# Endemik bitki türlerinin korunması, yerel ve tarımsal kalkınmanın desteklenmesi için yapılması gerekenlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/2021)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/2021
- **Tarih:** 8 Kasım 2024
- **İlk imza:** Ayşe Sibel Ersoy (MHP, Adana)
- **İmza sayısı:** 20
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/ffad469a-fbda-4d1f-b64c-0193204b39b2
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-2021-endemik-bitki-turlerinin-korunmasi-yerel-ve-tarimsal-kalkinmanin-desteklenmesi-icin-yapil

> 10/2021 esas numaralı meclis araştırması önergesi 8 Kasım 2024 tarihinde verildi; ilk imza: Ayşe Sibel Ersoy (MHP); 20 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

Endemik bitkilerin korunması, faydalarının araştırılması, tedavide kullanılacak ürünlerin yurt içinde üretilmesi, yerel ve tarımsal kalkınmanın desteklenmesi gibi konuların çözüme kavuşturulması amacıyla Anayasa'nın 98'inci maddesi, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 104 ve 105'inci maddeleri gereğince bir meclis araştırma komisyonu kurularak tüm boyutlarıyla araştırılmasını saygılarımızla arz ederiz. 06.11.2024

GEREKÇE

Endemik taksonlar, dünya mirasının ayrılmaz bir parçası olarak, kültürel ve genetik kaynak değerleri taşımaktadır. Bu anlamda Türkiye, kendine özgü coğrafi özellikleriyle farklı bitki türlerine yaşam alanı sunarak, dünya genelinde bitki çeşitliliği açısından önemli bir yere sahiptir. Ülkemizde yaklaşık 12 bin bitki türü bulunmaktadır; bunlardan yaklaşık 4 bini ise endemiktir. Bu çeşitlilik, sadece gıda üretiminde değil, ilaç sanayi ve turizm gibi birçok sektörde de potansiyel sunmaktadır.

İklim değişikliği, orman yangınları, aşırı otlatma, doğal alanların tarıma açılması, yerel bitki örtüsünün tahribi, çiçeklerin koparılması, tohumların toplanması, istilacı türlerin aşırı ve hızlı yayılımı gibi tehditler; endemik ve nadir türlerin habitatlarının bölünmesine, küçülmesine ve hatta yok olmasına yol açmaktadır. Ek olarak, nadir türlerin üretimi ve yetiştirilmesi konularındaki teknik bilgi eksikliği de bu husustaki diğer bir etkendir. Endemik türlerin verimliliğini artırmak ve doğal dengeyi korumak amacıyla tarımda kullanılan zirai ilaçların etkilerinin araştırılması ve kısıtlanması gerektiğini de ayrıca belirtmeliyiz.

Endemik bitkilerin korunması, yalnızca bu türlerin devamlılığı için değil, aynı zamanda ekosistem bütünlüğü, biyoçeşitliliğin sürdürülebilirliği ve insan refahı için hayati bir öneme sahiptir. Bu sebeple, endemik bitki türlerinin sürdürülebilir yönetimi, biyolojik çeşitliliği koruma ve sürdürülebilir kalkınma hedeflerine ulaşmada kritik bir rol oynamaktadır. Türkiye'nin zengin endemik bitki çeşitliliği, ulusal ve küresel biyoçeşitlilik açısından paha biçilemez bir değeri temsil eder ki ülkemizde bu türlerin korunması, biyolojik mirasın gelecek nesillere aktarılması açısından büyük önem taşımaktadır.

Endemik türlerin uzun vadede korunabilmesi ve sundukları ekolojik hizmetlerin sürekliliğinin sağlanması için gerekli koruma ve yönetim stratejilerinin hayata geçirilmesi gerekmektedir. Bu çaba, yaşamın çeşitliliğinin devamlılığını desteklemekle kalmaz, aynı zamanda ülkemizin kalkınmasına da katkı sunar. Endemik bitkilerin korunması ve verimliliğinin artırılması, işsizlikle mücadelede ve ekonomik katma değer oluşturmada da önem taşımaktadır.

Sonuç olarak, endemik bitkilerin korunması, faydalarının araştırılması, tedavide kullanılacak ürünlerin yurt içinde üretilmesi, yerel ve tarımsal kalkınmanın desteklenmesi gibi konuların çözüme kavuşturulması adına Anayasa'nın 98. maddesi ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 104 ve 105. maddelerine dayanarak bir Meclis araştırma komisyonu kurulması yerinde olacaktır. Bu komisyon, endemik bitkilerin tüm yönleriyle araştırılması ve korunması için önemli bir adım teşkil edecektir. ss.

---

**Kaynak gösterme:** Ayşe Sibel Ersoy (MHP, Adana). “Endemik bitki türlerinin korunması, yerel ve tarımsal kalkınmanın desteklenmesi için yapılması gerekenlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/2021, 8 Kasım 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-2021-endemik-bitki-turlerinin-korunmasi-yerel-ve-tarimsal-kalkinmanin-desteklenmesi-icin-yapil (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/ffad469a-fbda-4d1f-b64c-0193204b39b2

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.