# Şanlıurfa'daki işsizlik sorunun araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/2005)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/2005
- **Tarih:** 1 Kasım 2024
- **İlk imza:** Dilan Kunt Ayan (DEM Parti, Şanlıurfa)
- **İmza sayısı:** 20
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/f6b38aa6-e1ff-4da4-b502-0192fb6b6016
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-2005-sanliurfa-daki-issizlik-sorunun-arastirilarak-alinmasi-gereken-onlemlerin-belirlenmesi-ama

> 10/2005 esas numaralı meclis araştırması önergesi 1 Kasım 2024 tarihinde verildi; ilk imza: Dilan Kunt Ayan (DEM Parti); 20 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

TBNM HALKLARIN EŞİTLİK VE DEMOKRASİ PARTİSİ GRUP BAŞKANLIĞI

10/2005

Türkiye'de giderek derinleşen ekonomik kriz yurttaşların yaşam koşullarını daha da zorlaştırmakta, gençleri geleceğe karşı umutsuz bırakmakta, kendi topraklarında yurttaşları yoksulluğa mahkum etmektedir. Seçim bölgem Urfa'da giderek derinleşen ekonomik kriz işsizliğin büyümesi ile beraber birçok toplumsal, sosyal, ekonomik sorunu ortaya çıkarmaktadır. Bölgenin en büyük nüfusuna ve en verimli topraklarına sahip Urfa'da giderek derinleşen işsizlik sorununun araştırılması ve kalıcı çözümlerin ortaya konulması amacı ile Anayasanın 98. ve İç Tüzüğün 104. ve 105. Maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılması için gereğini arz ve teklif ederiz. 22.10.2024

GEREKÇE

Türkiye'de giderek derinleşen ekonomik kriz yurttaşları her geçen gün yoksulluğa mahkum etmekte, işsizlikle yüz yüze kalan milyonlarca insan çözümü başka ülkelere gitmekte görmektedir. Oysa Türkiye verimli arazileri, verimli kaynakları ile milyonlarca insanın yaşamını sürdürebileceği kaynaklara sahip bir ülkedir. Fakat köklü çözüm. önerilerinin geliştirilmemesi, özellikle gençlerin gelecek umutlarına büyük ket vurmaya devam etmektedir.

İşsizlik bugün ülkenin en temel sorunu olmaya devam ediyor. TÜİK 2023 verilerine göre Türkiye'de genel istihdam oranı 9648,3"tür. Erkeklerde %7,7 olan işsizlik oranı maalesef ki kadınlarda daha yüksek ve %12,6 dolaylarında seyretmektedir. 2023 yılında en az 3 milyon 264 bin kişinin işsiz olduğu kayıtlara geçmektedir. 15-24 yaş oranını kapsayan genç işsizlik oranları ise vahim bir tablodadır. Bu oran kadınlarda %23,2, erkeklerde 9614,tür.

İşsizliğin giderek artması Urfa'da da yankılarını bulmaktadır. 2023 verilerine göre Urfa'nın da aralarında olduğu bölgelerde işsizlik 610,8 seviyesinde kaydedilmiştir. 2023 İŞKUR verilerine göre Urfa'da 540'1 kamu kurumu olmak üzere 20.559 iş yeri bulunmakta, buralarda toplam 177 bin 46 kişi sigortalı olarak çalışmaktadır. Sadece İŞKUR"a başvuru yapan ve iş arayan kişi sayısı ise 64.077 kişidir. TÜİK verileri 2023 rakamlarına göre ise 2023'de iş gücüne katılma oranı 9645,5 civarlarındadır.

Urfa bölgenin en kalabalık ili olarak güncel nüfusu 2.213.964'tür. 15 yaş üstü nüfus ise 1.700.000 civarındadır. Fakat hem İŞ-KUR verilerine hem TÜİK verilerine baktığımızda acı tablo ile karşı karşıya kalmaktayız. 1.700.000 civarı nüfustan sadece 177 bin 46 kişi sigortalı olarak çalışmaktadır. Geri kalan nüfus ya kayıt dışı çalıştırılmakta ya da işsizlikle mücadele etmektedir. Bu nüfusun çok büyük bir kısmını ise gençler oluşturmaktadır. Verimli tarım arazilerinin, kültürel bir mirasın üzerine kurulu olan ve ciddi bir genç nüfus potansiyeli taşıyan Urfa'da maalesef ki gençler işsiz. Hayatta kalabilmek için çoğu genç yazın güvencesiz ve kötü koşullarda mevsimlik tarım işçiliği yapmakta, bu da dönemsel bir iş olarak kışın yine zorlu koşulların başlaması manasına gelmektedir. Türkiye'nin her yerinde olduğu gibi Urfa'da da işsizlikten en çok etkilenen kadınlar olmakta, kadınların istihdama katılımı için Urfa'da neredeyse hiçbir adım atılmamaktadır. Ekonomik güvenceleri olmayan ve iş bulamayan kadınlar defalarca tarafımıza şikayetlerini iletmiş, işsizlik yüzünden çoğu zaman ev içi şiddete maruz kalmaya devam ettiklerini belirtmişlerdir.

İşsizliğin Urfa'da bu denli yaygın olması gençleri uyuşturucu gibi bağımlılık yapan maddelere yönlendirmekte, sık sık intihar vakaları gerçekleşmektedir. Geçtiğimiz aylarda Haliliye'de intihara kalkışan 27 yaşındaki bir genç "işsizim" diye çıktığı çatı katından bağırmış, ekiplerin müdahalesi ile son anda kurtarılmıştır. Maalesef bu ve benzeri intihar vakaları her geçen gün artmaya devam etmektedir.

Urfa Türkiye'nin en verimli tarım arazilerine sahip ilimiz. Bir kültür mirası şehri ve çok büyük genç nüfus istihdam potansiyeline sahip. Fakat hem merkezi hem yerel düzeyde işsizliğin önlenmesi için kapsamlı politikalar oluşturulmamakta, halk işsizlikle yüz yüze bırakılmaktadır. 2 milyondan fazla nüfusu ile her gün büyümeye devam eden Urfa'nın işsizlik sorununa dair çok daha kapsamlı adımlar atılmadığı takdirde birçok sorununun kökeninde yatan işsizlik sorunu büyümeye, geleceksiz bir Urfa yaratmaya devam edecektir. Urfa'da işsizlik sorununun kapsamlı bir şekilde araştırılması, şehirde istihdam amaçlı atılacak adımların uzun vadeli bir şekilde planlanarak hayata geçirilmesi ve güvenceli, nitelikli, sağlıklı bir iş dünyasının yaratılması amacıyla Mecliste araştırma komisyonu kurulmasını arz ederim.

---

**Kaynak gösterme:** Dilan Kunt Ayan (DEM Parti, Şanlıurfa). “Şanlıurfa'daki işsizlik sorunun araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/2005, 1 Kasım 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-2005-sanliurfa-daki-issizlik-sorunun-arastirilarak-alinmasi-gereken-onlemlerin-belirlenmesi-ama (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/f6b38aa6-e1ff-4da4-b502-0192fb6b6016

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
