# Çocukların maruz kaldıkları sorunların tespit edilerek bu sorunlara yönelik önleyici tedbirlerin alınabilmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/1828) - **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 10/1828 - **Tarih:** 7 Ekim 2024 - **İlk imza:** Mehmet Satuk Buğra Kavuncu (İYİ Parti, İstanbul); Turhan Çömez (İYİ Parti, Balıkesir) - **İmza sayısı:** 2 - **Son durum (TBMM):** Meclis Araştırması Açılması Kabul Edildi - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/11890b0c-7586-4e81-8c60-01926ae67126 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-1828-cocuklarin-maruz-kaldiklari-sorunlarin-tespit-edilerek-bu-sorunlara-yonelik-onleyici-tedbi > 10/1828 esas numaralı meclis araştırması önergesi 7 Ekim 2024 tarihinde verildi; ilk imza: Mehmet Satuk Buğra Kavuncu (İYİ Parti); 2 imza. Son durum (TBMM): Meclis Araştırması Açılması Kabul Edildi. ## Önerge metni Çocuklar; yoksulluk, çocuk işçiliği, istismar gibi konularda toplumun en savunmasız ve korunmaya muhtaç bireyleri olmaları nedeniyle öncelikli olarak devletin gündeminde ve mücadelenin merkezinde olmalıdır. Çocukların beslenmesi, barınması, eğitimi, sağlık hizmetlerine ulaşımı gibi konuların yanında çocukların kolluk birimlerine ulaşımı ve güvenliğinin sağlanması son derece önemlidir. Bir sebepten ailesinin yanında kalamayan çocuklar için çocuk evleri, çocuk yuvaları ve çocuk destek merkezleri gibi birimler, çocukların temel ihtiyaçlarını karşılamak, fiziksel ve psikolojik güvenliklerini sağlamak ve onlara gerekli eğitim ve rehabilitasyon hizmetlerini sunmak amacıyla devlet himayesi altında bulunan çocuklar için kurulmuştur. Hem ebeveynler hem de devlet himayeleri altındaki çocukların her türlü istismardan ve kötü muameleden korumak üzere gerekli bütün önlemleri almak zorundadır. Devlet pek tabi bu görev ve yükümlülüğünü yetkili organları aracılığıyla, iktidar vasıtasıyla yerine getirmektedir. Ancak son zamanlarda kamuoyuna yansıyan bilgiler, yaşanan elim olaylar çocukların ciddi risklerle karşı karşıya kaldığını göstermektedir. Çocuk ve genç cinayetleri, çocukların cinsel istismarı, gençlere yönelik taciz ve tecavüz olayları ve faili meçhul cinayetleri münferit olaylar olarak algılamak yerine sorunun çok daha derinde yapısal boyutları ile incelemek ve araştırmak gerekmektedir. Bu bağlamda, çocukların ve gençlerin maruz kaldığı sorunların tespit edilmesi ve bu sorunların çözümüne yönelik gerekli tedbirlerin alınabilmesi amacıyla kapsamlı bir araştırma yapılması gerekmektedir. Çocuk koruma sistemindeki eksiklikleri ortaya koymak, bu eksikliklerin giderilmesi için öneriler geliştirmek, çocukların fiziksel ve psikolojik sağlıklarını koruyacak önleyici tedbirlerin hayata geçirilmesini sağlamak, suça sürüklenen ve suçtan etkilenen çocuklar hakkında gerekli araştırmaların yapılması ve önlemlerin alınması amacıyla Anayasa'nın 98'inci, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü" nün 104'üncü ve 105'inci maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılması konusunda gereğini arz ederiz. GEREKÇE Çocukların beslenmesi, barınması, eğitimi, sağlık hizmetlerine ulaşımı gibi konuların yanında çocukların kolluk birimlerine ulaşımı ve güvenliğinin sağlanması son derece önemlidir. Hem ebeveynler hem de devlet himayeleri altındaki çocukların her türlü istismardan, kötü muameleden korumak ve can güvenliklerini sağlamak üzere gerekli bütün önlemleri almak zorundadır. Ülkemizde adalet sistemi, sosyal hizmet sistemi ve eğitim sistemi desteğe ihtiyaç duyan çocuklara temel ihtiyaçlarını karşılayacak, fiziksel ve psikolojik güvenliklerini sağlayacak, eğitim ve rehabilitasyon hizmetleri sunacak şekilde yapılandırılmamıştır. Bununla birlikte son dönemde gündeme gelen elim olaylar da yaşanan örneklerin münferit olmadığını sorunun daha derinde ve yapısal olduğunu gözler önüne sermektedir. Anayasanın 41 inci maddesinin 2 nci ve 3 üncü fıkralarında her çocuğun korunma ve bakımdan yararlanma hakkına sahip olduğu, devletin de her türlü istismara ve şiddete karşı çocukları koruyucu tedbirler alacağı güvence altına alınmıştır. Anayasanın 61 inci maddesinde sosyal güvenlik bakımından özel olarak korunması gereken gruplar düzenlenmiş ve devletin korunmaya muhtaç çocukların topluma kazandırılması için her türlü tedbiri alacağına vurgu yapılmıştır. Ayrıca Türk Medeni Kanunu, Sosyal Hizmetler Kanunu, Çocuk Koruma Kanunu ve Türk Ceza Kanunu gibi çeşitli kanunlarda da bu hususun öncelikli olarak devletin sorumluluğunda olduğu düzenlenmiştir. Devlet pek tabi bu görev ve yükümlülüğünü yetkili organları aracılığıyla iktidar vasıtasıyla yerine getirmelidir. Ancak TÜİK verilerine bakıldığında bu konuda iktidarın başarısız olduğu görülmektedir. TÜİK"in yayınladığı Güvenlik Birimine Gelen veya Getirilen Çocuk İstatistiklerine göre 2023 yılında güvenlik birimlerine gelen veya getirilen çocukların %45,2'sini mağdur çocuklar oluşturmaktadır. Güvenlik birimlerine suç mağduru olarak gelen veya getirilen 217 bin 915 çocuğun %61,3'ü yaralama, "%11,8'i cinsel suçlar, %8,6'sı aile düzenine karşı suçlar, Y04,4'ü tehdit, %13,9'u ise bu nedenlerin dışında kalan diğer nedenlerden dolayı mağdur olmuştur. Yine TÜİK verilerine göre 2020 yılından günümüze güvenlik birimlerine gelen veya getirilen mağdur çocuk sayısında %42 artış yaşandığı görülmüştür. Güvenlik birimlerine gelen veya getirilen suça sürüklenen çocuk sayısında ise 2020 yılından bu yana %57 artış yaşanmıştır. Belirtilen yıllar arasında mağdur ve fail çocuk sayısında yaşanan artış ülkemizin düştüğü tehlikeli sosyolojik durumu gözler önüne sermektedir. TÜİK verilerine göre; çocukların 15 bin 716'sı kayıp (hakkında kayıp müracaatı yapılıp daha sonra bulunan) olması sebebiyle güvenlik birimlerine geldi veya getirildi. Yayımlanan veriden de anlaşıldığı üzere ülkemizde çocukların güvenliği ile ilgili çok ciddi toplumsal bir problem yaşanmaktadır. TÜİK verilerinden anlaşılacağı üzere bu sayı kaybolan çocukları yansıtmamaktadır. Bu verilere kaybolan ancak bulunamayan çocuk sayısı yansımamıştır. TÜİK verisi yalnızca bulunan çocuklara ilişkindir. Son zamanlarda kamuoyuna yansıyan çocuk kayıpları, çocuk ölümleri, bulunan çocuk cesetleri ve çocuk organları ile ilgili gelişmiş, kapsamı genişletilmiş çalışmalar yürütülmelidir. Denetim eksiklikleri, aynı zamanda istismar vakalarının örtbas edilmesine ve bu durumun süreklilik kazanmasına zemin hazırlamaktadır. 8 yaşındaki Narin Güran'ın ağustos ayında katledilmesinin üzerinden çok geçmeden İstanbul'da Ayşenur ve İkbal'in canice katledilmesi bir kez daha kamuoyu vicdanını en derinden etkilemiştir. Gençlerimiz ve çocuklarımızın güvenliği için ivedilikle gerekli önlemler alınmalıdır. Sonuç olarak, iktidarın çocukların korunması ve haklarının gözetilmesi konusundaki sorumluluklarını yerine getirmesi, toplumun en savunmasız kesimi olan çocukların geleceğini güvence altına alacaktır. Bu bağlamda çocuk koruma sistemindeki eksiklikleri ortaya koymak, bu eksikliklerin giderilmesi için öneriler geliştirmek, çocukların fiziksel ve psikolojik sağlıklarını koruyacak önleyici tedbirlerin hayata geçirilmesini sağlamak, suça sürüklenen ve suçtan etkilenen çocuklar hakkında gerekli araştırmaların yapılması ve önlemlerin alınması amacıyla Anayasa'nın 98'inci, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü? nün 104?üncü ve 10'inci maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılması konusunda gereğini arz ederiz. --- **Kaynak gösterme:** Mehmet Satuk Buğra Kavuncu (İYİ Parti, İstanbul) ve diğerleri. “Çocukların maruz kaldıkları sorunların tespit edilerek bu sorunlara yönelik önleyici tedbirlerin alınabilmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/1828, 7 Ekim 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-1828-cocuklarin-maruz-kaldiklari-sorunlarin-tespit-edilerek-bu-sorunlara-yonelik-onleyici-tedbi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/11890b0c-7586-4e81-8c60-01926ae67126 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.