belirlenen düşük fiyatlar süt üreticilerini zorda bırakmıştır.

Zararına üreten süt üreticisi ya üretimi bırakmakta ya da maliyetlerini karşılayabilmek için süt hayvanlarını kesime göndermek zorunda kalmaktadır.

Süt üretiminde ve tüketiminde piyasayı dengelemesi gereken hem süt üreticinin hakkını hem de tüketicinin hakkını koruması gereken Ulusal Süt Konseyi, maalesef süt üreticilerinin emeğinin karşılığını alabilecekleri bir tavsiye fiyatı belirleyememektedir.

Fiyatı devlet tarafından belirlenen çiğ sütte üreticiye alım ve fiyat garantisi verilmemektedir. Hal böyle olunca fabrikalar ve firmalar üreticilerin elindeki sütü kendi belirledikleri düşük fiyatlarla almaktadırlar.

Örneğin, Ulusal Süt Konseyi'nin çiğ süt alım fiyatını 1 Mayıs 2024 tarihinden itibaren 14 lira 65 kuruş olarak belirlemesine rağmen, Aydın'da ve birçok ilimizde firmaların çeşitli gerekçelerle eski fiyattan süt aldığı bilinmektedir. Düşük fiyatların yanı sıra firmaların ödeme vadelerini de uzatması süt üreticilerinin mağduriyetini daha da büyütmüştür.

Firmaların süt üreticilerini süt almamakla tehdit ettiği ve kendi şartlarını üreticilere dayattığı iddiaları sıklıkla gündeme gelmektedir.

İktidar, gıda enflasyonundaki artışı baskılamak için çiğ süt üreticilerini maliyetin altındaki fiyatlara mahkum etmiş ve üreticiyi firmaların insafına bırakmıştır.

Üretici zararına süt satarken, tüketici de marketlerdeki pahalılık nedeniyle süt ve süt ürünlerine erişmekte zorlanmaktadır.

İktidarın çiğ sütteki yanlış politikaları hem üreticiyi hem de tüketiciyi mağdur ederken, birilerine de süt üreticisinin emeği üzerinden para kazanma fırsatı vermektedir.

Diğer yandan Ulusal Süt Konseyi, 1 litre çiğ süt üretim maliyeti hesabında Mayıs ayında 12 lira 41 kuruş olarak açıkladığı maliyeti Haziran ayında 12 lira 37 kuruşa düşürmüştür. Hemen her şeyin fiyatının arttığı bir ortamda çiğ sütün üretim maliyetinin düştüğünü söylemek şaşırtıcıdır. Ulusal Süt Konseyi'nin hesaplamalarıyla 14 lira 65 kuruş çiğ süt tavsiye fiyatı dikkate alındığında üreticinin 1 litre sütte 2 lira 28 kuruş kâr etmesi beklenirken; süt üreticisi mevcut koşullarda bırakın kâr elde etmeyi, maliyetini karşılayamamaktadır.

Süt üreticisi, hayvanların bakım masraflarına; yem fiyatlarındaki artışlara mazota, elektriğe, suya gelen zamlara yetişememektedir. | kilo süt satıp kazandığı parayla İ kilo yem dahi alamamaktadır.

Mevcut tarım ve ekonomi politikaları sonucunda çiğ süt üreticileri maalesef bitme noktasına gelmiştir. Böyle giderse süt üretimi devamında da et üretimi azalacak ve en temel gıda maddelerinde dışa bağımlılık artacaktır.

İktidar bir an önce süt ve et üreticilerini desteklemeli ve ayakta kalmalarını sağlamalıdır. Çiğ süt üreticilerine emeklerinin karşılığını alacakları ve geçimlerini sağlayabilecekleri bir fiyat ve alım garantisi verilmelidir.

Dolayısıyla süt üreticilerinin yaşadıkları sorunların araştırılması, çözüm yollarının belirlenmesi ve Süt Üreticilerinin üretime devam etmelerini sağlayacak politikaların geliştirilmesi amacıyla Anayasa'nın 98. ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 104. ve 105. Maddeleri gereğince Meclis Afaştırması açılmasını arz ve teklif ederiz.

---

**Kaynak gösterme:** Evrim Karakoz (CHP, Aydın). “Süt üreticilerinin yaşadıkları sorunların tespit edilerek çözüm yollarının belirlenebilmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/1782, 18 Eylül 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-1782-sut-ureticilerinin-yasadiklari-sorunlarin-tespit-edilerek-cozum-yollarinin-belirlenebilmes (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/f25149a6-b017-4cc0-a85f-01920a3f721d

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
