# Deprem bölgelerindeki mükellefler için ilan edilen mücbir sebep halinin süresinin bitmesi nedeniyle ekonomik ve sosyal hayatta yaşanacak sorunların tespit edilerek önlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/2138)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/2138
- **Tarih:** 4 Aralık 2024
- **İlk imza:** Mehmet Güzelmansur (CHP, Hatay)
- **İmza sayısı:** 22
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/7d301a28-716b-450d-88ca-0193b0873922
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-2138-deprem-bolgelerindeki-mukellefler-icin-ilan-edilen-mucbir-sebep-halinin-suresinin-bitmesi

> 10/2138 esas numaralı meclis araştırması önergesi 4 Aralık 2024 tarihinde verildi; ilk imza: Mehmet Güzelmansur (CHP); 22 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

CUMHURİYET HALK PARTİSİ Grup İL 2 p Tarih : İğ. Pircal ık. 7

6 Şubat 2023 tarihli Kahramanmaraş merkezli deprem ile 20 Şubat Defne ve Samandağ merkezli depremlerdeki deprem illerinin ekonomisinin tamamen çökmemesi için 11 deprem ili için 31.07.2023 tarihine kadar mücbir sebep ilan edilmişti. Mücbir sebep 4 il ile 2 ilçe için önce 30 Kasım 2023'e, ikinci kez 30 Nisan 2024'e, üçüncü kez 31 Temmuz 2024'e ve son olarak da 30 Kasım 202'e kadar uzatılmıştır.

Hatay, Adıyaman, Kahramanmaraş ve Malatya illeri ile Gaziantep'in Nurdağı ve İslâhiye ilçelerinde ihtiyaç ve beklentiye rağmen mücbir sebep hali 30 Kasım 2024 sonrası için uzatılmamıştır.

Oysa asrın felaketi olarak nitelendirilen depremlerde bahsedilen iller ve ilçelerin ekonomileri kelimenin tam anlamıyla çökmüş ve 22 ay geçmesine rağmen herhangi bir iyileşme sağlanmamıştır. Örneğin, 250 bini aşkın konut yıkıldığı, 223.906 vatandaşımızın hâlâ konteynerde yaşamlarını sürdürdüğü Hatay?da 45.192 ticarethane yerle bir olmuştur. Depremin üzerinden 22 ay geçmesine rağmen yıkılan ticarethanelerin yerine sadece 6.180 prefabrik işyeri yapılmıştır. Geneli 21 metrekare olan bu yetersiz işyerlerinde esnafımız ya siftah dahi yapmadan kepenk kapatmakta ya da ancak günlük giderini karşılayacak kadar bir gelir elde etmektedir. Çünkü depremlerin istihdama en olumsuz etkisinin yaşandığı il yine Hatay'dır.

Firmalar için de durum farklı değildir. İpotek altındaki gayrimenkulleri yıkılan, tekrar ipotek üretme imkânı kalmayan firmaların krediye ulaşma imkânı maalesef ki yoktur. Özel bankaların deprem illerine kredi musluklarını kapatması, destek paketi olmaması da firmaların ayağa kalkamamasından etkili olmuştur.

Dolayısıyla bahsedilen 4 il ve 2 ilçede esnaf, firmalar para kazanamamaktadır. Vergi, sigorta birimi, BAĞ-KUR ödeyecek durumları asla yoktur.

Deprem bölgesi mali müşavirleri açısından da mücbir sebebin sona ermesi yeni kaosların yaşanmasına kapı aralayacaktır. Alt yapı sorunlarının son hızda devam ettiği bahsedilen deprem illerinde mali müşavirler işlem yapabilmek için elektrik ve internet hizmetini bulabildikleri gece yarısını beklemektedirler. 568 mali müşavirlik ofisinden 400"ünün yıkıldığı Hatay'da 4 mali müşavir 25 metrekarelik bir konteyner ofiste hizmet vermeye çalışmaktadır. Personel çalıştıramadıkları için tek başlarına işleri yetiştirmek zorunda kalmaktadırlar. Mali müşavirlerin personel çalıştıramamasının sebebi de para kazanamayan esnaftan ödeme alamamasıdır.

Verilen rakam ve örneklerden de anlaşılacağı üzere, yaşamın borçla ve yokluk içinde sürdüğü 4 il ve 2 ilçemiz için mücbir sebebin bitmesi ekonomik ve sosyal hayatta tamir edilmesi güç derin yaralar açacaktır.

Yukarıda bahsedilen nedenlerle, Hatay, Adıyaman, Kahramanmaraş ve Malatya illeri ile Gaziantep'in Nurdağı ve İslâhiye ilçeleri için mücbir sebebin bitmesinin ekonomik ve sosyal hayatta yaratacağı tüm sorunları her yönüyle araştırmak, bu il ve ilçeler için mücbir sebep halinin uygulanacağı formüller geliştirmek ve ekonomilerinin ayağa kalkmasına yardımcı olacak somut tedbirler belirlemek amacıyla TBMM İçtüzüğünün 104 ve 105 inci maddeleri uyarınca Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklif ederiz. sayı 2. "TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA 1 0/ 2 1 3 8

---

**Kaynak gösterme:** Mehmet Güzelmansur (CHP, Hatay). “Deprem bölgelerindeki mükellefler için ilan edilen mücbir sebep halinin süresinin bitmesi nedeniyle ekonomik ve sosyal hayatta yaşanacak sorunların tespit edilerek önlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/2138, 4 Aralık 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-2138-deprem-bolgelerindeki-mukellefler-icin-ilan-edilen-mucbir-sebep-halinin-suresinin-bitmesi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/7d301a28-716b-450d-88ca-0193b0873922

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
