# Çiftçilerin üretim araçlarını satmalarının ve borç durumlarının tarımsal üretime etkisinin araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/2498)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/2498
- **Tarih:** 7 Mart 2025
- **İlk imza:** Ömer Fethi Gürer (CHP, Niğde)
- **İmza sayısı:** 22
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/5a6dd1a9-2a62-4301-8f92-019570d0b77e
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-2498-ciftcilerin-uretim-araclarini-satmalarinin-ve-borc-durumlarinin-tarimsal-uretime-etkisinin

> 10/2498 esas numaralı meclis araştırması önergesi 7 Mart 2025 tarihinde verildi; ilk imza: Ömer Fethi Gürer (CHP); 22 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

2025 yılının ilk üç ayında icra yoluyla satışa çıkarılan traktör sayısının 111'e ulaşması, çiftçilerimizin artan borç yükü nedeniyle üretim araçlarını kaybetme riskiyle karşı karşıya kalması ve bu durumun tarımsal üretime olan etkilerinin incelenmesi gerekmektedir. 2024 yılı, çiftçilerimiz için ekonomik açıdan zor bir yıl 'olmuş, birçok çiftçimiz borçlarını ödeyemediği için traktörleri icra yoluyla satışa çıkarılmaya başlanmıştır. 2025 yılının Ocak ayında 27, Şubat ayında 47 ve Mart ayında 37 traktör icra daireleri tarafından satışa sunulmuştur. Bu rakamlar, tarımsal üretimin bel kemiği olan çiftçilerimizin finansal sorunlar nedeniyle üretim araçlarını kaybetmeye başladığını göstermektedir.

Bursa, Manisa, Çanakkale ve Nevşehir gibi tarımsal üretimin yoğun olduğu illerde traktörlerin icra yoluyla satılması, çiftçilerimizin ekonomik sıkıntılarının derinleştiğini göstermektedir. Bursa'da 5, Manisa'da 4, Çanakkale ve Nevşehir'de 3'er traktör icra yoluyla satılmıştır. 2024 yılı itibariyle, Türkiye'de toplam traktör sayısı 1.598.659 olarak kaydedilmiş, traktörlerin yaş ortalaması 24,5'e ulaşmıştır. Tarım makinelerinin yenilenme hızının düşüşü, çiftçilerin yeni traktör alım gücünün azaldığını ortaya koymaktadır.

Çiftçilerin bankalara olan kredi borçları 2014 Aralık ayında 46,2 milyar TL iken, 2024 Aralık ayında 868,6 milyar TL'ye ulaşmıştır. Borçlarındaki bu dramatik artış, çiftçilerin finansal yüklerinin her geçen gün arttığını ve üretim yapabilmek için gerekli finansmanı bulmakta zorlandıklarını göstermektedir.

Mustafa Kemal. Atatürk döneminde çıkarılan kanunlarla çiftçilere ait ekipmanlara el konulamazken, son yıllarda banka avukatlarının bulduğu yöntemlerle traktörler' icra yoluyla satılmaya başlanmıştır. Çiftçilerimizin tarlasını ekebilmesi ve borcunu ödeyebilmesi için traktörlerini kaybetmemesi gerekmektedir.

Eğer tarımsal üretim süreci zarar görürse, ilerleyen dönemde. gıda arzında ciddi sorunlar yaşanabilir. Halihazırda 21 tarım ürününde arz açığı bulunmaktadır ve bu duruma bir de traktörlerini kaybeden çiftçilerin eklenmesi gıda güvenliği sorunlarını daha da büyütecek, tarımsal üretimi düşürecektir.

Bu nedenlerle, çiftçilerimizin borç yükü altında üretim araçlarını kaybetme riskinin tarımsal üretime etkilerini ve bu durumun nedenlerini araştırmak, gerekli önlemleri belirlemek amacıyla bu konuda Anayasa'nın 98, İçtüzüğün 104 ve 105. maddeleri uyarınca Meclis araştırması açılmasını arz ederim.

Saygılarımla. 03.03.2025

---

**Kaynak gösterme:** Ömer Fethi Gürer (CHP, Niğde). “Çiftçilerin üretim araçlarını satmalarının ve borç durumlarının tarımsal üretime etkisinin araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/2498, 7 Mart 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-2498-ciftcilerin-uretim-araclarini-satmalarinin-ve-borc-durumlarinin-tarimsal-uretime-etkisinin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/5a6dd1a9-2a62-4301-8f92-019570d0b77e

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
