# İşsizliğin artmasının nedenleri ile kadınları işgücü piyasasına katılmasının önündeki engellerin araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/2253)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/2253
- **Tarih:** 13 Ocak 2025
- **İlk imza:** Sümeyye Boz Çakı (DEM Parti, Muş)
- **İmza sayısı:** 20
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/388a78ed-13f4-453b-97de-01947376864c
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-2253-issizligin-artmasinin-nedenleri-ile-kadinlari-isgucu-piyasasina-katilmasinin-onundeki-enge

> 10/2253 esas numaralı meclis araştırması önergesi 13 Ocak 2025 tarihinde verildi; ilk imza: Sümeyye Boz Çakı (DEM Parti); 20 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

Geniş tanımlı işsizlik oranlarının pandemi dönemindeki seviyelere ulaşması, geniş tanımlı kadın işsizliğinin tarihi zirveye çıkması ve işsizlerin yalnızca küçük bir kısmının işsizlik sigortasından yararlanabilmesi ile ilgili nedenlerin Anayasa'nın 98'inci, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 104'üncü ve 105"inci maddeleri uyarınca araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla Meclis Araştırması açılmasını arz ederiz.

GEREKÇE

TÜİK'in Kasım 2024 Hanehalkı İşgücü Araştırması sonuçları ve DİSK-AR tarafından hazırlanan Ocak 2025 İşsizlik Görünümü Raporu, işgücü piyasasında yaşanan ciddi sorunların devam ettiğini ve geniş tanımlı işsizliğin pandemi dönemindeki seviyelere ulaştığını göstermektedir. Mevsim etkisinden arındırılmış geniş tanımlı işsizlik oranı Kasım 2024 itibarıyla yüzde 28,2'ye yükselmiş, geniş tanımlı işsiz sayısı 1l milyon 436 bin kişiye ulaşmıştır. Pandemi öncesinde yüzde 15-20 seviyelerinde seyreden geniş tanımlı işsizlik oranı, pandemi döneminde yüzde 28-30 seviyesine yükselmişti ve bu oranlar, mevcut ekonomik koşullarla yeniden pandemi seviyelerine ulaşmıştır.

Kadın işsizliği ise çok daha kritik bir tablo sergilemektedir. Geniş tanımlı kadın işsizliği, Kasım 2024'te yüzde 38,3'e çıkarak tarihi bir zirveye ulaşmıştır. Kadınların işgücü piyasasına girişte yaşadığı toplumsal ve yapısal sorunlar, işsizlik oranlarının erkeklere kıyasla çok daha yüksek seyretmesine neden olmaktadır. Ayrıca, zamana bağlı eksik istihdam ve potansiyel işgücü kapsamındaki kadınların oranı hızla artmakta ve kadınlar için güvencesiz çalışma koşulları yaygınlaşmaktadır. Bu durum, toplumsal cinsiyet eşitliğine yönelik politikaların yetersizliğini ortaya koymaktadır.

İşsizlerin yalnızca yüzde 14,2'si işsizlik ödeneğinden yararlanabilmektedir. İşsizlik sigortası fonunun kapsamının darlığı, yararlanma koşullarının zorluğu ve fonun amacı dışında kullanımı, işsizlerin büyük bir çoğunluğunu sosyal koruma mekanizmalarından mahrum bırakmaktadır. Yaklaşık 2,7 milyon işsiz işsizlik sigortasından yararlanamazken, bu durum işsizlikle mücadelede sosyal güvenlik sisteminin zayıflığını gözler önüne sermektedir.

Geniş tanımlı işsizliğin sebeplerinin detaylı bir şekilde araştırılması, bu kapsamda işgücü piyasasındaki yapısal sorunların belirlenmesi gereklidir. Özellikle geniş tanımlı işsizlik | oranının pandemi dönemindeki seviyelere çıkması, işsizlikle mücadelede etkin politikaların eksikliği ve işgücü piyasasının ihtiyaçlarına uygun dönüşümün gerçekleştirilmemiş olması gibi sorunları işaret etmektedir.

Kadın işsizliği oranlarındaki artışın sebeplerinin ve kadınların işgücü piyasasında karşılaştığı yapısal ve toplumsal engellerin tespiti, eşitlikçi ve kapsayıcı politikaların oluşturulması açısından büyük önem taşımaktadır. Kadın işsizliği, ekonomik eşitsizliğin yanı sıra toplumsal cinsiyet eşitsizliğinin de önemli bir göstergesi olarak dikkat çekmektedir.

İşsizlik sigortası sisteminin kapsamının genişletilmesi ve işsizlerin bu haktan daha kolay yararlanabilmesini sağlamak için yapılması gereken düzenlemelerin belirlenmesi gerekmektedir. Sosyal güvenlik sisteminin işsizlere daha etkili bir koruma sunması, ekonomik adaletin sağlanması açısından elzemdir.

Bu nedenlerle, işsizliğin artış sebeplerinin araştırılması, kadınların işgücü piyasasına erişiminin önündeki engellerin kaldırılması ve işsizlik sigortası sisteminin yeniden düzenlenmesi amacıyla bir Meclis Araştırması açılması gerekmektedir. Bu araştırma, işsizlikle mücadelede kalıcı çözümler üretilmesine ve ekonomik adaletin sağlanmasına katkı sunacaktır. 6 Ora — .- rı rı v A

---

**Kaynak gösterme:** Sümeyye Boz Çakı (DEM Parti, Muş). “İşsizliğin artmasının nedenleri ile kadınları işgücü piyasasına katılmasının önündeki engellerin araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/2253, 13 Ocak 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-2253-issizligin-artmasinin-nedenleri-ile-kadinlari-isgucu-piyasasina-katilmasinin-onundeki-enge (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/388a78ed-13f4-453b-97de-01947376864c

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.