# Çocuk evliliklerinin nedenleri ile çocuk evliliklerini önlemek amacıyla uygulanan politikaların etkinliğinin araştırılarak alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/2585)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/2585
- **Tarih:** 9 Nisan 2025
- **İlk imza:** Ömer Fethi Gürer (CHP, Niğde)
- **İmza sayısı:** 22
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/3dcdc70c-cc19-4d71-8938-01962480133d
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-2585-cocuk-evliliklerinin-nedenleri-ile-cocuk-evliliklerini-onlemek-amaciyla-uygulanan-politika

> 10/2585 esas numaralı meclis araştırması önergesi 9 Nisan 2025 tarihinde verildi; ilk imza: Ömer Fethi Gürer (CHP); 22 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

Çocuk yaşta evlilikler, Türkiye'de uzun yıllardır çözüm bekleyen önemli bir toplumsal sorundur. Kız çocuklarının erken yaşta evlendirilmesi, fiziksel, psikolojik ve sosyal gelişimlerini ciddi şekilde olumsuz etkilemektedir. Erken yaşta evlilikler, kız çocuklarının eğitim hayatından kopmasına, erken yaşta anne olmalarına ve sağlık riskleri nedeniyle hayatlarını kaybetme tehlikesiyle karşı karşıya kalmalarına yol açmaktadır. Erken yaşta evlilikle bağlantılı doğumlar, ciddi sağlık risklerini beraberinde getirmektedir. Türkiye'de kadınların %26'sı 18 yaşından önce evlenmiş, %10'u ise 18 yaşından önce doğum yapmıştır. Son altı yılda 142.298 reşit olmayan anne kaydedilmiştir. Çocuk yaşta gebelikler, yüksek anne ve bebek ölümü riskine yol açmakta olup, 15-19 yaş arasındaki kız çocuklarında gebelik ve doğum komplikasyonları önde gelen ölüm nedenleri arasında yer almaktadır. Erken yaşta doğum nedeniyle hayatını kaybeden kadınlara dair spesifik ve güncel verilere erişim

Son yıllarda çocuk yaştaki evliliklerin tamamen ortadan kaldırılması için daha güçlü politikalar, etkin denetim mekanizmaları ve cezai yaptırımlar gerekmektedir. Örneğin, 2002 ile 2014 yılları arasında 16 ve 17 yaşlarında toplam 504.957 çocuk evlendirilmiştir. Bu veriler, her yıl on binlerce kız çocuğunun eğitim, sağlık ve temel haklarından mahrum bırakıldığını göstermektedir. UNFPA verilerine göre Türkiye'de şu anda 18-45 yaş arasındaki her 5 kadından 1'i çocuk yaşta evlenmiştir. Bu kadınların üçte biri çocuk yaşta anne olurken, yarısı fiziksel şiddete maruz kalmaktadır. Özellikle kırsal bölgelerde kayıt dışı evliliklerin yaygın olduğu bilinmekte ve bu durum resmi verilere tam olarak yansımamaktadır.

Mevcut yasal düzenlemelerin uygulanabilirliği, denetim süreçleri ve cezai yaptırımların caydırıcılığı konusunda soru işaretleri bulunmaktadır. Çocuk yaşta evlilikleri önlemek amacıyla uygulanan politikaların etkinliği ve sahada yaşanan sorunlar çocuk yaşta evliliklerin nedenleri, sonuçları, bu evliliklere bağlı ölümler ve alınan önlemler ile eksikliklerin belirlenmesinin yanında çözüm önerilerinin geliştirilmesi ve gerekli hukuki ve idari önlemlerin alınması amacıyla bu konuda Anayasa'nın 98, İçtüzüğün 104 ve 105. maddeleri uyarınca Meclis araştırması açılmasını arz ederim.

Saygılarımla. 10.03.2025

• Verdi bindentu Kinaleul N Veli Babao Mabta MV .- Servet Unlladdn Harey M.v Meth Mer Lorndp 1 Evrim Korakor Ay den Mr.

---

**Kaynak gösterme:** Ömer Fethi Gürer (CHP, Niğde). “Çocuk evliliklerinin nedenleri ile çocuk evliliklerini önlemek amacıyla uygulanan politikaların etkinliğinin araştırılarak alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/2585, 9 Nisan 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-2585-cocuk-evliliklerinin-nedenleri-ile-cocuk-evliliklerini-onlemek-amaciyla-uygulanan-politika (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/3dcdc70c-cc19-4d71-8938-01962480133d

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.